Kościół
Najstarszy biskup na świecie świętuje swoje urodziny. Peter Leo Gerety kończy 103 lata
W niedzielę 19 lipca kończy 103 lata metropolita-senior Newarku abp Peter Leo Gerety – obecnie najstarszy wiekiem biskup na świecie. Mimo sędziwego wieku hierarcha cieszy się dobrym zdrowiem, zachowuje jasność umysłu i poczucie humoru. Jego życiorys odzwierciedla w dużym stopniu losy wielu katolików, w tym także duszpasterzy amerykańskich w XX wieku.
Urodził się 19 lipca 1912 w mieście Shelton w stanie Connecticut na północno-wschodnim wybrzeżu USA. Zanim wstąpił do seminarium duchownego, pracował w fabryce włókienniczej w swym mieście rodzinnym. Były to lata wychodzenia kraju z Wielkiego Kryzysu przełomu lat dwudziestych i trzydziestych ubiegłego stulecia. Właśnie w tym szczególnym kontekście robotniczym młody chłopak, wychowany w duchu katolickim, postanowił zostać kapłanem, aby służyć duchowo ludziom pracy. Duży wpływ na wybór jego przyszłej drogi życiowej miał ks. Corenelius Buckley, jego opiekun duchowy.
Droga powołania
To głównie dzięki jego radom i kierownictwu duchowemu Peter L. Gerety wybrał drogę powołania kapłańskiego. Jego rodzima archidiecezja Hartford kształciła kandydatów do kapłaństwa w Europie i wysłała go na studia do seminarium św. Sulpicjusza w Issy pod Paryżem. I właśnie w katedrze Notre-Dame w stolicy Francji prawie 27-letni seminarzysta przyjął 29 czerwca 1939 święcenia kapłańskie – niemal w przededniu wybuchu II wojny światowej.
Powrót do USA
Po powrocie do ojczyzny pracował duszpastersko m.in. jako szef ośrodka charytatywnego służącego Murzynom, który z czasem stał się parafią a ks. Gerety został pierwszym jej proboszczem.
4 marca 1966 Paweł VI mianował go biskupem koadiutorem diecezji Portland, 18 lutego następnego roku jej administratorem apostolskim a od 15 września 1969 bp Gerety kierował tą diecezją. W niespełna 5 lat później – 25 marca 1974 papież przeniósł 61-letniego wówczas hierarchę na stanowisko arcybiskupa-metropolity Newarku – stosunkowo niewielkiej obszarowo, ale ważnej jednostki terytorialnej Kościoła amerykańskiego. Urząd ten pełnił prawie 12 lat, do 3 czerwca 1986, gdy w wieku prawie 74 lat ustąpił.
Entuzjasta Soboru Watykańskiego II
Jako biskup i arcybiskup obecny 103-latek dał się poznać jako wielki zwolennik, wręcz entuzjasta nauczania i linii duszpasterskiej bł. Pawła VI i Soboru Watykańskiego II. W obu swych diecezjach wprowadzał Msze św. w językach narodowych – angielskim i w językach innych grup etnicznych na tym terenie, wspierał kontakty i stosunki z innymi religiami oraz zapraszał świeckich do większego włączania się w działalność parafii. Jest konsekratorem 6 biskupów amerykańskich i głównym współkonsekratorem dalszych sześciu innych.
Stulatkowie z purpurze
Obecnie oprócz abp. Gerety’ego ponad sto lat ma jeszcze jeden hierarcha: Jan van Cauwelaert CICM – emerytowany biskup Inongo (Demokratyczna Republika Konga), urodzony 12 kwietnia 1914 (101 lat). Bliscy ukończenia stu lat są: Bernardino Piñera Carvallo – arcybiskup metropolita-senior La Serena (Chile), ur. 22 września 1915, Loris Francesco Capovilla – najstarszy kardynał na świecie, emerytowany prałat Loreto (Włochy), ur. 14 października 1915, Víctor Garaygordóbil Berrizbeitia – emerytowany biskup-prałat Los Ríos (Ekwador), ur. 17 października 1915, Andreas Peter Cornelius Sol MSC – biskup-senior Amboina (Indonezja), ur. 19 października 1915 i Albert-Georges-Yves Malbois – biskup-senior Corbeil (Francja), ur. 17 listopada 1915.
Źródło: KAI
Foto: CNS photo/Melissa McNally, Catholic Advocate
News USA
Były dyrektor Google’a o sztucznej inteligencji, Biblii i nawróceniu na katolicyzm
Podczas konferencji Legatus Summit w Kalifornii, która miała miejsce w dniach 29-31 stycznia, jednym z prelegentów był Vic Gundotra, były wiceprezes Google i konwertyta na katolicyzm. Wystąpienie poświęcone było roli sztucznej inteligencji w codziennym życiu, także w przestrzeni duchowej. Gundotra zaprezentował zarówno praktyczne zastosowania technologii, jak i potencjalne zagrożenia wynikające z jej rosnącego wpływu – mówi Jezuita, Ojciec Paweł Kosiński.
Droga pełna zwrotów
Historia osobista Vica Gundotry stała się ważnym kontekstem jego refleksji. Wychowany jako Świadek Jehowy, przez lata aktywnie działał w strukturach tej wspólnoty religijnej, osiągając nawet funkcję starszego. Z czasem pojawiły się jednak wątpliwości, których otwarte wyrażanie w tej religii wiązało się z poważnymi konsekwencjami społecznymi.
Decyzja o odejściu oznaczała ryzyko utraty relacji rodzinnych i towarzyskich. Momentem szczególnie trudnym była rozmowa z żoną, dla której wizja izolacji od dotychczasowego środowiska okazała się bolesnym doświadczeniem. Ostatecznie małżeństwo zdecydowało się na opuszczenie wspólnoty.
Od ateizmu do Kościoła
Po odejściu od religii Gundotra określał siebie jako ateistę. Jak przyznał, był to okres poszukiwań, pytań i wewnętrznych napięć. Przełom nastąpił w czasie kryzysu życiowego, gdy zwrócił się o pomoc do dawnego współpracownika z Microsoftu.
Nocna wymiana wiadomości stała się początkiem nowej drogi. Odpowiedź przyjaciela, który pełnił nocny dyżur adoracyjny, otworzyła przestrzeń do rozmów o wierze, modlitwie i duchowości.
Proces odkrywania tradycji, historii i teologii doprowadził ostatecznie do decyzji o wstąpieniu do Kościoła katolickiego.
Technologia w codziennej modlitwie
Podczas styczniowej konferencji Vic Gundotra mówił o tym, jak wykorzystuje sztuczną inteligencję w życiu duchowym. Każdego dnia poświęca czas na czytanie tekstów liturgicznych, korzystając jednocześnie z narzędzi AI do pogłębiania swojej refleksji.
Zwrócił uwagę, że technologia umożliwia spojrzenie na znane fragmenty Pisma Świętego z nowej perspektywy. Dzięki analizie ogromnych zasobów teologicznych sztuczna inteligencja potrafi wskazać interpretacje, konteksty historyczne oraz wątki, które łatwo przeoczyć w indywidualnej lekturze.
Rewolucja na miarę epoki
Vic Gundotra nie ukrywał przekonania o przełomowym znaczeniu sztucznej inteligencji. W jego ocenie jest to jedna z najważniejszych innowacji współczesności, porównywalna do fundamentalnych odkryć w historii ludzkości.
Jednocześnie prelegent podkreślał konieczność zachowania ostrożności. Wskazał, że sztuczna inteligencja, mimo swojej mocy obliczeniowej i zdolności analitycznych, pozostaje jedynie narzędziem stworzonym przez człowieka.
Refleksje te wpisują się w szerszą debatę o miejscu nowych technologii w życiu człowieka. Sztuczna inteligencja otwiera nowe możliwości, ale jednocześnie stawia pytania o granice, odpowiedzialność i właściwe proporcje między postępem a ludzką świadomością.
Źródło: cna
Foto: Google VP Engineering
Kościół
Papież Leon XIV wzywa do ciszy i modlitwy w Wielkim Poście
Papież Leon XIV zaapelował do wiernych o ograniczenie korzystania z urządzeń elektronicznych w okresie Wielkiego Postu. W niedzielnym rozważaniu zachęcił katolików do wyciszenia codziennych bodźców poprzez czasowe wyłączanie telewizorów, odbiorników radiowych oraz telefonów komórkowych.
Droga odnowy duchowej
Ojciec Święty przedstawił Wielki Post jako czas wewnętrznej przemiany i świadomego kształtowania życia duchowego. Wskazał na znaczenie modlitwy, postu oraz jałmużny jako fundamentów prowadzących do pogłębionej refleksji i odnowienia relacji z Bogiem.
Podkreślił, że praktyki pokutne nie są formą wyrzeczenia pozbawiającego człowieka, lecz drogą oczyszczenia, wzmocnienia i umocnienia duchowego. Wielki Post został określony jako wymagająca, lecz prowadząca do pełni miłości ścieżka wiary.
Ostrzeżenie przed złudnymi drogami
W papieskim przesłaniu pojawiło się również ostrzeżenie przed pokusami współczesnego świata. Wskazano na ryzyko poszukiwania łatwych form satysfakcji poprzez dążenie do bogactwa, sławy czy władzy, które nie prowadzą do trwałego spełnienia.
Wrażliwość na potrzebujących
Papież zwrócił uwagę na potrzebę solidarności z osobami pozostającymi na marginesie życia społecznego. Szczególną troską objęto osoby samotne, starsze, ubogie oraz chore. Zachęcił do dzielenia się z potrzebującymi poprzez rezygnację z tego, co zbędne, oraz przeznaczanie zaoszczędzonych środków na pomoc innym.
Apel o pokój w Ukrainie
Po zakończeniu modlitwy Anioł Pański, Leon XIV odniósł się do trwającej wojny w Ukrainie. W obliczu zbliżającej się czwartej rocznicy konfliktu papież ponowił wezwanie do natychmiastowego zawieszenia broni. Podkreślił dramatyczny wymiar wojny, wskazując na liczbę ofiar, zniszczenia oraz cierpienie ludności cywilnej. Nazwał ją “raną zadaną całej rodzinie ludzkiej.”
Ojciec Święty zaapelował o zaprzestanie działań zbrojnych, zakończenie bombardowań oraz wzmocnienie wysiłków dyplomatycznych. Wiernych wezwał do modlitwy o pokój dla Ukrainy oraz wszystkich regionów dotkniętych wojną.
Zawierzenie czasu próby
Na zakończenie papież powierzył duchową drogę Wielkiego Postu opiece Matki Bożej, wskazując na Jej rolę jako przewodniczki w chwilach doświadczeń i niepewności.
Źródło: cna
Foto: YouTube, Vatican Media
News USA
Polityka obronna USA dotycząca AI chce oddać kontrolę robotom
Amerykański gigant sztucznej inteligencji Anthropic znalazł się w centrum gwałtownie narastającego sporu z władzami obronnymi USA. Jego przyczyną jest odmowa udostępnienia platformy Claude do projektowania lub wdrażania autonomicznych systemów uzbrojenia, określanych skrótem LAWS (Lethal Autonomous Weapons), a potocznie nazywanych „killer robots” – “zabójczymi robotami”. O konflikcie mówi Ojciec Paweł Kosiński.
Anthropic, z siedzibą w San Francisco, przedstawiana jest jako korporacja użytku publicznego, podkreślająca misję bezpiecznego i etycznego rozwoju AI. Spór wybuchł po tym, jak firma odmówiła wykorzystania swojej technologii do zastosowań, które obejmowałyby działanie bez udziału człowieka oraz masowe działania inwigilacyjne wobec obywateli.
Stawką sporu jest przyszłość współpracy firmy z Pentagonem i konsekwencje, jakie mogą uderzyć nie tylko w samą spółkę, ale również w szeroki łańcuch technologicznych zależności w branży sztucznej inteligencji.
Reakcja Pentagonu jest daleko idąca: rozważane jest zerwanie niemal wszystkich powiązań oraz nadanie firmie szczególnie dotkliwej etykiety „supply chain risk”.
„Supply chain risk” jako narzędzie nacisku
Termin „supply chain risk” w opisywanej praktyce bywa rezerwowany dla podmiotów postrzeganych jako zagrożenie bezpieczeństwa, zwykle kojarzonych z państwami uznawanymi za wrogie.
W tym przypadku jego potencjalne zastosowanie wobec amerykańskiej firmy miałoby znaczenie nie tylko symboliczne. Taka decyzja mogłaby oznaczać, że każda spółka chcąca prowadzić interesy z wojskiem USA zostałaby zmuszona do zerwania relacji z Anthropic i unikania współpracy z tym dostawcą.
Jednocześnie platforma Claude ma być już zintegrowana z wieloma systemami używanymi przez amerykańskie struktury obronne, co sugeruje, że ewentualne „odplątanie” technologii mogłoby być kosztowne i czasochłonne.
W tle pojawia się więc nie tylko spór o zasady, ale też realne ryzyko operacyjnego paraliżu lub opóźnień w projektach, które bazują na rozwiązaniach dostawców AI.

Dario Amodel, współzałożyciel i CEO Anthropic
Nowa „Konstytucja” Claude i deklaracje o ludzkim nadzorze
Napięcie narastało już wcześniej. Pod koniec stycznia Anthropic opublikował nową „Konstytucję” dla swojego modelu Claude, opartą na zasadach, które mają zapobiegać podważaniu mechanizmów ludzkiego nadzoru nad AI na obecnym etapie rozwoju. Firma przedstawiła ramy ograniczeń i zabezpieczeń, które w jej ocenie powinny chronić przed użyciem technologii w sposób niekontrolowany lub sprzeczny z przyjętą misją.
Autonomiczna broń jako spór o odpowiedzialność
Najpoważniejszym punktem sporu pozostaje właśnie autonomia systemów uzbrojenia. Wątpliwości dotyczą tego, czy w sytuacji walki, decyzji o ataku i rozpoznania celu można dopuścić scenariusz, w którym człowiek nie sprawuje realnego nadzoru nad działaniem narzędzia.
Krytycy takich systemów podnoszą argument, że jeśli broń ma działać bez ludzkiej kontroli, ryzyko błędów, eskalacji i niezamierzonych skutków rośnie w sposób trudny do przewidzenia.
Ryzyko wstrząsu na rynku i dylemat dla partnerów
Potencjalne „zablokowanie” Anthropic mogłoby wywołać efekt domina. Poważne konsekwencje dotknęłyby nie tylko samego producenta Claude, ale też firmy, które zainwestowały w Anthropic lub korzystają z jego rozwiązań chmurowych, takie jak Amazon czy OpenAI.
W takim układzie rynek mógłby stanąć przed brutalnym wyborem: utrzymać relacje z Anthropic albo zachować możliwość pracy z Pentagonem.

Zderzenie polityki obronnej z głosem Stolicy Apostolskiej
W tle sporu pojawia się mocno zarysowany wątek etyczny i międzynarodowy. Stolica Apostolska od lat sprzeciwia się rozwojowi autonomicznych systemów uzbrojenia i wzywa do regulacji badań nad uzbrajaniem AI oraz do moratorium na rozwój i użycie takiej broni. Potrzebne są ramy prawne, które chronią wolność i ludzką odpowiedzialność.
Co dalej z Anthropic i współpracą z wojskiem
Jeśli Pentagon zdecyduje się na formalne kroki, konsekwencje odczują zarówno instytucje wojskowe korzystające już z narzędzi AI, jak i prywatni wykonawcy budujący rozwiązania dla sektora bezpieczeństwa.
W centrum pozostaje pytanie, czy rozwój sztucznej inteligencji w zastosowaniach militarnych będzie opierał się na twardych wymogach kontroli człowieka i jasno wyznaczonych ograniczeniach, czy też priorytetem stanie się maksymalna elastyczność użycia.
Źródło; crux
Foto; TechCrunch, Anthropic, Pax Ahimsa Gethen
-
News Chicago4 tygodnie temuPolski CUD na autostradzie I-294. W nocy kierowca z Michigan wjechał pod prąd
-
News USA4 tygodnie temuNowe nagranie: Wcześniejsza konfrontacja Alexa Prettiego z agentami federalnymi
-
News Chicago4 tygodnie temuIllinois na froncie prawnym przeciwko administracji Trumpa: Ponad 50 pozwów
-
News Chicago2 tygodnie temuRodzina i przyjaciele pożegnali Austina Stanka podczas ogłoszenia wyroku dla kobiety, która go potrąciła
-
Polonia Amerykańska4 tygodnie temuStudniówka 2026: Bal 650 maturzystów z 40 polskich szkół, 24 stycznia, Sala Bankietowa Drury Lane. Fot. StelmachLens
-
Polonia Amerykańska4 tygodnie temu34. Finał Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy, 25 stycznia, Copernicus Center
-
News Chicago3 tygodnie temuJohnson: Policja Chicago będzie kontrolować działania służb federalnych
-
News Chicago4 tygodnie temuTysiące mieszkańców Chicago protestowało po zastrzeleniu demonstranta w Minneapolis











