„Czarny Piątek” przynosi jak co roku rabaty i korzystne oferty od większości głównych sprzedawców detalicznych. Ten dzień jest zazwyczaj uważany za najlepszy na zakupy w całym roku. Do jakiego sklepu się wybierzecie łowić najlepsze cenowe okazje?

Dla wielu Czarny Piątek to oficjalny początek sezonu zakupów świątecznych. W ubiegłych latach często nazywano go najbardziej pracowitym dniem zakupowym w roku, chociaż ostatnie wydarzenia sprzedażowe, takie jak Amazon Prime Day i Way Day (własna wersja Prime Day firmy Wayfair) wyprzedzają ten dzień.

Trudno powiedzieć, kiedy dzień po Święcie Dziękczynienia zamienił się w dzień promocji w handlu detalicznym, ale pierwsze znane użycie terminu Czarny Piątek sięga końca XIX wieku. Według The History Channel po raz pierwszy zostało ono wykorzystane w odniesieniu do krachu na rynku złota w USA 24 września 1869 roku.

Związek z sezonem świątecznym jest nieco bardziej niejasny, ale według Encyklopedii Britannica użycie wyrażenia Czarny Piątek w odniesieniu do szeroko zakrojonych wyprzedaży mogło mieć swój początek na początku lat 60-tych XX wieku, kiedy funkcjonariusze policji z Filadelfii opisali chaos świątecznych zakupów, a także tłumy na wydarzeniach sportowych.

Pod koniec lat 80-tych zwyczaj wyprzedaży i korzystnych ofert rozpowszechnił się w całych Stanach Zjednoczonych. Wydarzenie to skojarzono z ideą, że sklepy przez cały rok notują stratę (lub są „na minusie”), ale są w stanie wypracować zysk dzień po Święcie Dziękczynienia, ponieważ wtedy kupujący najczęściej wydają pieniądze na prezenty.

Innym istotnym czynnikiem jest to, że w przeszłości większość sklepów przestrzegała niepisanej zasady, że sezon zakupów świątecznych rozpoczyna się dopiero po Święcie Dziękczynienia, więc żaden sklep nie ogłaszał wyprzedaży świątecznych ani nie zabiegał agresywnie o klientów aż do piątku bezpośrednio po święcie.

W 1939 roku Stowarzyszenie Retail Dry Goods Association ostrzegło Franklina Roosevelta, że jeśli sezon świąteczny nie rozpocznie się wcześniej niż po obchodach przez Amerykanów Święta Dziękczynienia w tradycyjny ostatni czwartek listopada, sprzedaż detaliczna spadnie do zera.

Roosevelt znalazł proste rozwiązanie tego problemu: przesunął Święto Dziękczynienia o tydzień. Zamiast obchodzić święto w tradycyjny dzień – 30 listopada tego roku – Roosevelt ogłosił, że przedostatni czwartek listopada będzie nowym Świętem Dziękczynienia, natychmiast dodając dodatkowy tydzień do sezonu zakupowego.

Jednak Roosevelt ogłosił to dopiero pod koniec października a do tego czasu większość Amerykanów miała już plany świątecznych podróży. Wielu zbuntowało się i nadal obchodziło Święto Dziękczynienia w jego „prawdziwej” dacie. Władze stanowe nie wiedziały, które Święto Dziękczynienia obchodzić, więc niektóre z nich wzięły oba dni wolne – zmiana wywołała trochę zamieszania.

Jednak w 1941 roku wrzawa ucichła i Kongres przyjął ustawę, na mocy której Święto Dziękczynienia przypadało na czwarty czwartek listopada, niezależnie od tego, jak wpłynęło to na dzień zakupów, który stał się znany jako Czarny Piątek.

Czy Czarny Piątek to naprawdę największy dzień zakupów w roku?

Biorąc pod uwagę popularność Prime Day, Way Day, a ostatnio Cyberponiedziałku (czyli poniedziałku następującego po Czarnym Piątku, kiedy w Internecie zazwyczaj pojawia się więcej ofert), łatwo jest zadać sobie pytanie, czy Czarny Piątek nadal jest największym wydarzeniem zakupowym w historii rok.

Prawda jest taka, że główni detaliści nie potrzebują go, aby przyniósł im zyski; generalnie zarabiają pieniądze przez cały rok.

Ale z pewnością jest to jedyny dzień w roku, w którym można spodziewać się, że w zasadzie wszyscy główni sprzedawcy detaliczni – od Amazona po Target, Walmart, Best Buy i innych – udostępnią zniżki na wiele najwyżej ocenianych produktów.

Chociaż wyprzedaże trwają przez cały rok, w Czarny Piątek możesz spodziewać się obniżek w prawie każdym sklepie lub witrynie e-commerce.

Czy ludzie naprawdę doznają kontuzji walcząc o oferty w Czarny Piątek?

Niestety tak. Chociaż możliwość robienia zakupów online pomogła zmniejszyć liczbę tłumów w sklepach w tym wielkim dniu, z pewnością w przeszłości zdarzały się przypadki, gdy ludzie doznali krzywdy podczas zakupów w tym dniu.

Jeden z najtragiczniejszych incydentów z okazji Czarnego Piątku miał miejsce w 2008 r., kiedy 34-letni sezonowy pracownik Walmartu Jdimytai Damour zginął podczas paniki wywołanej przez ogromny tłum z okazji Czarnego Piątku w sklepie detalicznym na Long Island w stanie Nowy Jork.

Również w 2008 roku w innym sklepie Walmart w Columbus w stanie Ohio doszło do bójki między młodą kobietą a mężczyzną o 40-calowy telewizor z płaskim ekranem marki Samsung, o cenie 798 dolarów, obniżonej z 1000 dolarów.

„The New York Times” doniósł, że 19-letnia Nikki Nicely, o niezbyt trafnym akurat nazwisku, wskoczyła na plecy innego kupującego i zaczęła gwałtownie uderzać go w ramiona, gdy ten próbował kupić telewizor. Bójkę przerwali funkcjonariusz policji i ochroniarz.

Brutalne przypadki nie ograniczały się tylko do jednego roku: w 2010 r. kilku klientów w Buffalo w stanie Nowy Jork zostało stratowanych, próbując dostać się do celu. Jedna z ofiar, Keith Krantz, który został przygwożdżony do metalowego wspornika drzwi, a następnie pchnięty na ziemię, wyznał, że myślał, że zostanie zabity.

Starając się promować bezpieczeństwo, wielu ekspertów zaleca kupującym zachowanie ostrożności i noszenie wygodnych butów z solidnymi podeszwami (dzięki temu będą mniej podatni na potknięcia); unikanie pośpiechu lub przepychania się przed tłumem; a przede wszystkim uzbrojenie się w cierpliwość i rozważenia zakupów ze znajomym lub zaufaną grupą, aby nawzajem na siebie uważać.

Najbardziej popularne sklepy otwarte w Czarny Piątek, 24 listopada 2023:

• Walmart od 6.00AM do 11:00PM wg czasu lokalnego
• Target od 6.00AM – godzina zamknięcia zależy od lokalizacji
• Best Buy od 6.00AM do 10:00PM. W Czarny piątek firma powiedziała USA Today.
• Macy’s od 6.00AM do 11:00PM
• JC Penny od 5.00AM czasu lokalnego
• Bass Pro Shops i Cabela’s od 5.00AM do 9:00PM czasu lokalnego
• Home Depot i Lowe od 6.00AM
• Belk od 7.00AM do 10:00PM
• TJ Maxx, Marshall’s i HomeGoods będą otwarte od 7.00AM do 10:00PM
• Five Below od 8.00AM do 10:00PM

Na terenie Chicago odwiedzinami cieszyć się będą centra handlowe, które ogłosiły specjalne godziny otwarcia:

• Gurnee Mills: 6 a.m. do 9 p.m.
• White Oaks Mall: 6 a.m. do 9 p.m.
• Oakbrook Center: 9 a.m. do 9 p.m.
• Orland Square: 6 a.m. do 9 p.m.
• Woodfield Mall: 6 a.m. do 9 p.m.
• Westfield Old Orchard: 8 a.m. do 10 p.m.
• 900 Michigan: 9 a.m. do 7 p.m.
• Block 37: 9 a.m. do 9 p.m.
• Fox Valley Mall: 8 a.m. do 10 p.m.

Źródło: nbc, USA Today, mentalfloss
Foto: YouTube, istock/Corazza/ Naypong/