Jak ogłoszono w czwartek, Nagrodę Nobla w dziedzinie literatury za 2024 rok otrzymała południowokoreańska pisarka Han Kang za swoją „intensywną prozę poetycką, która mierzy się z historycznymi traumami i obnaża kruchość ludzkiego życia”. Ogłoszenie to stanowi historyczny moment, ponieważ Han jest pierwszą południowokoreańską autorką uhonorowaną tą prestiżową nagrodą.

53-letnia Han Kang rozpoczęła swoją literacką drogę od poezji, publikując pierwsze wiersze w południowokoreańskim magazynie. W 1995 roku zadebiutowała jako autorka prozy zbiorem opowiadań, jednak największe uznanie przyniosły jej dłuższe formy, takie jak powieści.

Jej najsłynniejsza powieść, pt. „Wegetarianka”, była jednym z pierwszych jej dzieł przetłumaczonych na język angielski. Ta opowieść o młodej kobiecie, która po przeżyciu makabrycznych koszmarów o ludzkim okrucieństwie postanawia prowadzić „roślinne” życie, zdobyła Man Booker International Prize w 2016 roku i przyniosła Han Kang międzynarodową sławę.

Chociaż Han Kang często opisuje kobiece postacie, jej narracja często prowadzona jest z perspektywy mężczyzn. Jej proza z jednej strony przedstawia jednostkowe, wewnętrzne dramaty bohaterów, a z drugiej – szersze społeczne i historyczne traumy.

Szwedzka Akademia, która przyznaje Nagrodę Nobla, pochwaliła Han Kang za „wyjątkową świadomość związków między ciałem i duszą, żywymi i umarłymi”.

Anna-Karin Palm, członkini Komitetu Noblowskiego, poleciła nowym czytelnikom Han zacząć od powieści pt. „Human Acts” z 2014 roku, która opowiada o powstaniu w Gwangju z 1980 roku – brutalnie stłumionym przez wojsko prodemokratycznym proteście, w którym zginęło ponad 100 cywilów.

„Human Acts” eksploruje, jak „traumy pozostają w społecznościach przez pokolenia”, a intensywność tej narracji przeplata się z liryzmem, który – jak podkreśliła Palm – przynosi „pocieszenie w obliczu historycznej przemocy”.

Nagroda Nobla dla Han Kang wywołała lawinę reakcji w Korei Południowej i na świecie. Prezydent Korei Południowej, Yoon Suk Yeol, nazwał zwycięstwo Han „wielkim osiągnięciem w historii koreańskiej literatury” oraz „narodowym wydarzeniem”.

W piątek, po ogłoszeniu nagrody, książki Han gwałtownie wspięły się na szczyt list bestsellerów, zajmując pierwsze dziesięć miejsc w księgarniach online w Korei Południowej. Książki takie jak „Human Acts”, „Wegetarianka” oraz „I Do Not Bid Farewell” sprzedały się w nakładzie 70 000 egzemplarzy w zaledwie 14 godzin po ogłoszeniu nagrody.

Proces wyboru laureata literackiej Nagrody Nobla jest niezwykle wymagający. Jurorzy rozpoczęli od listy 220 nazwisk, którą następnie zawęzili do około 20, a na końcu – do finałowej piątki. Każdy członek komisji musi przeczytać wszystko, co napisało tych pięciu pisarzy.

Źródło: cnn
Foto: YouTube