News USA
Humanitarne supermocarstwo w akcji
Gdy już na początku marca 2022 roku brytyjski tygodnik „The Spectator” określił Polskę mianem humanitarnego supermocarstwa, ktoś mógł stwierdzić, że to słowa na wyrost. Wprawdzie w pierwszych 10 dniach od rozpoczęcia rosyjskiej agresji na Ukrainę Polska przyjęła 830 tysięcy osób, to nie było jednak wiadomo jak straumatyzowani przybysze zaadaptują się w nowej sytuacji, w innym, choć sąsiednim państwie. Dziś już wiemy, że to państwo, Polska – humanitarne supermocarstwo, jak powtarza chętnie ambasador USA w Warszawie, stało się na wiele miesięcy domem dla ok. 1,5 miliona uchodźców. Wiemy też, że wyzwania pozostają – to według ekspertów edukacja oraz kwestie mieszkaniowe.
Według wyliczeń Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji ok. 1,3-1,4 mln ukraińskich uchodźców planuje w Polsce dłuższy pobyt. 1,5 mln posiada numery PESEL, nadane im w specjalnym trybie przewidzianym ustawą, uchwaloną krótko po rozpoczęciu wojny.
W sumie 2 mln uchodźców skorzystało z gościny w polskich domach, a pół miliona w miejscach zbiorowego zakwaterowania. W przypadku tych ostatnich miejsc – przebywa tam nadal około 80 tys. osób.
O dobrej adaptacji ukraińskich gości w Polsce świadczy też fakt, że 80 procent dorosłych uchodźców podjęło pracę. Zmienił się równocześnie profil zatrudnianych przybyszów ze wschodu. Przed wojną byli to przede wszystkim mężczyźni pracujący fizycznie. Teraz są to młode kobiety z dziećmi.
„Upraszczamy przepisy, aby pracodawcy mogli zatrudniać obywatelki Ukrainy na uproszczonych zasadach, na tzw. powiadomieniach. Z aktualnych statystyk [wynika, że] blisko 900 tysięcy osób podjęło w tej formie zatrudnienie” – mówiła podczas zorganizowanej na początku lutego Konferencji Warszawskiej minister rodziny i polityki społecznej Marlena Maląg.
W tym samym wydarzeniu wziął udział Scott Turner, zastępca asystenta amerykańskiego sekretarza stanu. Przedstawiciel Departamentu Stanu USA akcentował potrzebę myślenia długofalowego o uchodźcach, nie tylko w Polsce, ale we wszystkich krajach, które przyjęły uchodźców.

Według wyliczeń Amerykanów, jedynie 30 procent dzieci uchodźców udało się zapisać do narodowych systemów edukacji. „Brak nauki w szkołach będzie trwałą blizną na ukraińskim pokoleniu wojny. Musimy zrobić więcej, by zachęcić do zapisów do szkół. Każde dziecko zasługuje na edukację”- podkreślał Scott Turner.
W polskich przedszkolach i szkołach uczy się około 200 tysięcy ukraińskich dzieci, które uciekły przed wojną. Nawet trzy razy więcej uczniów korzysta jednak z nauki zdalnej w ramach ukraińskiego systemu edukacji.
W sumie w Polsce, jak szacował latem resort edukacji, jest ok. 700-800 tys. dzieci z Ukrainy w wieku szkolnym.

„Gdyby ta wojna miała potrwać dłużej, to musimy myśleć również o dalszym rozwoju edukacji dzieci ukraińskich w Polsce i takie projekty powoli się wyłaniają w porozumieniu z państwem ukraińskim, które bierze na siebie ciężar odpowiedzialności również finansowej niekiedy za te rzeczy” – oświadczył minister edukacji i nauki Przemysław Czarnek.
Innym przykładem długotrwałych wyzwań dla uchodźców we wszystkich krajach ich goszczących są kwestie mieszkaniowe.

Próbą wyjścia naprzeciw temu wyzwaniu jest program integracji społecznej „Wzajemnie potrzebni” opracowany pod kierunkiem minister Agnieszki Ścigaj. Jest on przeznaczony nie tylko dla uchodźców, ale także dla migrantów, repatriantów i innych osób, chcących przenieść się poza wielkie aglomeracje.
Wiosną program ma zostać przyjęty i według szacunków minister Ścigaj skorzysta z niego nawet 100 tysięcy osób.
Przewidziano dofinansowanie do 100 tys. zł do remontu mieszkania, aktywności zawodowej i opieki nad dziećmi. Filarem programu mieszkaniowego mają być Społeczne Agencje Najmu.

„Mamy w Polsce duży zasób mieszkaniowy, szczególnie w mniejszych miejscowościach. To są prawie 2 miliony pustostanów, to 2 miliony mieszkań, które tak naprawdę dają się zaadaptować i przygotować do tego, abyśmy mogli na jakiś czas zaoferować mieszkanie do wynajęcia – mały, własny kąt również dla tych osób, które będą chciały się przeprowadzić między innymi z dużych miast. Ich infrastruktura edukacyjna nie da się tak szybko rozbudować, a w mniejszych miejscowościach jest możliwość pracy, opieki czy edukacji” – tłumaczyła minister Agnieszka Ścigaj.
Program „Wzajemnie potrzebni” jest kierowany do samorządów poniżej 120 tysięcy mieszkańców.

Na kolejne wyzwanie zwraca uwagę Wojciech Wilk z Polskiego Centrum Pomocy Międzynarodowej (PCPM). To sytuacja osób, które jeszcze nie stanęły na własne nogi po przybyciu do Polski.
„Są to przede wszystkim uchodźcy w podeszłym wieku, emeryci z Ukrainy, których jest ok. 10 proc. uchodźców, ci ludzie potrzebują pomocy, gdyż nie są w stanie już pracować. Są to dziesiątki tysięcy osób, które mają różnego rodzaju spektrum niepełnosprawności. Są to kobiety z dziećmi, które są na tyle małe, że potrzebują opieki i z tego powodu te kobiety nie mogą pracować” – wyjaśniał Wojciech Wilk.

Wydatkom ponoszonym przez rząd na wsparcie Ukrainy towarzyszy również pomoc przekazywana przez instytucje międzynarodowe i organizacje humanitarne. Dzięki umowom grantowym podpisanym przez MSWiA z Komisją Europejską, Polska otrzymała łącznie blisko 700 mln zł na pomoc przybyszom z Ukrainy.
Ponadto, na działania pomocowe Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych do spraw uchodźców (UNHCR) w Polsce ma być przeznaczone w tym roku ponad 709 milionów dolarów. W aktywność koordynowaną przez agencję ONZ mają być zaangażowane 83 organizacje, w tym znaczna część z Polski.

Na koniec cytat – Kevin J. Allen, przedstawiciel UNHCR w Polsce. „Przez 20 lat mojej pracy w UNHCR nigdy nie widziałem takiej reakcji, reakcji całego społeczeństwa. Nigdy nie widziałem takiej solidarności w akcji”.
Family News Service
Foto: Rycerze Kolumba w Polsce, Caritas Polska, Archiwum prywatne
News USA
Floryda pobiła rekord egzekucji. Dwa wyroki śmierci wykonano jednego dnia w USA
Floryda przeprowadziła w czwartek 19 listopada już 20. egzekucję w tym roku, ustanawiając nowy rekord stanowy. Stracono 71-letniego Thomasa Mitchella Overtona, skazanego za zabójstwo małżeństwa i ich nienarodzonego dziecka. Tego samego wieczoru w Teksasie wykonano egzekucję 70-letniego Reinalda Dennesa, skazanego za zamordowanie jubilera podczas napadu, w którym skradziono diamenty warte 3,6 miliona dolarów.
Floryda pobiła rekord liczby egzekucji
Thomas Mitchell Overton został uznany za zmarłego o godzinie 6:19 PM czasu wschodniego po podaniu trzech substancji w więzieniu Florida State Prison. W ostatnim oświadczeniu ponownie zaprzeczył, że włamał się do domu swoich ofiar, dopuścił się napaści seksualnej lub kogokolwiek zamordował.
Egzekucja rozpoczęła się krótko po godzinie 6:00 PM. Po podaniu zastrzyku skazany przez około minutę oddychał ciężko, a następnie przestał reagować. Po sprawdzeniu jego stanu personel medyczny stwierdził zgon.
Była to 20. egzekucja na Florydzie w 2026 roku, co oznacza przekroczenie ubiegłorocznego rekordu 19 wykonanych wyroków śmierci. Stan odpowiada obecnie za ponad połowę spośród 38 egzekucji przeprowadzonych w tym roku w całych Stanach Zjednoczonych.
Gubernator Ron DeSantis, którego kadencja zakończy się w styczniu, konsekwentnie popiera wykonywanie wyroków śmierci, argumentując, że rodziny ofiar od dziesięcioleci oczekują sprawiedliwości. Na grudzień zaplanowano jeszcze dwie egzekucje. Dla porównania, rekord Teksasu wynosi 40 egzekucji przeprowadzonych w 2000 roku.
Brutalne zabójstwo małżeństwa na Florida Keys
Overton został skazany za zamordowanie Michaela i Susan MacIvorów oraz ich nienarodzonego syna podczas włamania do domu w Tavernier na Florida Keys w sierpniu 1991 roku. Ciała małżonków znaleziono 22 sierpnia. Sekcja zwłok wykazała, że oboje zostali uduszeni, a Susan, będąca w ósmym miesiącu ciąży, została również zgwałcona.
Według lekarza sądowego nienarodzony chłopiec prawdopodobnie żył jeszcze około pół godziny po śmierci matki. Śledczy zabezpieczyli na miejscu zbrodni materiał DNA, jednak początkowo nie znaleźli jego odpowiednika w policyjnej bazie danych.
Przełom nastąpił w 1996 roku, kiedy Overton, wcześniej pracujący na stacji benzynowej w pobliżu domu ofiar, został zatrzymany w związku z innym włamaniem. Pobrana od niego próbka DNA odpowiadała materiałowi znalezionemu na miejscu zabójstwa.

Michael i Missy MacIvor
W 1999 roku sąd uznał go za winnego dwóch zabójstw pierwszego stopnia i wymierzył mu dwa wyroki śmierci. Obrońcy utrzymywali, że dowody DNA zostały podrzucone przez śledczych. Sam Overton do końca życia zaprzeczał swojej winie.
Teksas przeprowadził egzekucję za napad na jubilera
W czwartkowy wieczór przeprowadzono również wykonanie wyroku śmierci na 70-letnim Reinaldzie Dennesie w Teksasie. Mężczyzna został skazany za zabójstwo Janosa Szucsa, handlarza diamentami, którego ciało znaleziono w styczniu 1996 roku w biurze w Houston. Ofiara została wielokrotnie postrzelona.
Według dokumentów sądowych Dennes, zajmujący się projektowaniem biżuterii, miał biuro w tym samym budynku co Szucs. Przekonał sprzątaczkę, aby po godzinach pracy otworzyła tylne wejście, umożliwiając jemu i jego bratu dostanie się do środka. Kobieta miała również odwrócić uwagę ochroniarza.

Podczas napadu ochroniarz został dwukrotnie postrzelony, ale przeżył i później rozpoznał Dennesa jako napastnika. Policjanci znaleźli ciało jubilera w jego biurze oraz pusty sejf. Zniknęły diamenty warte około 3,6 miliona dolarów i prawdopodobnie przechowywane tam 200 tysięcy dolarów w gotówce. Skradzionych kamieni nigdy nie odnaleziono.
Przyznanie się do winy po latach
Obrońcy Reinalda Dennesa argumentowali, że dowody nie wystarczały do wykazania, iż to właśnie on zabił Szucsa. Prokuratorzy wskazali jednak na wywiad, którego skazany udzielił w 2022 roku hiszpańskojęzycznej stacji Telemundo.
Dennes, który jako dziecko przyjechał z rodziną z Kuby do Stanów Zjednoczonych, przyznał wówczas, że dopuścił się zarzucanych mu czynów i żałuje odebrania życia drugiemu człowiekowi. Jego brat, Jose Albert Dennes, rok po skazaniu Reinalda przyznał się do udziału w zabójstwie i otrzymał karę 45 lat więzienia. W 2019 roku został warunkowo zwolniony.
Długa i bolesna egzekucja
Procedura w Teksasie trwała ponad godzinę, ponieważ personel więzienny miał trudności ze znalezieniem odpowiedniej żyły, aby wprowadzić dwie igły, przez które podano śmiertelną dawkę środka uspokajającego – pentobarbitalu.
Gdy proces się rozpoczął, skazany wielokrotnie skarżył się na ból, jęczał, krzyczał i błagał Boga, by uwolnił go od cierpienia.
Coraz starsi więźniowie oczekujący na egzekucję
Zaplanowanie dwóch egzekucji 70-letnich skazanych tego samego dnia ponownie zwróciło uwagę na starzenie się populacji więźniów oczekujących na wykonanie kary śmierci w USA. Wielu z nich spędza w celach śmierci po kilkadziesiąt lat, zanim wyroki zostaną ostatecznie wykonane.
Dyskusję o stosowaniu kary śmierci nasiliła również nieudana próba egzekucji Christy Pike w Tennessee we wrześniu. Tymczasem Floryda, pod rządami Rona DeSantisa, pozostaje stanem najliczniej wykonującym wyroki śmierci w 2026 roku.
Źródło: AP
Foto: YouTube, FDOC, TDOC
News USA
Rekordowe ceny nowych samochodów w USA. Średnia przekroczyła 50 tysięcy dolarów
Zakup nowego samochodu w Stanach Zjednoczonych staje się coraz większym obciążeniem dla domowych budżetów. Według najnowszych danych platformy motoryzacyjnej Edmunds średnia cena transakcyjna nowego pojazdu w październiku osiągnęła rekordowe 50 087 dolarów, po raz pierwszy przekraczając granicę 50 tysięcy dolarów. Rosnące ceny i wysokie oprocentowanie kredytów dodatkowo utrudniają Amerykanom zakup auta.
Nowe samochody droższe o 500 dolarów w miesiąc
Z raportu Edmunds wynika, że średnia cena zakupu nowego samochodu wzrosła w październiku o około 500 dolarów w porównaniu z wrześniem. Analitycy wskazują, że do podwyżki przyczyniły się przede wszystkim zwiększona sprzedaż luksusowych pojazdów pod koniec roku oraz pojawienie się w salonach modeli na 2027 rok.
Średnia sugerowana cena detaliczna nowych samochodów wynosiła 52 493 dolary, jednak dzięki rabatom oferowanym przez producentów i dealerów nabywcy płacili przeciętnie o 2406 dolarów mniej. Mimo tych obniżek rzeczywiste ceny transakcyjne osiągnęły najwyższy poziom w historii.
Hybrydy najtańsze, samochody plug-in najdroższe
Analiza Edmunds pokazuje znaczne różnice cenowe pomiędzy poszczególnymi rodzajami napędu. Najtańszą kategorią okazały się klasyczne samochody hybrydowe, których średnia cena wynosiła 44 855 dolarów. Za pojazdy z tradycyjnymi silnikami spalinowymi płacono przeciętnie 50 751 dolarów.
Samochody w pełni elektryczne kosztowały średnio 56 809 dolarów, natomiast najdroższą kategorią były hybrydy plug-in, umożliwiające ładowanie akumulatorów z zewnętrznego źródła energii. Ich przeciętna cena osiągnęła 66 355 dolarów.
Ceny elektryków spadają, samochody spalinowe drożeją
W porównaniu z 2025 rokiem największe obniżki odnotowano w segmencie samochodów elektrycznych, których ceny spadły o 11,8 procent. Hybrydy plug-in potaniały o 5 procent, podczas gdy pojazdy z silnikami spalinowymi podrożały o 2 procent, a tradycyjne hybrydy o 2,8 procent.
Pomimo spadków w niektórych kategoriach średnia cena nowych samochodów wzrosła w ciągu roku o 1,8 procent. Dane wskazują, że tańsze pojazdy elektryczne nie zdołały zrównoważyć wzrostu cen pozostałych modeli oraz większego zainteresowania samochodami luksusowymi.

Wysokie raty kredytów dodatkowym problemem
Rosnące ceny pojazdów to niejedyna przeszkoda dla kupujących. Coraz większym obciążeniem pozostają również koszty finansowania zakupu samochodu. W rejonie Los Angeles średnie roczne oprocentowanie kredytów samochodowych (APR) wyniosło w październiku 7,3 procent, a przeciętna miesięczna rata sięgała około 800 dolarów.
Eksperci zwracają uwagę, że połączenie rekordowych cen i wysokich kosztów kredytowania sprawia, iż nowe samochody stają się mniej dostępne dla przeciętnych amerykańskich rodzin. Dla wielu konsumentów oznacza to konieczność wyboru tańszego modelu, wydłużenia okresu spłaty lub odłożenia zakupu na później.
Źródło: fox32
Foto: istock/Jinda Noipho/Kwangmoozaa/
News USA
Cyberatak na dostawcę usług JPMorgan Chase. Dane klientów banku mogły zostać ujawnione
W czwartek JPMorgan Chase ostrzegł klientów przed możliwym ujawnieniem ich danych osobowych w wyniku cyberataku na zewnętrzną firmę współpracującą z bankiem. Zagrożone mogą być między innymi imiona, nazwiska i adresy e-mail. Podobny incydent dotknął również Mastercard. Obie instytucje zapewniają, że ich podstawowe usługi działają bez zakłóceń.
Hakerzy mogli uzyskać dostęp do danych klientów
19 listopada JPMorgan Chase poinformował, że cyberprzestępcy prawdopodobnie uzyskali dostęp do części danych marketingowych przechowywanych przez zewnętrznego dostawcę usług. Bank zaznaczył, że incydent nie wpłynął na funkcjonowanie jego systemów ani dostępność usług finansowych.
Przedstawiciele banku zapowiedzieli, że w uzasadnionych przypadkach skontaktują się bezpośrednio z poszkodowanymi klientami i zaoferują im pomoc, w tym bezpłatne monitorowanie historii kredytowej. Na razie nie podano liczby osób, których informacje mogły zostać ujawnione.
Podobny incydent w Mastercard
Problemy z bezpieczeństwem danych zgłosiła również firma Mastercard. Według jej przedstawicieli cyberatak na zewnętrznego dostawcę doprowadził do ujawnienia ograniczonej liczby adresów e-mail należących do uczestników określonego programu korzyści dla posiadaczy kart.
Przedstawiciele Mastercard podkreślili, że ujawnione informacje nie dotyczyły płatności, a incydent nie wpłynął na działanie sieci płatniczej ani możliwość korzystania z kart. Zagrożenie zostało już opanowane, a firma współpracuje z dostawcą usług, aby zapewnić wsparcie osobom, których dane mogły zostać naruszone.
Wcześniejsza awaria bankowości Chase nie była cyberatakiem
Ostrzeżenie pojawiło się zaledwie kilka dni po rozległej awarii systemów JPMorgan Chase, która zakłóciła dostęp do bankowości internetowej i wywołała problemy w sektorze finansowym. Bank wyjaśnił, że przyczyną była tymczasowa usterka oprogramowania w lokalnej infrastrukturze sprzętowej.
Przedstawiciele Chase zapewnili, że wcześniejsza awaria nie miała związku z cyberatakiem ani z ujawnieniem danych klientów. Były to dwa odrębne zdarzenia.
Seria problemów technologicznych w USA
Incydenty w sektorze bankowym zbiegły się z kolejnymi awariami systemów informatycznych w Stanach Zjednoczonych. W czwartek poważne problemy techniczne Microsoftu zakłóciły działanie usług Outlook, Teams oraz asystenta sztucznej inteligencji Copilot.

Z kolei piątkowa awaria krajowego systemu kontroli ruchu lotniczego spowodowała wstrzymanie wszystkich lotów w USA na kilka godzin i utrudnienia w podróżach podczas weekendu. W poniedziałek United Airlines poinformowały o usunięciu wewnętrznej usterki systemowej, która wcześniej opóźniała odloty samolotów.
Seria awarii i incydentów związanych z bezpieczeństwem danych zwraca uwagę na rosnącą zależność banków, przewoźników i innych kluczowych sektorów amerykańskiej gospodarki od infrastruktury informatycznej oraz zewnętrznych dostawców usług.
Źródło: nbc
Foto: istock, Chase/J.P. Morgan
-
GOŚCIE BUDZIK MORNING SHOW3 tygodnie temuŚmierć to nie koniec. O. Jarosław Mikuczewski o nadziei i sztuce dobrego umierania
-
News USA1 tydzień temuSzef Nvidii odchodzi po skandalu szpiegowskim. Kontakty z Chinką pod lupą amerykańskich służb
-
Polonia Amerykańska2 tygodnie temuBeata Siemionkowicz z Round Lake IL odzyska wolność po ponad roku w areszcie ICE. Może być jednak deportowana
-
News USA3 tygodnie temuMelania Trump pomogła wynegocjować lokalne zawieszenie broni na Ukrainie
-
News USA3 dni temuOgólnokrajowy test alarmowy w USA już 17 listopada. Radio i telewizja przerwą nadawanie programów
-
News USA3 tygodnie temuDemokraci faworytami wyborów do Kongresu USA. Czy sondaże znów się mylą?
-
News Chicago4 tygodnie temuNowe podatki i miliardowe wydatki. Johnson przedstawił projekt budżetu dla Chicago na 2027 rok
-
GOŚCIE BUDZIK MORNING SHOW3 tygodnie temuNowator z koncertami w Chicago: “Widzimy się w sobotę na Halloween Party”!











