Spektakularny meteor rozświetlił w czwartek, 5 listopada, nocne niebo nad Karoliną Północną i Tennessee. Ognista kula poruszała się z prędkością około 47 tysięcy mil na godzinę, a całe zjawisko trwało zaledwie 10 sekund. NASA zarejestrowała jego przelot za pomocą specjalistycznych kamer obserwujących niebo.

Jasny błysk widoczny nad dwoma stanami

Meteor pojawił się na wysokości około 50 mil nad miejscowością Robbinsville w Karolinie Północnej. Następnie przemieszczał się na zachód, w kierunku południowego Tennessee, pozostawiając na niebie jasny ślad. Liczni świadkowie obserwowali niezwykłe zjawisko, a zdjęcia ognistej kuli szybko pojawiły się w mediach społecznościowych.

Według NASA obiekt zakończył swój przelot na wysokości około 25 mil nad miastem East Ridge, w pobliżu Chattanooga w Tennessee. Od pierwszego pojawienia się meteoru do jego całkowitego zniknięcia upłynęło zaledwie 10 sekund.

Kamery NASA uchwyciły niezwykłe zjawisko

Przelot został zarejestrowany przez specjalistyczny system kamer NASA, wykorzystywany do monitorowania meteorów w atmosferze ziemskiej. Naukowcy przeanalizowali nagrania z urządzeń znajdujących się między innymi w Tellus Science Museum w Cartersville w Georgii, Huntsville w Alabamie oraz Tullahoma w Tennessee.

Dodatkowe dane pochodziły z kamery zainstalowanej w pobliżu granicy Tennessee i Karoliny Północnej. Dzięki obserwacjom z kilku lokalizacji specjaliści mogli odtworzyć trasę obiektu, określić jego prędkość oraz oszacować rozmiary.

Niewielki fragment asteroidy wywołał spektakularny efekt

Analiza NASA wykazała, że meteor był niewielkim fragmentem asteroidy o średnicy około 2 cali i wadze 6 uncji. Mimo niewielkich rozmiarów obiekt wytworzył intensywny błysk widoczny na dużym obszarze.

Meteory, potocznie nazywane spadającymi gwiazdami, powstają, gdy fragmenty materii kosmicznej wpadają do ziemskiej atmosfery i rozgrzewają się podczas lotu. Szczególnie jasne zjawiska astronomowie określają mianem bolidów lub ognistych kul.

NASA wyjaśnia, że niektóre obiekty wywołujące podobne zjawiska mogą mieć średnicę 3 stóp, a nawet większą. Meteor zaobserwowany nad Karoliną Północną i Tennessee był znacznie mniejszy, jednak jego jasność wystarczyła, aby przyciągnąć uwagę wielu mieszkańców regionu.

Meteor nie był częścią roju Taurydów

Choć na początku listopada aktywny jest rój meteorów Taurydów, NASA ustaliła, że czwartkowa ognista kula nie była z nim związana. Był to niezależny fragment asteroidy, który wszedł w atmosferę Ziemi.

Zarejestrowane nagrania pozwoliły naukowcom szczegółowo przeanalizować krótkotrwałe zjawisko. Przelot stanowi kolejny przykład tego, jak nawet niewielkie obiekty kosmiczne mogą stworzyć widowiskowy spektakl na nocnym niebie.

Źródło: cbs
Foto: NASA, istock/serebryannikov/

Przypominamy, że od 15 października trwa okres wyboru planów Medicare na nadchodzący, 2027 rok. Seniorzy i pozostali uprawnieni mają czas do 7 grudnia na przeanalizowanie dostępnych ubezpieczeń i ewentualną zmianę planu. Od 1 stycznia wejdą w życie nowe zasady dotyczące kosztów leków, składek i zakresu świadczeń.

Podczas otwartego okresu zapisów można wybrać tradycyjny Medicare lub prywatny plan Medicare Advantage, a także ubezpieczenie leków na receptę w ramach Medicare Part D. Tegoroczne decyzje są szczególnie istotne ze względu na rosnące koszty opieki zdrowotnej oraz zmiany w ofertach firm ubezpieczeniowych.

Okres zapisów daje możliwość sprawdzenia, czy dotychczasowe ubezpieczenie nadal odpowiada potrzebom pacjenta i czy na rynku dostępne są korzystniejsze rozwiązania.

Wyższe wydatki na leki w Medicare Part D

Jedną z najważniejszych zmian będzie podwyższenie rocznego limitu wydatków własnych na leki objęte Medicare Part D. W 2027 roku wyniesie on 2400 dolarów, podczas gdy w 2026 roku obowiązuje limit 2100 dolarów. Wzrośnie również standardowa kwota udziału własnego, którą pacjent musi zapłacić przed rozpoczęciem określonego zakresu refundacji. Zwiększy się ona z 615 do 700 dolarów.

Pod koniec 2026 roku administracja Donalda Trumpa zakończy także tymczasowy program federalnych dopłat do składek Medicare Part D. Mechanizm ten wprowadzono w 2024 roku za administracji Joe Bidena, aby ograniczyć wzrost kosztów ubezpieczenia leków po zmianach wynikających z ustawy Inflation Reduction Act z 2022 roku.

Federalne Centra Usług Medicare i Medicaid (CMS) przewidują, że dla większości ubezpieczonych wzrost składek będzie umiarkowany. Nie oznacza to jednak, że wszyscy beneficjenci unikną większych podwyżek.

Niektóre plany Medicare Advantage ograniczą świadczenia

Część osób korzystających z Medicare może odczuć poważniejsze zmiany. Niektóre firmy wycofują bowiem swoje plany Medicare Advantage z określonych regionów lub ograniczają dostępne świadczenia. Zmiany mogą dotyczyć między innymi ubezpieczenia stomatologicznego oraz wysokości dopłat ponoszonych przez pacjentów.

Osoby zapisane do Medicare Advantage powinny zatem sprawdzić nie tylko wysokość miesięcznej składki, ale również dostępność lekarzy, placówek medycznych, refundowanych leków i dodatkowych świadczeń.

Nowe ceny leków negocjowane przez Medicare

Od 1 stycznia 2027 roku mają zacząć obowiązywać kolejne ceny leków wynegocjowane przez Medicare na podstawie przepisów przyjętych za administracji Joe Bidena. Nowe rozwiązania obejmują między innymi preparaty stosowane w leczeniu cukrzycy i kontroli masy ciała, takie jak Ozempic, Rybelsus i Wegovy.

Wśród wymienionych leków znajdują się także Trelegy Ellipta, Xtandi, Pomalyst, Ibrance, Ofev, Linzess, Calquence, Austedo i Austedo XR, Breo Ellipta, Tradjenta, Xifaxan, Vraylar, Janumet i Janumet XR oraz Otezla.

Według prognoz CMS nowe ceny mają przynieść osobom objętym Medicare oszczędności na kosztach leków wynoszące łącznie około 685 milionów dolarów w 2027 roku.

Otwarty okres zapisów do Medicare trwa od 15 października do 7 grudnia 2026 roku. Wybrane w tym czasie plany zaczną obowiązywać 1 stycznia 2027 roku. Przed podjęciem decyzji warto sprawdzić aktualne składki, udział własny, listę refundowanych leków oraz zakres usług medycznych dostępnych w danym planie.

Źródło: scrippsnews
Foto: Medicare, istock/roobcio/Darren415/Ankabala/

Wirginia Zachodnia, Missisipi i Arkansas znalazły się na czele najnowszego rankingu stanów USA z największym problemem nadwagi i otyłości. Analiza WalletHub pokazuje również związek nadmiernej masy ciała z cukrzycą, chorobami serca i ograniczonym dostępem do zdrowej żywności. Wyniki opublikowano w związku z listopadowym Miesiącem Świadomości Cukrzycy.

Ranking obejmujący wszystkie stany USA

Firma WalletHub porównała 50 stanów oraz Dystrykt Kolumbii na podstawie 31 wskaźników dotyczących nadwagi, otyłości i związanych z nimi zagrożeń zdrowotnych. Uwzględniono między innymi odsetek mieszkańców z nadmierną masą ciała, spożycie słodzonych napojów przez młodzież oraz koszty opieki medycznej wynikające z chorób związanych z otyłością.

Najgorzej w zestawieniu wypadła Wirginia Zachodnia, a kolejne miejsca zajęły Missisipi, Arkansas, Luizjana i Alabama. Z kolei Kolorado odnotowało najniższy odsetek dorosłych z otyłością, około 1,7 razy mniejszy niż w Wirginii Zachodniej.

Wirginia Zachodnia na pierwszym miejscu

Aż 42% dorosłych mieszkańców Wirginii Zachodniej zmaga się z otyłością, a niemal 32% ma nadwagę, ale nie spełnia kryteriów otyłości. Stan należy również do obszarów o najwyższej częstości występowania cukrzycy typu 2, chorób serca, zawałów oraz podwyższonego poziomu cholesterolu.

Roczne koszty problemów zdrowotnych związanych z otyłością oszacowano tam na 58 milionów dolarów. Wirginia Zachodnia ma także najwyższy w kraju wskaźnik spożycia słodzonych napojów przez nastolatków. Jedynie około 41% mieszkańców żyje w pobliżu sklepu oferującego zdrową żywność, co stanowi szósty najgorszy wynik w USA.

Dodatkowo stan zajmuje szóste miejsce pod względem odsetka dorosłych nieaktywnych fizycznie i przedostatnie pod względem liczby centrów fitness w przeliczeniu na mieszkańca.

Missisipi i Arkansas również z poważnym problemem

Drugie miejsce zajęło Missisipi, gdzie 40,6% dorosłych cierpi na otyłość, a kolejne 31,9% ma nadwagę. Stan odnotowuje najwyższy w kraju wskaźnik otyłości wśród dzieci w wieku od 10 do 17 lat oraz drugi najwyższy wśród uczniów szkół średnich.

Missisipi należy również do stanów o największej częstości występowania nadciśnienia tętniczego i udarów mózgu. Roczne obciążenie ekonomiczne związane z problemami zdrowotnymi wynikającymi z nadmiernej masy ciała wynosi około 56 milionów dolarów.

W Arkansas, które uplasowało się na trzecim miejscu, otyłość dotyczy 39,5% dorosłych, a około 34% ma nadwagę. Stan zajmuje czwarte miejsce pod względem odsetka osób spożywających mniej niż jedną porcję warzyw dziennie i pierwsze pod względem zbyt małego spożycia owoców.

Arkansas odnotowuje również czwarte najwyższe spożycie słodzonych napojów wśród nastolatków. Jednocześnie należy do dziesięciu stanów z najniższym odsetkiem mieszkańców mających dostęp do sklepu ze zdrową żywnością w odległości możliwej do pokonania pieszo.

Cukrzyca dotyka milionów Amerykanów

Listopad jest w Stanach Zjednoczonych Miesiącem Świadomości Cukrzycy, którego celem jest edukacja na temat przyczyn choroby, jej powikłań i możliwości zapobiegania. Według Centrów Kontroli i Prewencji Chorób (CDC) około jeden na ośmiu Amerykanów choruje na cukrzycę, najczęściej typu 2.

Choroba ta rozwija się, gdy organizm nie wykorzystuje prawidłowo insuliny, co prowadzi do podwyższonego poziomu cukru we krwi. Z czasem może to powodować uszkodzenia oczu, nerek, nerwów i serca. Rosnąca liczba dzieci z otyłością przyczynia się również do częstszego rozpoznawania cukrzycy typu 2 w młodszych grupach wiekowych.

Dane CDC wskazują, że 58% dorosłych Amerykanów z otyłością ma nadciśnienie tętnicze, a około 23% choruje na cukrzycę. Każdego roku diagnozuje się około 1,5 miliona nowych przypadków tej choroby. Amerykańskie Stowarzyszenie Diabetologiczne szacuje ponadto, że 115 milionów dorosłych mieszkańców USA ma stan przedcukrzycowy, często nie zdając sobie z tego sprawy.

Eksperci zalecają stopniowe zmiany i regularne badania

Lekarze zalecają regularne kontrolowanie ciśnienia tętniczego, poziomu cukru i cholesterolu. Nawet redukcja masy ciała o 5–10% może poprawić te parametry i zmniejszyć ryzyko poważnych powikłań zdrowotnych. Zachęcają również do codziennych spacerów, odpowiedniej ilości snu oraz regularnych wizyt lekarskich.

Przestrzegają natomiast przed gwałtownym odchudzaniem i restrykcyjnymi dietami, które często przynoszą jedynie krótkotrwałe rezultaty.

Osoby rozpoczynające odchudzanie powinny najpierw skonsultować się z lekarzem.

Choć cukrzycy typu 2 nie można obecnie całkowicie wyleczyć, odpowiednia dieta, aktywność fizyczna i redukcja masy ciała pomagają ją kontrolować. Jeśli zmiany stylu życia nie wystarczają, konieczne może być stosowanie leków przeciwcukrzycowych lub insulinoterapii. Eksperci podkreślają, że najważniejsze są trwałe, stopniowe zmiany i indywidualnie dobrane leczenie.

Źródło: fox13
Foto: istock/Dacharlie/CreativaImages/