Połącz się z nami

News USA

Kontrowersyjny symbol Rzeszowa uratowany. Pomnik Walk Rewolucyjnych będzie zabytkiem

Opublikowano

dnia

Wysoki na 125 stóp Pomnik Czynu Rewolucyjnego w Rzeszowie, wzniesiony w latach 70. XX wieku na zlecenie władz komunistycznych, pozostanie częścią panoramy miasta. Ministerstwo Kultury odrzuciło odwołanie od decyzji Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków i oficjalnie wpisało monument na listę zabytków chronionych. Pomnik, od lat wywołujący emocje i spory polityczne, był zagrożony rozbiórką. Obecni właściciele terenu, a także rodziny ofiar komunizmu, uznawali go za niechciany symbol narzuconej Polsce ideologii.

Spór o przeszłość i tożsamość

Monument, zlokalizowany w centrum miasta, od samego początku budził kontrowersje. W 2017 roku Instytut Pamięci Narodowej rekomendował jego usunięcie w ramach tzw. ustawy dekomunizacyjnej, co poparli lokalni politycy Prawa i Sprawiedliwości PiS.

Inicjatywie sprzeciwiał się jednak ówczesny prezydent Rzeszowa Tadeusz Ferenc, który zainicjował starania o objęcie pomnika ochroną konserwatorską. Spór przeciągał się latami, a w 2024 roku teren wraz z monumentem został przekazany Związkowi Rodzin Żołnierzy Wyklętych Podkarpacia, który liczył na jego wyburzenie.

Decyzję zmienił jednak Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków, wskazując, że pomnik stanowi „integralny element urbanistycznej struktury centrum Rzeszowa”. Ministerstwo Kultury podtrzymało tę argumentację.

Głos mieszkańców i władz miasta

Decyzję przyjął z satysfakcją obecny prezydent Rzeszowa Konrad Fijołek.

“Dziękuję Pani Minister za decyzję, na którą liczyły tysiące rzeszowian. To ważna wiadomość. Pomnik Czynu Rewolucyjnego jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli Rzeszowa i elementem jego tożsamości.” – napisał w mediach społecznościowych.

pomnik czynu rewolucyjnego

Robotnik, chłop i żołnierz na tle czerwonego sztandaru (fasada południowo-wschodnia pomnika)

Badania opinii publicznej potwierdzają, że większość mieszkańców opowiada się za zachowaniem pomnika, mimo że bywa on obiektem żartów i zyskał wulgarną ksywę ze względu na kontrowersyjne kształty.

W 2015 roku tylko 11% respondentów popierało jego rozbiórkę, a w 2023 roku odsetek ten wzrósł jedynie do 19%.

Pomnik Czynu Rewolucyjnego (Pomnik Walk Rewolucyjnych) w Rzeszowie został odsłonięty w 1974 roku i upamiętniał rewolucyjne wydarzenia, symbolizując socjalistyczny aparat państwowy. Stworzony przez Mariana Koniecznego, jest pomnikiem o monumentalnej konstrukcji, złożonej z dwóch stylizowanych liści laurowych z miedzianymi rzeźbami.

Nike, bogini zwycięstwa (fasada północno-zachodnia pomnika)

Szerszy kontekst

Spór o rzeszowski monument wpisuje się w szerszą debatę o dziedzictwie PRL w przestrzeni publicznej. Choć w wielu polskich miastach w ostatnich latach usunięto dziesiątki sowieckich i komunistycznych pomników, zdarzają się też przypadki udanej obrony – jak w 2020 roku w Dąbrowie Górniczej.

W przypadku Rzeszowa decyzja Ministerstwa Kultury przesądziła los Pomnika Walk Rewolucyjnych – monumentalna konstrukcja pozostanie nie tylko świadkiem historii, ale i ważnym elementem tożsamości miasta.

Budowa Pomnika Czynu Rewolucyjnego

Źródło: NFP
Foto: Kroton, erzeszow.pl, info.rzeszow

NEWS Florida

Nowa atrakcja w Kennedy Space Center. Kosmiczny roller coaster porwie zwiedzających w 2028 roku

Opublikowano

dnia

Autor:

Centrum Kosmiczne im. Kennedy’ego na Florydzie przygotowuje nową atrakcję, która połączy emocje związane z jazdą kolejką górską z symulacją testów lotniczych NASA. Roller coaster Aero Test Lab ma zostać otwarty w 2028 roku, oferując odwiedzającym możliwość wcielenia się w rolę inżyniera testującego technologie kosmiczne.

Kosmiczna kolejka zaprezentowana w Orlando

Nową atrakcję przedstawiono we wtorek podczas targów International Association of Amusement Parks and Attractions Expo – IAAPA w Orlando. Uczestnicy wydarzenia mogli obejrzeć film promocyjny oraz zająć miejsca w pojeździe przygotowanym dla przyszłych pasażerów.

Aero Test Lab będzie kolejką typu spike coaster, w której tradycyjna jazda zostanie połączona z interaktywną symulacją lotu. Goście wcielą się w rolę inżynierów testowych NASA, wykonując zadania podczas przejazdu.

Pasażerowie sami wpłyną na przebieg jazdy

Dyrektor operacyjny Kennedy Space Center Visitor Complex, Therrin Protze, wyjaśnił podczas prezentacji, że uczestnicy będą mogli aktywnie sterować wybranymi elementami przejazdu, w tym ustawiać prędkość oraz brać udział w interaktywnej grze.

Po zakończeniu jazdy każdy uczestnik otrzyma wynik odzwierciedlający skuteczność wykonanych zadań. Organizatorzy chcą, aby doświadczenie nie tylko dostarczało emocji, ale również inspirowało młodych ludzi do zainteresowania się nauką, technologią i inżynierią kosmiczną. Protze podkreślił, że po ukończeniu symulacji pasażerowie będą mogli poczuć się jak honorowi inżynierowie NASA.

Nowoczesna technologia i interaktywna rywalizacja

Za konstrukcję kolejki odpowiada niemiecka firma Maurer Rides, która wykorzysta technologię SPIKE Coaster. Rozwiązanie ma połączyć dynamiczny przejazd z realistyczną symulacją testowego lotu.

Pojazdy zostaną wyposażone w wyświetlacz przezierny typu head-up display oraz dwa wskaźniki, prezentujące instrukcje, wyniki i dane dotyczące lotu. Dzięki temu uczestnicy będą mogli na bieżąco śledzić przebieg symulacji.

Na uchwytach pojawią się również specjalne przyciski Boost Buttons, wykorzystywane podczas zadań wymagających szybkiej reakcji. System będzie uwzględniał najszybsze naciśnięcie przycisku przez członka zespołu, zachęcając pasażerów do współpracy i przyjaznej rywalizacji.

Nowa atrakcja dla przyszłych odkrywców kosmosu

Aero Test Lab ma wzbogacić ofertę Kennedy Space Center Visitor Complex, jednego z najważniejszych ośrodków turystyki kosmicznej na Florydzie. Nowa kolejka będzie łączyć rozrywkę z elementami edukacyjnymi, pozwalając odwiedzającym poznać wybrane aspekty pracy inżynierów i pilotów testowych.

Otwarcie atrakcji zaplanowano na 2028 rok. Szczegółowa data rozpoczęcia działalności nie została jeszcze ogłoszona.

 

Źródło: baynews9
Foto: YouTube
Czytaj dalej

News Chicago

Najbogatsi mieszkańcy Illinois: Dziedzic Walmartu ma fortunę dziesięć razy większą niż Pritzker

Opublikowano

dnia

Autor:

Gubernator Illinois JB Pritzker, którego majątek szacowany jest na 4,2 miliarda dolarów, należy do najbogatszych polityków w Stanach Zjednoczonych. Jednak jego fortuna jest niewielka w porównaniu z majątkiem najzamożniejszego mieszkańca Illinois. Według rankingu Forbes 400 na 2026 rok aż 18 mieszkańców stanu znalazło się w gronie 400 najbogatszych Amerykanów.

Dziedzic Walmartu zdecydowanym liderem

Najbogatszym mieszkańcem Illinois jest Lukas Walton, spadkobierca fortuny związanej z siecią sklepów Walmart. Jego majątek szacowany jest na 44,4 miliarda dolarów, co zapewniło mu 24. miejsce w ogólnokrajowym zestawieniu Forbes 400.

Skala jego bogactwa jest imponująca. Walton posiada więcej pieniędzy niż czterej kolejni najbogatsi mieszkańcy Illinois razem wzięci. Jego fortuna jest również ponad dziesięciokrotnie większa od majątku Gubernatora JB Pritzkera, spadkobiercy hotelowego imperium Hyatt.

Pięciu najbogatszych mieszkańców Illinois

Drugie miejsce w stanowym zestawieniu zajmuje Charlie Mills, przewodniczący rady nadzorczej firmy Medline, której działalność związana jest z branżą medyczną. Jego majątek wyceniono na 11 miliardów dolarów.

Na trzeciej pozycji znalazł się Neil Bluhm, inwestor związany z nieruchomościami i branżą kasynową, posiadający fortunę wartą 9,9 miliarda dolarów. Tuż za nim uplasował się Patrick Ryan, przedsiębiorca działający w sektorze ubezpieczeniowym, którego majątek oszacowano na 9,4 miliarda dolarów.

Pierwszą piątkę zamyka Ty Warner, twórca niezwykle popularnych pluszowych zabawek Beanie Babies. Jego majątek wynosi około 8,2 miliarda dolarów, co pokazuje, jak ogromne fortuny mogą powstawać również w branży produktów konsumenckich.

Charlie Mills

Charlie Mills

Rodzina Pritzkerów i inni miliarderzy

W rankingu znaleźli się także Elizabeth i Richard Uihlein, których majątki wyceniono na 7,6 miliarda dolarów każdy. Kolejnym przedstawicielem znanej rodziny Pritzkerów jest Thomas Pritzker, posiadający fortunę szacowaną na 7,5 miliarda dolarów.

Wśród najbogatszych mieszkańców Illinois są również Mark Walter z majątkiem 7,3 miliarda dolarów, Eric Lefkofsky z fortuną 6,5 miliarda dolarów oraz Justin Ishbia, którego bogactwo oszacowano na 6,4 miliarda dolarów.

Neil Bluhm

Neil Bluhm

Listę 18 mieszkańców Illinois obecnych w rankingu Forbes 400 uzupełniają Joseph Grendys, Penny Pritzker, Andy Mills, Larry Gies, Joe Mansueto, Byron Trott i Wendy Abrams. Ich indywidualne majątki mieszczą się w przedziale od 4,7 do 6,1 miliarda dolarów.

Illinois domem dla największych amerykańskich fortun

Tegoroczne zestawienie pokazuje, że bogactwo mieszkańców Illinois pochodzi z wielu sektorów gospodarki, w tym handlu detalicznego, opieki zdrowotnej, nieruchomości, ubezpieczeń, finansów i przemysłu rozrywkowego.

Patrick Ryan

Patrick Ryan

Choć JB Pritzker dysponuje majątkiem wartym około 4,2 miliarda dolarów, jego nazwisko nie znalazło się wśród 18 mieszkańców stanu wymienionych w tegorocznym rankingu. Na czele zestawienia pozostaje Lukas Walton, którego fortuna zdecydowanie przewyższa majątki pozostałych miliarderów z Illinois.

 

Źródło: secretchicago
Foto: Medline, Northwestern University, Ryan specialty, YouTube
Czytaj dalej

NEWS Florida

Niezwykłe odkrycie na Florydzie. 50 tysięcy skamieniałości sprzed miliona lat wciąż fascynuje naukowców

Opublikowano

dnia

Autor:

Paleo Preserve Fossil Museum

Ponad 40 lat temu w miejscowości Ruskin na Florydzie dokonano jednego z najważniejszych odkryć paleontologicznych w regionie Tampa Bay. W dawnym wyrobisku muszli znaleziono około 50 tysięcy skamieniałości prehistorycznych zwierząt, w tym mamutów, olbrzymich leniwców i tygrysów szablozębnych. Odkrycie nazwane „Cudem w Cockroach Bay” do dziś dostarcza naukowcom cennych informacji o odległej przeszłości Florydy.

Przypadkowe odkrycie w 1983 roku

Historia rozpoczęła się 27 czerwca 1983 roku w komercyjnym wyrobisku Leisey Shell Pit, położonym niedaleko Cockroach Bay w Ruskin, w powiecie Hillsborough. Poszukiwacz skamieniałości Frank Garcia od lat badał to miejsce, jednak przełom nastąpił dopiero wtedy, gdy pracująca tam koparka linowa odsłoniła ogromne nagromadzenie prehistorycznych kości.

Garcia wspominał, że po przybyciu na miejsce zobaczył całe sterty szczątków, wśród których znajdowały się kości szczęk i kończyn. Skala znaleziska była tak niezwykła, że szybko stało się ono jednym z najważniejszych wydarzeń w historii badań paleontologicznych na Florydzie.

50 tysięcy skamieniałości sprzed ponad miliona lat

Podczas wykopalisk wydobyto około 50 tysięcy skamieniałości kręgowców, pochodzących sprzed 1–1,5 miliona lat. Był to okres prehistoryczny, o którym naukowcy dysponowali wcześniej stosunkowo niewielką wiedzą.

Wśród odkrytych szczątków znalazły się pozostałości mamutów, olbrzymich leniwców naziemnych, lam, żółwi oraz kotów szablozębnych. Znaleziska pozwoliły lepiej poznać zwierzęta zamieszkujące tereny dzisiejszej Florydy na długo przed pojawieniem się człowieka w tym regionie.

Jednym z najcenniejszych odkryć była pierwsza znana czaszka Smilodon gracilis, wczesnego gatunku kota szablozębnego. Szczątki tego drapieżnika stały się podstawą licznych badań naukowych prowadzonych przez kolejne dziesięciolecia.

184 wolontariuszy pomagało naukowcom

Frank Garcia zaangażował w prace wykopaliskowe 184 wolontariuszy, wśród których znajdowały się również dzieci. Uczestnicy pomagali w wydobywaniu i zabezpieczaniu skamieniałości, tworząc przykład współpracy naukowców z lokalną społecznością. Tak szeroki udział mieszkańców sprawił, że odkrycie stało się nie tylko wydarzeniem naukowym, ale również ważnym elementem historii i tożsamości Ruskin.

Odkrycie nadal pomaga w badaniach

Dr Richard Hulbert, emerytowany kierownik zbiorów Florida Museum of Natural History, podkreśla, że skamieniałości z Leisey Shell Pit pozostają niezwykle wartościowym materiałem badawczym. Tysiące okazów przechowywanych jest w kolekcjach University of Florida, gdzie naukowcy analizują je z wykorzystaniem współczesnych technologii.

Muzeum w Ruskin przypomina o prehistorycznej Florydzie

Dawne wyrobisko Leisey Shell Pit znajduje się obecnie pod wodą, a miejsce historycznego odkrycia upamiętnia specjalna tablica informacyjna. Choć kolekcje skamieniałości University of Florida nie są udostępniane szerokiej publiczności, mieszkańcy i turyści mogą poznać historię znaleziska w Paleo Preserve Fossil Museum w Ruskin.

Muzeum prezentuje informacje o prehistorycznych zwierzętach, które niegdyś zamieszkiwały okolice Tampa Bay. Placówka jest otwarta w soboty od 9:00 AM do 2:00 PM.

Paleo Preserve Fossil Museum

Odkrycie z 1983 roku, znane jako „Miracle at Cockroach Bay”, pozostaje powodem do dumy lokalnej społeczności i przypomnieniem, że pod powierzchnią współczesnej Florydy wciąż kryją się ślady niezwykłej przeszłości.

 

Źródło: fox13
Foto: Paleo Preserve Fossil Museum
Czytaj dalej

Popularne

Kalendarz

październik 2025
P W Ś C P S N
 12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
2728293031  

Popularne w tym miesiącu