Połącz się z nami

Kościół

Ks. prof. Marcin Wysocki: tam, gdzie Polacy, tam tradycja Grobów Pańskich

Opublikowano

dnia

Tam, gdzie byli i są Polacy, tam są tradycje budowania Grobów Pańskich. Emigranci zabierali z sobą zwyczaje. To był nasz wkład w rozszerzanie tradycji Grobów Jezusa – ważny i godny podtrzymywania, bo to część naszej polskiej kultury – powiedział Family News Service ks. dr hab. Marcin Wysocki, prof. KUL, pracownik Katedry Patrologii Greckiej i Łacińskiej tej uczelni. W Wielki Piątek i Wielką Sobotę już od XVIII w. miliony Polaków odwiedzają Groby Chrystusa.

„Grób Pański to wyobrażenie miejsca, gdzie złożono Ciało Chrystusa po Jego śmierci, wyobrażenie przeniesione plastycznie w czasy współczesne – przypomniał rozmówca Family News Service. – To pewna przestrzeń, w której składa się Najświętszy Sakrament, na pamiątkę złożenia Chrystusa do grobu, aby ludzie mogli kontemplować Jego śmierć i oczekiwać na zmartwychwstanie”.

W wielu krajach świata w wiekach XVII i XVIII zaniknął zwyczaj budowania Grobów Pańskich, za wyjątkiem m.in. Polski, Austrii i południowych Niemiec.

„W Polsce ta tradycja przyjęła się i stała bardzo ważna. Te Groby, szczególnie w okresie baroku, przypominały całe budowle. To były bardzo bogate wyobrażenia Grobu Chrystusa z Jerozolimy” – zaznaczył ks. prof. Wysocki.

Skąd wywodzi się tradycja budowania Grobów Jezusa?

„Z pamiętników dawnych pielgrzymów wiemy, że już w pierwszych wiekach chrześcijaństwa starano się unaocznić to, co wydarzyło się z Chrystusem” – poinformował ks. prof. Marcin Wysocki. Początki budowania Grobów Chrystusa sięgają IV w. i Jerozolimy.

„To wówczas cesarzowa Helena, matka cesarza Konstantyna, udaje się z pielgrzymką do Ziemi Świętej i tam odkrywa miejsca związane z życiem Chrystusa. Odnajduje m.in. krzyż” – przypomniał pracownik Katedry Patrologii Greckiej i Łacińskiej KUL.

Kościół Seminaryjny

W miejscu śmierci Jezusa na Kalwarii Konstantyn zbudował pierwszą bazylikę chrześcijańską. Nadał jej tytuł Zmartwychwstania Pańskiego, co jest do dziś wymownym posunięciem.

„Często traktujemy Święta Wielkanocne w perspektywie męki, śmierci i grobu, jednak Grób Chrystusa to nie jest koniec, to tak naprawdę początek. To symbol życia, zwycięstwa nad śmiercią, grzechem. Ten grób jest pusty. On nie jest czymś negatywnym” – ocenił rozmówca Family News Service.

„Grób Chrystusa jest miejscem, gdzie złożono Jezusa, ale złożono Go po to, aby On tam zmartwychwstał” – dodał ks. prof. Marcin Wysocki.

Kościół Franciszkanów Konwentualnych

Jerozolima daleko, Grób Pański blisko

Nie każdy mógł jednak pielgrzymować do Ziemi Świętej, tym bardziej po niepowodzeniach wypraw krzyżowych, gdy Jerozolima znalazła się pod panowaniem muzułmańskim. Około wieku IX w średniowiecznej Europie, zmagającej się z różnorodnymi problemami, coraz intensywniej rozwijał się zwyczaj budowania Grobów Pańskich na wzór tego w Jerozolimie.

„Wiemy, że powstały wówczas pierwsze wyobrażenia Grobu po to, aby ludziom uświadomić i przypomnieć to wydarzenie, aby niejako ten Grób stał się obecny w innych miejscach” – podkreślił pracownik naukowy KUL.

Bazylika Św. Krzyża

Wyobrażenie Grobu Pańskiego stało się ważnym elementem liturgii Wielkiego Piątku i Wielkiej Soboty. Jak zaznaczył ks. prof. Wysocki, w przestrzeni grobowej „początkowo składano tylko krzyż owinięty w płótno, który przyciskano kamieniem”, symbolizującym kamień, którym był zamknięty grób Jezusa.

Nieco później w Grobach składano też konsekrowaną Hostię. Współcześnie w Grobach Pańskich zazwyczaj pojawiają się zarówno krzyż jak i Najświętszy Sakrament.

Groby Pańskie – polski fenomen

Zwyczaj budowania Grobów Jezusa przywędrował do Polski z Zakonem Rycerskim Grobu Bożego w Jerozolimie, tzw. bożogrobcami, którzy po upadku wypraw krzyżowych musieli opuścić Ziemię Świętą.

Kościół Akademicki Św. Anny

Od początku na ziemiach polskich „Grób Jezusa staje się pełen treści, nie tylko treści religijnych, ale też treści społecznych, państwowych”. Jak zaznaczył ks. prof. Marcin Wysocki, Groby Pańskie „w okresie zaborów miały często podtekst narodowościowy, to samo w okresie okupacji niemieckiej i komunizmu. Często były wyrazicielami sprzeciwu i tak jest w pewnym sensie do dzisiaj”.

„Specyfiką warszawską, co przeszło również na inne rejony, jest tzw. nawiedzanie grobów. Mamy świadectwa, że już w XVIII w. to było bardzo popularne” – poinformował rozmówca Family News Service. „Na tzw. Trakcie Królewskim w Warszawie te Groby były szczególnie wystawne” – dodał. Wśród odwiedzających był nawet król Stanisław August Poniatowski.

Archikatedra Św. Jana Chrzciciela

W XVII w. w Polsce pojawił się zwyczaj wystawiania honorowych wart przy Grobie Chrystusa. „Angażowały się w to różne formacje wojskowe i paramilitarne. W ostatnich czasach są to strażacy” – podsumował pracownik Katedry Patrologii Greckiej i Łacińskiej KUL.

Family News Service

Foto: Family News Service

Kościół

Większość katolików w USA nie wierzy w rzeczywistą obecność Chrystusa w Eucharystii

Opublikowano

dnia

Autor:

Zaledwie 28,8% amerykańskich katolików wierzy, że podczas konsekracji chleb i wino rzeczywiście stają się Ciałem i Krwią Jezusa Chrystusa. Najnowsze badanie opublikowane w czasopiśmie naukowym Sociological Inquiry pokazuje, że mimo trwającego od ponad czterech lat Narodowego Odrodzenia Eucharystycznego przekonania wiernych niemal się nie zmieniły. Jego wyniki omawia Jezuita, Ojciec Paweł Kosiński.

Ponad połowa katolików uważa Eucharystię za symbol

Badacze zapytali 1049 amerykańskich katolików o rozumienie Eucharystii. Jedynie 28,8% respondentów potwierdziło wiarę w rzeczywistą przemianę chleba i wina w Ciało i Krew Chrystusa. Aż 58,8% uznało je wyłącznie za symbole, natomiast 12,4% przyznało, że nie wie, co dzieje się podczas konsekracji.

Współautor badania Mark Regnerus zauważył, że wyniki praktycznie nie różnią się od wcześniejszych sondaży. W 2019 roku Pew Research Center odnotował 31% katolików wierzących w rzeczywistą obecność Chrystusa w Eucharystii, a w badaniu Gallupa z 1992 roku odsetek ten wynosił 30%.

Znacznie większą wiarę w tę prawdę deklarują osoby regularnie uczestniczące we Mszy Świętej. Wśród katolików uczęszczających do kościoła co tydzień odsetek ten wynosi około 60%, a wśród uczestniczących jeszcze częściej sięga niemal 70%. W grupie osób określających siebie jako bardzo religijne wynosi około 40%.

Cztery lata Narodowego Odrodzenia Eucharystycznego

W czerwcu 2022 roku Konferencja Biskupów Katolickich Stanów Zjednoczonych (USCCB) rozpoczęła inicjatywę National Eucharistic Revival, której celem jest pogłębienie wiary w rzeczywistą obecność Chrystusa w Najświętszym Sakramencie.

W całym kraju organizowano adoracje, procesje eucharystyczne oraz spotkania formacyjne w parafiach. Jednym z najważniejszych wydarzeń był Krajowy Kongres Eucharystyczny w 2024 roku, w którym uczestniczyło około 60 tysięcy osób.

Mark Regnerus ocenił, że kapłani powinni częściej przypominać wiernym nauczanie Kościoła, szczególnie w świecie pełnym konkurencyjnych przekazów. Zwrócił jednak uwagę, że osoby najbardziej potrzebujące takiej katechezy często nie uczestniczą w praktykach religijnych.

Krajowy Kongres Eucharystyczny

Kościół wskazuje na sekularyzację i potrzebę formacji

David Spesia, dyrektor Sekretariatu ds. Ewangelizacji i Katechezy USCCB, przyznał, że problem niewystarczającej znajomości nauki o Eucharystii utrzymuje się od wielu lat i jego rozwiązanie będzie wymagało czasu.

Wskazał na postępującą sekularyzację społeczeństwa, osłabienie rozumienia znaków i symboli religijnych oraz zastępowanie sakramentalnej wizji świata podejściem materialistycznym. Jego zdaniem konieczna jest długofalowa formacja, prowadząca nie tylko do zdobywania wiedzy, ale również do pogłębienia osobistej wiary.

Rzeczywista obecność Chrystusa fundamentem katolickiej wiary

Kościół katolicki naucza, że podczas konsekracji następuje przeistoczenie, czyli przemiana substancji chleba i wina w Ciało i Krew Chrystusa, przy zachowaniu ich zewnętrznych postaci. Nauka ta została uroczyście potwierdzona przez Sobór Trydencki i wywodzi się ze słów Jezusa wypowiedzianych podczas Ostatniej Wieczerzy.

Wiara w rzeczywistą obecność Chrystusa była obecna już w pierwszych wiekach chrześcijaństwa. Pisał o niej około 110 roku św. Ignacy Antiocheński, sprzeciwiając się poglądom odrzucającym prawdziwe człowieczeństwo Jezusa. W II wieku znaczenie Eucharystii wyjaśniał również św. Justyn Męczennik.

Z kolei Jonathan Ciraulo, profesor teologii na The Catholic University of America, zaznaczył, że wiara w rzeczywistą obecność Chrystusa nie jest drugorzędnym elementem katolicyzmu. Łączy się bowiem z nauką o prawdziwym człowieczeństwie Jezusa, godności ludzkiego ciała, zmartwychwstaniu oraz wewnętrznej przemianie człowieka.

Zdaniem teologów wyniki badań pokazują zatem problem wykraczający poza samo rozumienie Eucharystii. Dotyczy on również znajomości podstawowych prawd wiary i wskazuje na potrzebę dalszej katechizacji amerykańskich katolików.

 

Źródło: ewtnnews
Foto: sedmak, Krajowy Kongres Eucharystyczny, istock
Czytaj dalej

News USA

Islam może wyprzedzić chrześcijaństwo już w 2035 roku. Nowe prognozy zmian religijnych na świecie

Opublikowano

dnia

Autor:

muzułmamin modli sie w domu, islam

Islam może stać się największą religią świata już w 2035 roku, wyprzedzając chrześcijaństwo pod względem liczby wyznawców. Tak wynika z najnowszych prognoz Pew Research Center, opublikowanych w środę. Badacze przewidują również, że w ciągu najbliższych czterech dekad chrześcijanie przestaną stanowić większość mieszkańców Stanów Zjednoczonych.

Islam rozwija się znacznie szybciej niż chrześcijaństwo

Według Pew Research Center, które od 25 lat analizuje światowe trendy religijne, liczba wyznawców zarówno islamu, jak i chrześcijaństwa nadal rośnie. Tempo wzrostu społeczności muzułmańskiej jest jednak zdecydowanie wyższe, przede wszystkim ze względu na większą liczbę dzieci rodzących się w rodzinach muzułmańskich.

W 2020 roku na świecie żyło około 2,27 miliarda chrześcijan i 2,02 miliarda muzułmanów. Prognozy wskazują, że już w 2035 roku liczba muzułmanów osiągnie 2,57 miliarda, podczas gdy chrześcijan będzie około 2,52 miliarda.

Jeżeli obecne tendencje się utrzymają, do 2070 roku społeczność muzułmańska przekroczy 3,6 miliarda osób, natomiast liczba chrześcijan wyniesie niespełna 3 miliardy.

Stany Zjednoczone stracą chrześcijańską większość

Jednym z najważniejszych ustaleń raportu jest prognozowany spadek udziału chrześcijan w społeczeństwie amerykańskim. Obecnie stanowią oni około 62% dorosłych mieszkańców USA, jednak według Pew Research Center ich odsetek spadnie poniżej 50% do 2065 roku.

Zmniejszy się również bezwzględna liczba chrześcijan w Stanach Zjednoczonych – z około 217 milionów w 2020 roku do 174 milionów w 2070 roku. W sąsiedniej Kanadzie chrześcijanie mają przestać stanowić większość społeczeństwa jeszcze wcześniej, bo do 2030 roku.

Główną przyczyną tych zmian jest rosnąca liczba osób niezwiązanych z żadną religią. Według prognoz do 2070 roku będą one stanowić 41% mieszkańców Stanów Zjednoczonych, a w Kanadzie ich liczba przewyższy liczbę chrześcijan.

Demografia decyduje o przyszłości religii

Conrad Hackett, starszy demograf Pew Research Center, wyjaśnił, że najważniejszym czynnikiem wpływającym na zmiany religijne jest liczba urodzeń. Konwersje religijne oraz zmiany indywidualnej tożsamości wyznaniowej mają znacznie mniejsze znaczenie.

W latach 2020–2025 współczynnik dzietności wśród muzułmanek wynosił średnio 3,1 dziecka na kobietę, wśród chrześcijanek 2,5, natomiast wśród kobiet należących do pozostałych grup religijnych lub niezwiązanych z religią – 1,6. Dla porównania poziom zapewniający prostą zastępowalność pokoleń wynosi około 2,1 dziecka.

W analizowanym pięcioleciu muzułmanki urodziły około 252 milionów dzieci, podczas gdy chrześcijanki około 208 milionów. Islam jest jedyną dużą religią, dla której przewiduje się dalszy wzrost liczby urodzeń w kolejnych dekadach.

Afryka stanie się centrum światowego chrześcijaństwa

Badacze przewidują, że światowa populacja wzrośnie o 29% między 2020 a 2070 rokiem. W tym samym okresie liczba chrześcijan zwiększy się o 30%, a muzułmanów aż o 80%. Pozostałe wielkie religie będą rozwijały się wolniej niż światowa populacja.

Największy przyrost ludności nastąpi w Afryce Subsaharyjskiej, gdzie dominują chrześcijaństwo i islam. Wysoka dzietność oraz wydłużająca się średnia długość życia sprawią, że region ten będzie odgrywał coraz większą rolę w światowej demografii religijnej.

Do 2070 roku ponad połowa wszystkich chrześcijan będzie mieszkać w Afryce Subsaharyjskiej. Demokratyczna Republika Konga wyprzedzi Stany Zjednoczone jako kraj z największą liczbą chrześcijan. Ich populacja w Kongu ma wzrosnąć ponad trzykrotnie, do około 299 milionów.

W przypadku islamu największą społeczność muzułmańską będzie miał Pakistan, a kolejne miejsca zajmą Indie, Nigeria i Indonezja, która obecnie jest światowym liderem pod tym względem.

Europa będzie mniej liczna i mniej chrześcijańska

Zmiany demograficzne szczególnie mocno dotkną Europę. Według Pew Research Center do 2070 roku liczba jej mieszkańców zmniejszy się o 17%, a populacja chrześcijan spadnie o około jedną trzecią – z 505 milionów do 324 milionów.

Jednocześnie udział muzułmanów w europejskiej populacji ma wzrosnąć z obecnych 6% do 13% w 2070 roku. Oznacza to istotną zmianę struktury religijnej kontynentu, choć chrześcijaństwo nadal pozostanie jedną z jego najważniejszych tradycji religijnych.

W skali globalnej liczba hinduistów i wyznawców judaizmu będzie nadal rosła, ale ich udział w światowej populacji zmniejszy się. W przypadku buddyzmu przewidywany jest zarówno spadek liczby wyznawców, jak i ich procentowego udziału, między innymi wskutek kurczenia się populacji Chin, Korei Południowej i Japonii.

Coraz więcej osób bez przynależności religijnej

Istotnym zjawiskiem pozostaje wzrost liczby ateistów, agnostyków i osób, które nie identyfikują się z żadną religią. Badacze określają tę grupę mianem nones.

Już obecnie osoby bez przynależności religijnej stanowią większość mieszkańców dziesięciu państw, w tym Czech, Japonii, Holandii, Nowej Zelandii, Urugwaju i Wietnamu. Do 2070 roku do tej grupy mają dołączyć między innymi Korea Południowa, Francja i Wielka Brytania.

żydzi judaizm

Po wyłączeniu Chin, gdzie odsetek osób niereligijnych jest wysoki, ale populacja ma znacząco się zmniejszyć, liczba osób bez przynależności religijnej w pozostałych krajach wzrośnie do 2070 roku o ponad 180 milionów.

Eksperci apelują o dialog między religiami

Gina Zurlo, badaczka demografii religijnej z Harvard Divinity School, podkreśliła, że zmiany liczebności największych wspólnot wyznaniowych zwiększają znaczenie dialogu chrześcijańsko-muzułmańskiego. Zwróciła uwagę na utrzymujące się nieporozumienia i uprzedzenia po obu stronach oraz obawy części chrześcijan związane z perspektywą utraty pozycji największej religii świata.

Jej zdaniem szczególnie ważne są edukacja międzyreligijna i osobiste kontakty między wyznawcami różnych religii, które pomagają ograniczać stereotypy i wzajemną nieufność.

Alan Cooperman, dyrektor badań nad religią w Pew Research Center, zaznaczył natomiast, że wzrost liczby muzułmanów i chrześcijan następuje przede wszystkim w państwach, w których dana religia już dominuje. Nie jest więc przede wszystkim wynikiem przechodzenia wyznawców jednej religii do drugiej.

Cooperman przestrzegł przed przedstawianiem prognoz jako rywalizacji, w której jedna religia zwycięża kosztem drugiej. Podkreślił, że badanie opisuje przede wszystkim długoterminowe procesy demograficzne, a nie konflikt między chrześcijaństwem a islamem.

 

Źródło: baynews9
Foto: istock/Drazen Zigic/Jacob Wackerhausen/, Vatican Media,
Czytaj dalej

Kościół

Amerykańscy biskupi obradują w Baltimore. Imigracja, AI i przyszłość Kościoła w USA

Opublikowano

dnia

Autor:

Przyszłość Kościoła katolickiego w Stanach Zjednoczonych, rosnące zainteresowanie religią wśród młodych ludzi, sytuacja imigrantów oraz wyzwania związane ze sztuczną inteligencją to główne tematy jesiennego zebrania Konferencji Biskupów Katolickich USA (USCCB). Hierarchowie spotykają się w Baltimore w dniach 17–18 listopada, aby wyznaczyć najważniejsze kierunki działalności duszpasterskiej i organizacyjnej. O wydarzeniu mówi Jezuita, Ojciec Paweł Kosiński.

Coraz więcej młodych Amerykanów interesuje się katolicyzmem

Jednym z najważniejszych punktów obrad jest obserwowany w ostatnim czasie wzrost zainteresowania Kościołem katolickim, szczególnie wśród młodych dorosłych. Biskupi przeanalizują doniesienia o zwiększającej się liczbie osób przystępujących do Kościoła oraz o odnowionym zainteresowaniu religią.

Niektóre badania wskazują na wyraźne ożywienie religijne wśród młodego pokolenia, inne przedstawiają bardziej zróżnicowany obraz. Hierarchowie chcą ustalić, czy jest to początek trwałej zmiany pokoleniowej, czy jedynie przejściowa tendencja.

Istotną kwestią pozostaje również to, czy rosnące zainteresowanie katolicyzmem przekłada się na regularne uczestnictwo w życiu parafialnym, korzystanie z sakramentów oraz długofalowe zaangażowanie we wspólnoty kościelne.

Imigracja i ochrona rodzin migrantów

Kolejnym ważnym tematem jest sytuacja imigrantów w Stanach Zjednoczonych. Komisja ds. Migracji przedstawi biskupom informacje o działaniach podjętych od listopada 2025 roku, kiedy USCCB opublikowała specjalne przesłanie dotyczące polityki migracyjnej.

W ostatnich miesiącach amerykańskie diecezje i instytucje katolickie opracowywały konkretne formy pomocy osobom dotkniętym zaostrzeniem przepisów imigracyjnych. Szczególną uwagę zwracano na rozdzielanie rodzin oraz sposób traktowania migrantów mieszkających w USA od wielu lat.

Wybory władz i nowe kierunki działalności episkopatu

Podczas zgromadzenia biskupi wybiorą sekretarza konferencji oraz przewodniczących sześciu stałych komisji. Nowi przedstawiciele będą mieli istotny wpływ na kształtowanie priorytetów duszpasterskich i publicznego stanowiska amerykańskiego episkopatu.

Publiczną część obrad otworzyło wystąpienie przewodniczącego USCCB, arcybiskupa Paula Coakleya. Do zgromadzonych hierarchów zwrócił się również nuncjusz apostolski w Stanach Zjednoczonych, arcybiskup Gabriele Caccia.

Ochrona życia, liturgia i sprawiedliwość rasowa

Biskupi rozpatrują propozycję aktualizacji ogólnokrajowego planu duszpasterskiego dotyczącego ochrony życia. Dokument został przyjęty po raz pierwszy w 1975 roku, a jego ostatnia większa rewizja miała miejsce w 2001 roku.

Pod głosowanie trafią także nowe wydania Lekcjonarza mszalnego oraz Księgi Ewangelii. Hierarchowie rozważą ponadto ustanowienie corocznego Dnia Modlitwy o Sprawiedliwość Rasową, który miałby zwracać uwagę na godność każdego człowieka i potrzebę przezwyciężania podziałów społecznych.

W programie znalazło się również zatwierdzenie budżetu USCCB na 2027 rok oraz aktualizacja wytycznych dotyczących sprawozdawczości finansowej diecezji i zasad społecznie odpowiedzialnego inwestowania.

Możliwy postęp w dwóch procesach beatyfikacyjnych

Podczas spotkania mogą zostać podjęte decyzje dotyczące dalszego prowadzenia spraw kanonizacyjnych Marii Middleton oraz Thomasa Stevena Vander Woude’a. Szczególną uwagę zwraca historia Vander Woude’a, mieszkańca Wirginii, który niemal dwie dekady temu zginął, ratując życie swojego syna. Jego historię opisywaliśmy 15 września. Diecezja Arlington prowadzi obecnie postępowanie badające życie i okoliczności śmierci Vander Woude’a w związku z możliwością wyniesienia go na ołtarze.

Sztuczna inteligencja a godność człowieka

Jednym z nowych wyzwań, którym zajmują się amerykańscy biskupi, jest szybki rozwój sztucznej inteligencji. Podczas obrad przedstawione zostały działania niedawno utworzonego Zespołu ds. Ochrony Godności Człowieka w Erze Sztucznej Inteligencji.

Tom Vander Woude

Tom Vander Woude

Pracami zespołu kieruje biskup Oscar Cantù z diecezji San José w Kalifornii. Jego zadaniem jest opracowanie bardziej konkretnych zaleceń dotyczących etycznego wykorzystywania nowych technologii, wykraczających poza ogólne zasady moralne. Punktem odniesienia pozostaje nauczanie papieża Leona XIV, w tym encyklika Magnifica Humanitas.

Obrady dostępne również w internecie

Jesienne zgromadzenie USCCB w Baltimore ma znaczenie nie tylko organizacyjne. Podejmowane decyzje mogą wpłynąć na kierunki duszpasterstwa, stanowisko Kościoła wobec najważniejszych problemów społecznych oraz jego rolę w debacie publicznej w Stanach Zjednoczonych.

Publiczne sesje zebrania biskupów są transmitowane na żywo za pośrednictwem oficjalnej strony konferencji pod adresem www.usccb.org/meetings.

 

Źródło: ewtnnews
Foto: YouTube, Tom Vander Woude Guild, USCCB
Czytaj dalej

Popularne

Kalendarz

marzec 2024
P W Ś C P S N
 123
45678910
11121314151617
18192021222324
25262728293031

Popularne w tym miesiącu