Połącz się z nami

Kościół

Dr Derewenda (IPN, KUL): polscy duchowni w czasie II wojny światowej oddawali życie za wartości, których nauczali

Opublikowano

dnia

Co piąty polski ksiądz stracił życie w trakcie II wojny światowej. Okupacje niemiecka i sowiecka przyniosły śmierć co najmniej 3 tysiącom duchownych z naszego kraju. Prawie 900 z nich zginęło w niemieckim KL Dachau. W rocznicę wyzwolenia tego obozu, 29 kwietnia, obchodzony jest Dzień Męczeństwa Duchowieństwa Polskiego w trakcie II wojny światowej. „Los, który wówczas dotknął polskich duchownych, wpłynął na to, że Kościół stał się jeszcze bardziej wiarygodny w narodzie” – podkreśla dr Robert Derewenda, historyk z Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego i dyrektor Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej w Lublinie.

Święty o. Maksymilian Maria Kolbe, błogosławiony ks. Stefan Wincenty Frelichowski czy błogosławiony bp Michał Kozal – to symbole ofiary polskiego duchowieństwa w czasie II wojny światowej. Wielu księży-męczenników z lat 1939-45 znalazło się także w grupie 108 błogosławionych, wyniesionych na ołtarze przez Jana Pawła II w 1999 roku.

Dr Robert Derewenda zaznacza, że celem zarówno Niemców, jak i Sowietów było całkowite podporządkowanie sobie narodu polskiego. Do tego – jak wyjaśnia historyk – konieczne było pozbawienie Polaków nie tylko wolności, ale i nadziei na jej odzyskanie.

„Obaj okupanci doskonale zdawali sobie sprawę z tego, że duchowieństwo polskie odgrywa kluczową rolę w utrzymaniu nadziei, ale jednocześnie przekazuje też pewien pierwiastek kulturotwórczy w narodzie” – mówi Family News Service dyrektor lubelskiego oddziału IPN. Jak przypomina, przykładem tego była postawa Kościoła w XIX wieku, gdy Polacy żyli pod zaborami.

Duchowieństwo jako przedstawiciele szeroko rozumianej elity społecznej, stało się celem obu okupantów już od początku wojny.

Derewenda zwraca uwagę na fakt, że to właśnie między innymi w polskich kapłanów była wymierzona niemiecka operacja, realizowana pod kryptonimem „Tannenberg” od września 1939 roku. Jej celem było przeprowadzenie eksterminacji polskiej warstwy przywódczej (niem. Liquidierung der polnischen Führungsschicht).

„Z drugiej strony mamy aresztowania pod okupacją sowiecką. Przykład zabijania polskich księży to wywiezienie kapłanów z obozów polskich oficerów w Sowietach. Chciano tym oficerom nie tylko uniemożliwić modlitwę, którą prowadzili ci duchowni, ale przede wszystkim odebrać nadzieję i podporządkować ich okupantowi” – podkreśla dr Robert Derewenda.

Jednocześnie przyznaje, że przez okres PRL bardzo trudno było prowadzić badania dotyczące szczególnie tzw. pierwszej okupacji sowieckiej (1939-41) na Kresach Wschodnich II RP. Wiadomo, że wśród ofiar zbrodni katyńskiej znalazło się kilkudziesięciu kapelanów wojskowych oraz grupa księży i zakonników.

W kontekście okupacji niemieckiej historyk KUL wskazuje też na ofiarę lubelskiego duchowieństwa, gdzie czołową postacią był błogosławiony bp Władysław Goral, najprawdopodobniej rozstrzelany w KL Sachsenhausen po wieloletnim osadzeniu w osamotnieniu w betonowej celi.

Zdaniem dyrektora Oddziału IPN w Lublinie, niezłomna postawa duchownych sprawiła, że Kościół w naturalny sposób stawał się dla Polaków jeszcze bardziej wiarygodny.

„Duchowni, którzy mówili o Ewangelii, rzeczywiście oddawali swoje życie za te wartości, których nauczali naród polski. To miało kluczowe znaczenie dla kondycji polskiego Kościoła po II wojnie światowej, kiedy komuniści próbowali w jakiś sposób ustawić naród przeciwko polskiemu duchowieństwu. To się nie udało, nawet w najgorszym okresie stalinizmu naród pozostał wierny Kościołowi” – zaznacza dr Robert Derewenda.

Historyk zauważa również, że okres II wojny światowej ukształtował także późniejsze, wielkie postaci Kościoła. To oprócz kard. Wojtyły i Wyszyńskiego, choćby niezłomni księża Franciszek Blachnicki, Jan Zieja czy Stefan Niedzielak.

„Wypracowywali swoją postawę chrześcijańską właśnie w czasach wojny, potem, kiedy przyszedł okres komunizmu, to byli ludzie nie tylko zahartowani, ale przede wszystkim ludzie, którzy się nie bali, którzy stawiali na całkowitą suwerenność narodu, dlatego że sami zachowali tę wolność wewnętrzną” – mówi dyrektor lubelskiego Oddziału IPN.

Główne obchody Dnia Męczeństwa Duchowieństwa Polskiego w czasie II wojny światowej odbyły się 29 kwietnia w sanktuarium św. Józefa w Kaliszu. O godz. 12. mszy św. przewodniczył tam prymas Polski abp Wojciech Polak.

Miejsce obchodów jest nieprzypadkowe, bowiem na tydzień przed wyzwoleniem KL Dachau przez Amerykanów grupa ok. 800 pozostałych przy życiu duchownych oddała siebie i innych więźniów w opiekę świętemu Józefowi.

Jednocześnie przyrzekli, że jeśli przeżyją, będą co roku pielgrzymować do kaliskiego sanktuarium. 10 lat temu zmarł ostatni świadek męczeństwa księży-Polaków w Dachau, ks. Leon Stępniak.

Family News Service

 

Foto: domena publiczna, YouTube

Kościół

Jutro świętujemy Niepodległość Polski Mszą za Ojczyznę w Kościele Św. Ferdynanda

Opublikowano

dnia

Autor:

Jak już informowaliśmy, organizacja Polonia for Poland zaprasza chicagowską Polonię na Mszę świętą w intencji Ojczyzny. Nabożeństwo zostanie odprawione we wtorek, 10 listopada, o godzinie 7:00 PM w kościele św. Ferdynanda w Chicago. Po mszy zaplanowano spotkanie z polskim żołnierzem Karolem Cierpicą oraz projekcję filmu dokumentalnego „A Teddy Bear for Michael”.

Historia niezwykłego bohaterstwa w Afganistanie

Gościem spotkania będzie sierżant Karol Cierpica, którego życie uratował w 2013 roku amerykański żołnierz sierżant Michael Ollis. Podczas ataku w Afganistanie Ollis osłonił polskiego żołnierza własnym ciałem, ponosząc śmierć. Jego poświęcenie stało się symbolem braterstwa broni oraz szczególnej więzi łączącej polskich i amerykańskich żołnierzy.

Po Mszy świętej uczestnicy obejrzą film „A Teddy Bear for Michael” w reżyserii Grzegorza Zasępy. Dokument przedstawia dramatyczne wydarzenia z Afganistanu, a także historię przyjaźni i wzajemnego wsparcia rodzin Michaela Ollisa i Karola Cierpicy.

Najwyższe odznaczenia dla Michaela Ollisa

2 marca 2026 roku podczas uroczystości w Białym Domu Prezydent Stanów Zjednoczonych Donald Trump uhonorował pośmiertnie Michaela Ollisa Medalem Honoru (Medal of Honor), najwyższym amerykańskim odznaczeniem wojskowym przyznawanym za wyjątkowe bohaterstwo.

Rodzinie poległego żołnierza przekazano również wysokie polskie odznaczenie państwowe, nadane przez Prezydenta RP Karola Nawrockiego. W ten sposób upamiętniono odwagę Amerykanina, który oddał życie, ratując polskiego towarzysza broni.

Zaproszenie dla chicagowskiej Polonii

Do udziału w nabożeństwie i spotkaniu zaprasza Mirosława Dulczewska Miller, założycielka i honorowa prezes organizacji Polonia for Poland, związana również z Klubem Gazety Polskiej w Chicago.

Msza święta za Ojczyznę odbędzie się 10 listopada o 7:00 PM w kościele św. Ferdynanda w Chicago. Po nabożeństwie przewidziano spotkanie z Karolem Cierpicą i wspólny pokaz filmu dokumentalnego. Wydarzenie będzie okazją do uczczenia pamięci Michaela Ollisa oraz przypomnienia historii polsko-amerykańskiej przyjaźni i wojskowej solidarności.

 

Źródło: informacja własna
Czytaj dalej

News USA

Amerykańscy biskupi apelują do Urzędu Skarbowego o ochronę szkół katolickich

Opublikowano

dnia

Autor:

University of Notre Dame

Konferencja Biskupów Katolickich USA domaga się dodatkowych gwarancji wolności religijnej w nowych przepisach podatkowych dotyczących prywatnych szkół. Tymczasem katolicki University of Providence w Montanie zapowiedział zamknięcie, University of Notre Dame przygotowuje nową inicjatywę religijną, a badacze alarmują o zmianach w egzaminach SAT. Najnowsze wiadomości dotyczące edukacji katolickiej przedstawia Ojciec Paweł Kosiński SJ.

Biskupi chcą silniejszej ochrony wolności religijnej

Konferencja Biskupów Katolickich Stanów Zjednoczonych (USCCB) zwróciła się do Urzędu Skarbowego USA (IRS) o wprowadzenie dodatkowych zabezpieczeń dla misji religijnej prywatnych szkół wyznaniowych. Chodzi o projekt przepisów antydyskryminacyjnych, które przewidują utratę zwolnienia podatkowego przez placówki uwzględniające rasę lub pochodzenie etniczne przy rekrutacji, przyznawaniu pomocy finansowej, stypendiów i innych możliwości edukacyjnych.

Proponowane regulacje obejmują prywatne szkoły podstawowe i średnie oraz uczelnie wyższe. Chociaż uzasadnienie projektu dopuszcza stosowanie kryteriów związanych z wyznaniem i zapewnia ochronę religijnego charakteru placówek, biskupi zauważają, że odpowiednie gwarancje nie znalazły się w samym tekście przepisów.

W stanowisku przekazanym Urzędowi Skarbowemu 2 listopada USCCB ostrzegła, że proponowane regulacje mogą ograniczać działalność programów religijnych uwzględniających wspólne pochodzenie etniczne i potrzeby określonych wspólnot. Zastrzeżenia budzi sformułowanie dopuszczające kryteria rekrutacyjne oparte wyłącznie na religii, bez uwzględnienia wspólnego pochodzenia lub cech etnicznych.

Biskupi zaapelowali o usunięcie słowa oznaczającego wyłączność oraz o wyraźne uwzględnienie ochrony wynikającej z Pierwszej Poprawki do Konstytucji USA i federalnej ustawy Religious Freedom Restoration Act.

Domagają się także, aby urzędnicy IRS nie oceniali zasad doktrynalnych szkół religijnych, a szczerze wyznawane przekonania religijne nie były uznawane za naruszenie przepisów. USCCB proponuje ponadto, aby szkoły otrzymywały czas na usunięcie ewentualnych nieprawidłowości przed zastosowaniem sankcji.

Katolicki uniwersytet w Montanie zakończy działalność

University of Providence w Great Falls w Montanie ogłosił, że zakończy działalność po roku akademickim 2026–2027. Przyczyną są narastające problemy finansowe i spadek liczby studentów, których nie udało się przezwyciężyć mimo działań naprawczych.

University of Providence

University of Providence

Władze uczelni próbowały poprawić sytuację poprzez reorganizację programów akademickich, ograniczenie kosztów operacyjnych oraz poszukiwanie nowych źródeł przychodów i sposobów zwiększenia rekrutacji. Działania te złagodziły trudności, ale nie zapewniły stabilnego modelu finansowania na kolejne lata.

University of Notre Dame uczci świętych z pięciu kontynentów

University of Notre Dame zapowiedział uruchomienie w 2027 roku inicjatywy Global Saints Initiative. Projekt przewiduje wzbogacenie Bazyliki Najświętszego Serca Jezusowego, znajdującej się w centrum kampusu, o nowe wizerunki świętych reprezentujących pięć kontynentów i dziewięć krajów.

Badanie wskazuje na obniżenie wymagań w egzaminach SAT

Instytut Polityki Edukacyjnej Johns Hopkins University przeprowadził badanie zmian w egzaminach SAT, wykorzystywanych przez amerykańskie uczelnie w procesie rekrutacji. Analiza, sfinansowana przez katolicki Thomas Aquinas College, porównała współczesne testy z egzaminami z 1980 i 1987 roku.

Badacze stwierdzili, że nowe wersje SAT w mniejszym stopniu sprawdzają umiejętność czytania i analizowania trudnych tekstów. Fragmenty wykorzystywane w zadaniach są obecnie znacznie krótsze, niekiedy stanowią zaledwie jedną trzecią długości materiałów stosowanych wcześniej.

Zmniejszyła się także liczba pytań wymagających samodzielnej znajomości słownictwa, z 60 do 10. Niemal wyeliminowano teksty argumentacyjne i perswazyjne, a materiały wymagające wcześniejszej wiedzy zastąpiono fragmentami, w których znaczenie można łatwiej wywnioskować z kontekstu.

John J. Goyette, wiceprezydent Thomas Aquinas College, ocenił, że twórcy współczesnych egzaminów SAT zdają się przywiązywać mniejszą wagę do zdolności analizowania długich i skomplikowanych dzieł literackich. Jego zdaniem zmiany te odzwierciedlają niepokojące tendencje w amerykańskim szkolnictwie wyższym.

 

Źródło: ewtnnews
Foto: University of Providence, University of Notre Dame, istock/sengchoy/
Czytaj dalej

Kościół

Leon XIV zagłosował w wyborach w USA, ponieważ jest „dumny z bycia Amerykaninem”

Opublikowano

dnia

Autor:

Leon XIV potwierdził, że oddał głos w amerykańskich wyborach parlamentarnych, korzystając z możliwości głosowania korespondencyjnego w rodzinnym Chicago. Pierwszy papież pochodzący ze Stanów Zjednoczonych podkreślił w piątek, że jest dumny ze swojego obywatelstwa i prawa do uczestnictwa w wyborach.

Historyczny udział papieża w wyborach USA

Leon XIV, wcześniej znany jako kardynał Robert Prevost, jest pierwszym urzędującym papieżem, który wziął udział w amerykańskich wyborach. W piątek, podczas podróży do Ameryki Łacińskiej powiedział dziennikarzom, że korzystanie z prawa wyborczego uważa za ważny element obywatelskiej odpowiedzialności.

Papież nie chciał komentować wyników wyborów do Kongresu, w których Demokraci przejęli kontrolę nad parlamentem, co zostało odebrane jako polityczna porażka Prezydenta Donalda Trumpa. Zamiast tego przypomniał stanowisko Watykanu dotyczące znaczenia uczestnictwa obywateli w procesach demokratycznych.

W komunikacie z 30 października Biuro Prasowe Stolicy Apostolskiej potwierdziło, że Leon XIV korzystał z prawa głosu jako obywatel Stanów Zjednoczonych zawsze, gdy miał taką możliwość. Watykan zaznaczył również, że papież uznaje udział w demokratycznych wyborach nie tylko za prawo, ale także za obowiązek obywatelski.

Wieloletnia aktywność wyborcza Roberta Prevosta

Leon XIV posiada obywatelstwo amerykańskie i peruwiańskie. Podczas niemal dwóch dekad pracy misyjnej i posługi biskupiej w Peru nadal uczestniczył w wyborach w Stanach Zjednoczonych. Według Associated Press od 2000 roku głosował w pięciu prawyborach, wybierając karty Demokratów w 2008 i 2019 roku oraz Republikanów w 2012, 2014 i 2016 roku.

Papież przyznał również, że nie mógł uczestniczyć w ostatnich wyborach w Peru, ponieważ nie miał możliwości oddania głosu korespondencyjnie. Zaznaczył jednak, że gdyby przepisy na to pozwalały, skorzystałby z tego prawa. Amerykańskie prawo federalne umożliwia natomiast obywatelom USA zachowanie obywatelstwa nawet w przypadku pełnienia funkcji na rzecz obcych państw.

Podróż apostolska zaledwie trzy tygodnie po operacji

71-letni Leon XIV rozpoczął 6 listopada dwunastodniową podróż apostolską do Urugwaju, Argentyny i Peru. Wizyta odbywa się zaledwie trzy tygodnie po poważnej operacji, podczas której lekarze usunęli nowotwór z prawego płuca papieża. Zgodę na podróż otrzymał 26 października, dwa tygodnie po zabiegu.

Podczas spotkania z dziennikarzami na pokładzie samolotu papież przyznał, że część osób miała wątpliwości, czy podróż dojdzie do skutku. On sam był jednak od początku przekonany, że będzie mógł ją odbyć. Podkreślił, że dzięki opiece medycznej i pomocy lekarzy czuje się obecnie stosunkowo dobrze, choć nie wrócił jeszcze do gry w tenisa.

Nowotwór wykryty przypadkowo podczas badań

13 października lekarze usunęli dolny płat prawego płuca Leona XIV po wykryciu złośliwego guza. Rozpoznano gruczolakoraka płuca, którego obecność stwierdzono przypadkowo podczas rutynowego badania jamy brzusznej. Operacja przebiegła pomyślnie, bez powikłań, a papież opuścił szpital 17 października.

Leon XIV podkreślił znaczenie wczesnego wykrywania chorób i regularnych badań profilaktycznych. Swoją rekonwalescencję przypisał wierze w Boga, umiejętnościom lekarzy i chirurgów oraz zdrowemu stylowi życia. Mimo niedawnej operacji zdecydował się kontynuować zaplanowaną podróż apostolską po Ameryce Południowej.

 

Źródło: cbs
Foto: YouTube, Vatican Media
Czytaj dalej

Popularne

Kalendarz

kwiecień 2023
P W Ś C P S N
 12
3456789
10111213141516
17181920212223
24252627282930

Popularne w tym miesiącu