Czy katolicy mogą adoptować zamrożone embriony, aby umożliwić im narodziny? To pytanie było tematem debaty dwóch katolickich bioetyków, zorganizowanej 22 października w Narodowym Sanktuarium św. Jana Pawła II w Waszyngtonie. Kościół katolicki nie wydał dotąd ostatecznego rozstrzygnięcia uznającego taką praktykę za moralnie dopuszczalną, a stanowiska teologów pozostają podzielone – relacjonuje Jezuita, Ojciec Paweł Kosiński.

Spór o ratowanie życia zamrożonych embrionów

Debata odbyła się w liturgiczne wspomnienie św. Jana Pawła II, po Mszy Świętej odprawionej ku czci polskiego papieża. Wydarzenie zorganizowała organizacja pro-life Defend Life, a dyskusja była transmitowana na jej stronie internetowej.

Głównym tematem spotkania była moralna ocena adopcji prenatalnej, polegającej na przeniesieniu zamrożonego ludzkiego embrionu do macicy kobiety, która nie jest jego biologiczną matką.

Zwolennicy tej praktyki postrzegają ją jako próbę uratowania ludzkiego życia, przeciwnicy wskazują natomiast na poważne zastrzeżenia wynikające z katolickiej nauki o małżeństwie i przekazywaniu życia.

Watykańska instrukcja Dignitas Personae z 2008 roku potwierdza godność i prawa ludzkich embrionów, również tych przechowywanych w stanie zamrożenia. Jednocześnie dokument wyraża zastrzeżenia wobec propozycji adopcji prenatalnej, uznając sytuację porzuconych embrionów za poważny problem moralny.

John Haas: Dobre intencje nie usprawiedliwiają niedopuszczalnych działań

John Haas, emerytowany prezes National Catholic Bioethics Center, przedstawił stanowisko przeciwne adopcji embrionów. Jego zdaniem przeniesienie zamrożonego embrionu do macicy kobiety niespokrewnionej z dzieckiem narusza katolickie zasady etyki seksualnej i małżeńskiej.

Haas wskazał również na zagrożenia związane z rozmrażaniem embrionów. Według niego procedura ta świadomie naraża ludzkie życie na ryzyko utraty, dlatego nie może zostać uznana za moralnie dopuszczalną wyłącznie ze względu na zamiar uratowania dziecka.

Bioetyk argumentował, że jedynym moralnie dopuszczalnym rozwiązaniem w obecnej sytuacji jest pozostawienie embrionów w stanie zamrożenia. Uważa bowiem, że zarówno próby ich wykorzystania, jak i celowe zniszczenie prowadzą do działań sprzecznych z nauczaniem Kościoła.

John Haas

Elizabeth Rex: Embrion jest dzieckiem potrzebującym pomocy

Odmienne stanowisko zaprezentowała Elizabeth Rex, współpracująca naukowo z Charlotte Lozier Institute. Jej zdaniem adopcja zamrożonych embrionów może być rozpatrywana jako działanie służące ochronie już istniejącego ludzkiego życia.

Rex podkreśliła, że ani Watykan, ani Konferencja Biskupów Katolickich Stanów Zjednoczonych (USCCB) nie wydały formalnego orzeczenia jednoznacznie zakazującego transferu lub adopcji embrionów.

Bioetyczka przyznała, że Kościół katolicki uznaje zapłodnienie pozaustrojowe, czyli in vitro, za moralnie niedopuszczalne. Zaznaczyła jednak, że po poczęciu embrion jest już istotą ludzką, której należy zapewnić odpowiednią ochronę i pomoc medyczną.

W jej ocenie nie można traktować embrionu wyłącznie jako materiału biologicznego przechowywanego w laboratorium. Jest on dzieckiem i osobą ludzką, której życie wymaga troski. Rex argumentowała, że przeniesienie embrionu do macicy może być rozumiane jako forma pomocy już poczętemu człowiekowi.

Elizabeth Rex

Co mówi watykańska instrukcja Dignitas Personae?

Jednym z najważniejszych punktów debaty była interpretacja dokumentu Dignitas Personae, wydanego w 2008 roku przez Kongregację Nauki Wiary. Instrukcja odnosi się bezpośrednio do propozycji adopcji prenatalnej jako sposobu umożliwienia narodzin embrionom, które w przeciwnym razie mogłyby zostać zniszczone.

Dokument uznaje intencję poszanowania i obrony ludzkiego życia za godną pochwały, ale jednocześnie wskazuje, że taka propozycja rodzi liczne problemy moralne. Watykan podkreśla również, że sytuacja tysięcy porzuconych embrionów stanowi niesprawiedliwość, dla której nie znaleziono satysfakcjonującego rozwiązania.

Problem, który pozostaje nierozstrzygnięty

Debata w Narodowym Sanktuarium św. Jana Pawła II pokazała, jak trudne pytania moralne wiążą się z losem ludzkich embrionów przechowywanych w laboratoriach.

Źródło: ewtnnews
Foto: Defend Life, istock/Svitlana Hulko/

W dniach 8–26 października 2026 roku bp Robert Chrząszcz, delegat KEP ds. Duszpasterstwa Emigracji Polskiej, odwiedził wspólnoty polonijne w Chicago i Nowym Jorku. W programie znalazły się wspólna modlitwa, spotkania z duszpasterzami, osobami konsekrowanymi i przedstawicielami Polonii, Msza Święta Dziedzictwa Polskiego oraz jubileusz parafii św. Stanisława Kostki na Greenpoincie. Ważnym elementem wizyty było wręczenie medali Konferencji Episkopatu Polski „Pro Polonia et Ecclesia”, przyznawanych osobom i instytucjom szczególnie zasłużonym dla Kościoła oraz duszpasterstwa polonijnego.

Spotkania podkreśliły znaczenie troski o wiarę, tożsamość i więź z Ojczyzną. Wizyta była również okazją do podziękowania osobom, które na co dzień wspierają polonijne wspólnoty, przekazują młodemu pokoleniu wartości chrześcijańskie oraz dbają o zachowanie języka i kultury polskiej.

Chicago – wiara i polskość przekazywane kolejnym pokoleniom

Pierwszym etapem podróży duszpasterskiej było Chicago, dokąd bp Robert Chrząszcz przybył 8 października. Spotykał się tam z przedstawicielami Polonii, przewodniczył liturgii w polskich parafiach i rozmawiał z osobami zaangażowanymi w życie religijne oraz społeczne lokalnej społeczności.

Jednym z pierwszych punktów programu było spotkanie z przedstawicielami środowiska góralskiego w Domu Podhalan. Rozmowy dotyczyły pielęgnowania regionalnych tradycji, polskiej kultury i więzi z Ojczyzną.

Szczególne miejsce w programie zajęła Polska Misja Duszpasterska pw. Trójcy Świętej w Chicago, nazywana Trójcowem lub Polonijną Katedrą. W piątek 9 października odbyła się tam Msza Święta w intencji Polonii, poprzedzona spotkaniem z kapłanami.

W niedzielę 11 października bp Robert Chrząszcz przewodniczył Eucharystii, podczas której wręczył Medal Konferencji Episkopatu Polski „Pro Polonia et Ecclesia” Polskiej Misji Duszpasterskiej pw. Trójcy Świętej. Wyróżnienie odebrał proboszcz, ks. Robert Będziński. W uroczystości uczestniczył również ks. Krzysztof Olejnik, przełożony generalny Towarzystwa Chrystusowego dla Polonii Zagranicznej.

Medal był wyrazem uznania dla wieloletniej działalności duszpasterskiej Misji oraz jej zaangażowania w podtrzymywanie wiary i polskiej tradycji. Trójcowo od dziesięcioleci pozostaje ważnym ośrodkiem życia religijnego i polonijnego w Chicago. Posługujący tam Księża Chrystusowcy i Siostry Misjonarki Chrystusa Króla, wspierają wiernych w życiu duchowym i pomagają kolejnym pokoleniom zachować własną tożsamość. Dzięki zaangażowaniu duszpasterzy, nauczycieli, rodziców i wolontariuszy ośrodek łączy działalność religijną z troską o edukację i kulturę.

Tego samego dnia bp Robert Chrząszcz sprawował również Mszę Świętą w Sanktuarium Miłosierdzia Bożego w Lombard, na terenie diecezji Joliet. Spotkanie przypomniało o ważnej roli parafii w podtrzymywaniu wiary i tradycji wśród emigrantów.

Modlitwa o powołania i spotkania z duszpasterzami

W poniedziałek 12 października bp Robert Chrząszcz odwiedził parafię św. Franciszka Borgii w Chicago, gdzie spotkał się z kapłanami polonijnymi. Wieczorem odbyła się modlitwa różańcowa w intencji powołań, prowadzona przez siostry zakonne, diakonów stałych i kapłanów. Następnie biskup przewodniczył Mszy Świętej z udziałem duchowieństwa, osób konsekrowanych oraz przedstawicieli Związku Klubów Polskich w Chicago. Po Eucharystii uczestnicy spotkali się w sali parafialnej.

Wspólna modlitwa podkreśliła znaczenie powołań kapłańskich i zakonnych oraz potrzebę wspierania osób posługujących Polakom poza granicami kraju.

13 października bp Robert Chrząszcz udał się do Willow Springs, gdzie przewodniczył Mszy Świętej połączonej z nabożeństwem fatimskim u ojców cystersów. W liturgii uczestniczyła młodzież przygotowująca się do sakramentu bierzmowania. Spotkanie podkreśliło znaczenie formacji religijnej młodego pokolenia i przekazywania mu wartości chrześcijańskich.

Podczas pobytu w Willow Springs delegat KEP spotkał się również z bp. Robertem Fedkiem, biskupem pomocniczym archidiecezji Chicago, oraz z opatem cystersów, o. Szymonem Warciakiem.

14 października bp Robert Chrząszcz odwiedził konsulat, gdzie spotkał się z konsul Reginą Jurkowską. Wspólnie skierowali życzenia do nauczycieli i katechetów pracujących w środowisku polonijnym, dziękując im za nauczanie języka polskiego, przekazywanie wiary i pielęgnowanie narodowych tradycji.

15 października biskup wyruszył do Nowego Jorku, by kontynuować wizytę wśród tamtejszej Polonii.

Nowy Jork – polskie dziedzictwo obecne w życiu Kościoła

Nowojorska część wizyty obejmowała obchody Polskiego Dziedzictwa, uhonorowanie osób zasłużonych dla Polonii oraz jubileusz parafii św. Stanisława Kostki na Greenpoincie.

16 października bp Robert Chrząszcz uczestniczył w dorocznych uroczystościach organizowanych na rzecz kaplicy Our Lady of the Skies, działającej na terenie Międzynarodowego Portu Lotniczego im. Johna F. Kennedy’ego. Biskup przekazał kaplicy relikwie św. Jana Pawła II, wzbogacając jej duchowe dziedzictwo. Kaplica służy pracownikom lotniska, podróżnym, załogom linii lotniczych, funkcjonariuszom służb bezpieczeństwa oraz osobom przybywającym z różnych stron świata.

bp Witold Mroziewski

Podczas uroczystości bp Witold Mroziewski, biskup pomocniczy diecezji brooklyńskiej, został uhonorowany tytułem „Clergy of the Year”. Wyróżnienie stanowiło wyraz uznania dla jego wieloletniej posługi kapłańskiej i biskupiej oraz zaangażowania na rzecz Polonii i wspólnoty katolickiej w Nowym Jorku.

Msza Święta Dziedzictwa Polskiego na Brooklynie

18 października w konkatedrze św. Józefa na Brooklynie odbyła się Msza Święta Dziedzictwa Polskiego, której przewodniczył bp Robert Chrząszcz. Delegat KEP wygłosił również homilię.

W Eucharystii uczestniczyli przedstawiciele polskich parafii, szkół, organizacji i stowarzyszeń, duchowieństwo oraz członkowie nowojorskiej Polonii. Wspólna modlitwa zgromadziła osoby, które łączy przywiązanie do wiary, polskiej kultury i tradycji.

Obchody Polskiego Dziedzictwa przypomniały także o wkładzie Polaków w historię i rozwój Stanów Zjednoczonych. W 2026 roku nabrały szczególnego znaczenia w związku z 250. rocznicą ogłoszenia amerykańskiej Deklaracji Niepodległości.

Uroczystość podkreśliła, że polskie dziedzictwo jest obecne nie tylko w pamięci o kraju pochodzenia, lecz także w życiu rodzin, działalności parafii i szkół oraz pracy społecznej osób dbających o zachowanie języka i kultury polskiej w Stanach Zjednoczonych.

Medale „Pro Polonia et Ecclesia” dla zasłużonych przedstawicieli Polonii

Istotnym elementem wizyty było uhonorowanie osób szczególnie zasłużonych dla Kościoła i polskiej społeczności w Stanach Zjednoczonych. Medale Konferencji Episkopatu Polski „Pro Polonia et Ecclesia” wręczano zarówno w Chicago, jak i w Nowym Jorku.

Wyróżnienia te wyrażają uznanie dla osób i wspólnot zaangażowanych w rozwój duszpasterstwa emigracyjnego, umacnianie życia religijnego oraz zachowanie polskiego dziedzictwa.

Podczas uroczystości w Nowym Jorku medale otrzymali dr Dorota Andraka, Bogdan Chmielewski oraz Mieczysław Pająk. Ich działalność wiąże się z rozwojem polskiej edukacji, wspieraniem instytucji polonijnych i przekazywaniem duchowego oraz kulturowego dziedzictwa kolejnym pokoleniom.

Uhonorowanie laureatów było wyrazem wdzięczności za pracę na rzecz polskich wspólnot. Za działalnością szkół, parafii i organizacji stoją ludzie, którzy poświęcają swój czas i wiedzę, aby wiara, język i kultura polska mogły rozwijać się również poza granicami kraju.

Jubileusz 130-lecia parafii św. Stanisława Kostki na Greenpoincie

25 października 2026 roku parafia św. Stanisława Kostki na Greenpoincie w Brooklynie świętowała 130. rocznicę powstania oraz 300. rocznicę kanonizacji swojego patrona.

Centralnym punktem obchodów była uroczysta Msza Święta pod przewodnictwem bp. Roberta Chrząszcza, który wygłosił również homilię. Eucharystia stała się okazją do dziękczynienia za ponad 130 lat obecności parafii w życiu Polonii oraz za pokolenia wiernych, które tworzyły i umacniały tę wspólnotę.

Założona w 1896 roku parafia odgrywa ważną rolę w historii polskiego Greenpointu. Przez dziesięciolecia była miejscem modlitwy i wzajemnego wsparcia dla kolejnych fal polskich emigrantów. Rodziny pielęgnowały tu język ojczysty, dzieci poznawały tradycje religijne i narodowe, a wierni znajdowali wspólnotę pomagającą im odnaleźć się w nowej rzeczywistości.

Jubileusz był okazją do przypomnienia historii parafii oraz podziękowania duszpasterzom, siostrom zakonnym, parafianom i wszystkim osobom, które przez lata troszczyły się o jej rozwój. Obchody zakończyły się uroczystym bankietem z udziałem przedstawicieli Polonii i zaproszonych gości.

Kościół św. Stanisława Kostki na Greenpoincie

Rocznica parafii zbiegła się z 300. rocznicą kanonizacji św. Stanisława Kostki, patrona szczególnie bliskiego młodzieży. Jego postać przypomina o odwadze w wyznawaniu wiary, wierności wartościom chrześcijańskim i odpowiedzialności za własne powołanie. To przesłanie pozostaje aktualne również dla młodych Polaków wychowujących się poza granicami Ojczyzny.

Wspólnota, która trwa ponad granicami

Październikowa wizyta bp. Roberta Chrząszcza w Chicago i Nowym Jorku ukazała żywotność wspólnot polonijnych oraz znaczenie więzi łączących je z Kościołem w Polsce. Spotkania z duszpasterzami, nauczycielami, przedstawicielami organizacji i wiernymi pokazały, jak ważne jest codzienne zaangażowanie w rozwój życia religijnego i zachowanie polskiej tożsamości.

Szczególnym świadectwem tej troski były jubileuszowe uroczystości na Greenpoincie oraz wręczenie medali „Pro Polonia et Ecclesia”. Wyróżnienia przypomniały o osobach i instytucjach, które pracują na rzecz kolejnych pokoleń Polaków żyjących za granicą.

Wizyta delegata Konferencji Episkopatu Polski ds. Duszpasterstwa Emigracji Polskiej stała się okazją do spotkania, wspólnej modlitwy i wyrażenia wdzięczności za wierność wartościom kształtującym polską wspólnotę od pokoleń.

Choć dzielą ich tysiące kilometrów, Polaków w Stanach Zjednoczonych i w Ojczyźnie łączą wiara, język, pamięć i wspólna historia. Dzięki tym więziom polskie dziedzictwo pozostaje żywe, a Kościół jest miejscem spotkania pokoleń, budowania wspólnoty i przekazywania wartości, które nie tracą znaczenia mimo zmiany miejsca zamieszkania.

Biuro Delegata KEP ds. Duszpasterstwa Emigracji

Foto: Biuro Delegata KEP ds. Duszpasterstwa Emigracji, Wojciech Adamski, Diecezja Brooklyn,

Archidiecezja Nowego Jorku osiągnęła porozumienie w sprawie wypłaty 800 milionów dolarów odszkodowań około 1300 osobom, które zgłosiły wykorzystywanie seksualne przez duchownych. To druga największa ugoda tego rodzaju zawarta przez katolicką archidiecezję w Stanach Zjednoczonych.

Historyczne porozumienie po siedmiu latach procesów

Porozumienie zostało wypracowane przez przedstawicieli Archidiecezji Nowego Jorku oraz prawników reprezentujących osoby, które oskarżyły duchownych o wykorzystywanie seksualne. Ma zakończyć ponad siedem lat postępowań sądowych dotyczących nadużyć w Kościele katolickim.

Arcybiskup Ronald Hicks potwierdził osiągnięcie ugody w wiadomości e-mail wysłanej do duchowieństwa w sobotę. Zaznaczył jednak, że porozumienie nie jest jeszcze ostateczne i wymaga podpisania przez wszystkie strony. Formalne zatwierdzenie dokumentów zaplanowano na tydzień rozpoczynający się 6 listopada.

Podstawy porozumienia uzgodniono już w maju, ale jego zawarcie wymagało zgody wszystkich osób, które wystąpiły z roszczeniami. Ostatecznie udało się uzyskać jednomyślne poparcie uczestników postępowania.

Druga największa ugoda w historii amerykańskiego Kościoła

Kwota 800 milionów dolarów plasuje nowojorskie porozumienie na drugim miejscu wśród największych ugód dotyczących wykorzystywania seksualnego przez duchownych zawartych przez katolickie archidiecezje w USA.

Rekord należy do Archidiecezji Los Angeles, która w 2024 roku zgodziła się wypłacić 880 milionów dolarów około tysiącowi poszkodowanych. Wcześniej archidiecezja ta wypłaciła już 740 milionów dolarów w ramach innych roszczeń.

W czerwcu 2026 roku Archidiecezja San Francisco zawarła ugodę opiewającą na 395 milionów dolarów, obejmującą około 500 pozwów. Z kolei w grudniu 2025 roku sąd federalny zatwierdził porozumienie, na mocy którego Archidiecezja Nowego Orleanu zobowiązała się wypłacić poszkodowanym co najmniej 230 milionów dolarów.

Prawnicy mówią o ważnym kroku w kierunku sprawiedliwości

Jeff Anderson, adwokat reprezentujący osoby, które złożyły ponad tysiąc roszczeń przeciwko Kościołowi katolickiemu w stanie Nowy Jork, ocenił jednomyślne przyjęcie ugody jako przełomowy moment w dążeniu do sprawiedliwości.

Podkreślił, że determinacja, odwaga i wieloletnie starania osób pokrzywdzonych doprowadziły do istotnego kroku w kierunku rozliczenia nadużyć oraz pociągnięcia odpowiedzialnych instytucji do odpowiedzialności.

Arcybiskup Ronald Hicks zapowiada pojednanie

W wiadomości skierowanej do duchownych arcybiskup Ronald Hicks zaznaczył, że osiągnięto znaczący postęp w rozwiązaniu wieloletniego sporu. Wyraził nadzieję, że porozumienie pozwoli rozpocząć proces uzdrowienia i pojednania z osobami, które doświadczyły wykorzystywania seksualnego.

Hierarcha wskazał również, że zakończenie postępowań umożliwi archidiecezji ponowne skoncentrowanie się na jej podstawowych zadaniach, w tym głoszeniu Ewangelii, opiece nad chorymi, pomocy ubogim, wspieraniu potrzebujących i edukacji dzieci.

Katedra Św. Patryka w Nowym Jorku

Archidiecezja Nowego Jorku obejmuje Manhattan, Bronx i Staten Island oraz siedem powiatów położonych na północ od miasta. Na jej terenie znajduje się około 300 kościołów i ponad 150 szkół katolickich, a wspólnota liczy około 2,5 miliona wiernych.

Zmiana prawa umożliwiła dochodzenie roszczeń

Kluczowe znaczenie dla sprawy miały przepisy przyjęte w stanie Nowy Jork w 2019 roku. Nowe prawo umożliwiło osobom wykorzystywanym seksualnie w dzieciństwie składanie pozwów przeciwko sprawcom oraz instytucjom, które ich chroniły, aż do ukończenia przez poszkodowanych 55 lat. Osobom, które w chwili wejścia przepisów w życie przekroczyły już ten wiek, przyznano dodatkowy termin na wniesienie pozwów, obowiązujący do sierpnia 2021 roku.

Dzięki zmianom prawnym setki osób mogły dochodzić roszczeń, które wcześniej byłyby przedawnione. Ugoda z Archidiecezją Nowego Jorku stanowi jeden z największych rezultatów tych postępowań i ważny etap rozliczania przypadków wykorzystywania seksualnego w amerykańskim Kościele katolickim.

Źródło: AP
Foto: YouTube, David Shankbone, istock/LUNAMARINA/