Połącz się z nami

News USA

Nie żyje Michaił Gorbaczow – ostatni sowiecki przywódca, dzięki któremu upadł komunizm w Związku Radzieckim

Opublikowano

dnia

91-letni Michaił Gorbaczow zmarł we wtorek, po długiej chorobie – wynika z oświadczenia Centralnego Szpitala Klinicznego w Moskwie. Choć sprawował władzę niecałe siedem lat, dokonał serii wielkich zmian. Doprowadził do upadku autorytarnego państwa sowieckiego, uwolnienia narodów Europy Wschodniej spod rosyjskiej dominacji i końca dziesięcioleci konfrontacji nuklearnej Wschód-Zachód.

Prezydent USA Joe Biden nazwał Gorbaczowa „człowiekiem o niezwykłej wizji” i „rzadkim przywódcą”, który miał „wyobrażenie, aby zobaczyć, że inna przyszłość jest możliwa, i odwagę zaryzykować całą swoją karierę, aby ją osiągnąć.

„Rezultatem był bezpieczniejszy świat i większa wolność dla milionów ludzi” – powiedział Biden w oświadczeniu.

„Trudno pomyśleć o jednej osobie, która zmieniła bieg historii bardziej w pozytywnym kierunku” niż Gorbaczow, napisał na Twitterze Michael McFaul, analityk polityczny i były ambasador USA w Moskwie.

„Gorbaczow był idealistą, który wierzył w siłę idei i jednostek. Powinniśmy uczyć się z jego spuścizny”.

Upadek Gorbaczowa był upokarzający. Jego władza została nadszarpnięta przez próbę zamachu stanu w sierpniu 1991 roku. Ostatnie miesiące swojego urzędowania spędził na obserwowaniu republiki po ogłoszeniu niepodległości, aż do dymisji 25 grudnia 1991 roku. Związek Radziecki rozpadł się dzień później.

Gorbaczow mógł mieć większy wpływ na drugą połowę XX wieku niż jakakolwiek inna postać polityczna. W 1985 r. rozpoczął “Pierestrojkę”.

„Postrzegam siebie jako człowieka, który rozpoczął reformy, które były konieczne dla kraju, Europy i świata”, powiedział w wywiadzie dla AP w 1992 r., wkrótce po opuszczeniu urzędu.

„Często jestem pytany, czy zacząłbym to wszystko od nowa, gdybym musiał to powtórzyć? Tak, rzeczywiście. I z większą wytrwałością i determinacją” – powiedział.

Gorbaczow zdobył Pokojową Nagrodę Nobla w 1990 roku za swoją rolę w zakończeniu zimnej wojny i spędził swoje późniejsze lata zbierając wyróżnienia i nagrody ze wszystkich zakątków świata. Jednak w swoim kraju był powszechnie pogardzany.

Rosjanie obwiniali go o upadek Związku Radzieckiego w 1991 roku – niegdyś budzącego strach supermocarstwa, którego terytorium podzieliło się na 15 odrębnych narodów.

Gorbaczow nigdy nie zamierzał rozmontowywać systemu sowieckiego. Chciał go poprawić.

W swoich pamiętnikach napisał, że od dawna był sfrustrowany, że w kraju o ogromnych bogactwach naturalnych dziesiątki milionów żyją w ubóstwie.

Uwolnił więźniów politycznych, pozwolił na otwartą debatę i wielokandydatowe wybory, dał swoim rodakom swobodę podróżowania, powstrzymał ucisk religijny, zmniejszył arsenały nuklearne, nawiązał bliższe więzi z Zachodem i nie stawiał oporu upadkowi reżimów komunistycznych w państwach satelickich Europy Wschodniej.

Ale siły, które uwolnił szybko wymknęły się jego kontroli.

Wybuchły długo tłumione napięcia etniczne, wywołując wojny i niepokoje w niespokojnych miejscach, takich jak południowy Kaukaz. Strajki i niepokoje pracownicze towarzyszyły wzrostom cen i niedoborom dóbr konsumpcyjnych.

W jednym z najgorszych momentów swojej kadencji Gorbaczow usankcjonował rozprawę z niespokojnymi republikami bałtyckimi na początku 1991 roku.

Przemoc zwróciła przeciwko niemu wielu intelektualistów i reformatorów. Konkurencyjne wybory przyniosły także nowe pokolenie populistycznych polityków, którzy zakwestionowali politykę i autorytet Gorbaczowa.

Najważniejszym z nich był jego były protegowany i ewentualny wróg, Borys Jelcyn, który został pierwszym prezydentem Rosji.

Michaił Siergiejewicz Gorbaczow urodził się 2 marca 1931 roku we wsi Privolnoye w południowej Rosji. Obaj jego dziadkowie byli chłopami, przewodniczącymi kołchozów i członkami partii komunistycznej, podobnie jak jego ojciec.

Pomimo znakomitych referencji partyjnych, rodzina Gorbaczowa nie wyszła bez szwanku z terroru rozpętanego przez sowieckiego dyktatora Józefa Stalina: Obaj dziadkowie zostali aresztowani i uwięzieni za rzekomo antysowiecką działalność.

W 1950 roku dostał się na moskiewski uniwersytet, gdzie poznał swoją żonę Raisę Maximovnę Titorenko i wstąpił do partii komunistycznej.

Był prawdziwym, choć nieortodoksyjnym wyznawcą socjalizmu. Został wybrany do potężnego Komitetu Centralnego partii w 1971 roku, przejął sowiecką politykę rolną w 1978 roku i został pełnoprawnym członkiem Biura Politycznego w 1980 roku.

Po drodze mógł podróżować na Zachód, do Belgii, Niemiec, Francji, Włoch i Kanady. Te podróże głęboko wpłynęły na jego myślenie, wstrząsając jego wiarą w wyższość socjalizmu w stylu sowieckim.

Dopiero w marcu 1985 roku partia ostatecznie wybrała go na przywódcę. Miał wtedy  54 lata.

Jego kadencja była wypełniona trudnymi okresami, w tym źle przemyślaną kampanią antyalkoholową, wycofaniem wojsk sowieckich z Afganistanu i katastrofą nuklearną w Czarnobylu.

Jednak począwszy od listopada 1985 roku Gorbaczow rozpoczął serię przyciągających uwagę spotkań na szczycie ze światowymi przywódcami, zwłaszcza z prezydentami USA Ronaldem Reaganem i George’em Bushem, co doprowadziło do bezprecedensowych, głębokich redukcji w amerykańskim i sowieckim arsenale nuklearnym.

Gorbaczow pracował nad Fundacją Gorbaczowa, którą stworzył, aby zająć się globalnymi priorytetami w okresie postzimnowojennym, oraz z fundacją Zielonego Krzyża, która powstała w 1993 roku, aby pomóc kultywować „bardziej harmonijne relacje między ludźmi a środowiskiem”.

W 2000 r. Gorbaczow objął ster małej Zjednoczonej Partii Socjaldemokratycznej w nadziei, że wypełni ona próżnię pozostawioną przez Partię Komunistyczną, której, jak powiedział, nie udało się zreformować w nowoczesną partię lewicową po rozpadzie Związku Radzieckiego. Z funkcji prezesa zrezygnował w 2004 roku.

Chociaż powiedział, że Putin zrobił wiele, aby przywrócić stabilność i prestiż Rosji po burzliwej dekadzie po upadku Związku Radzieckiego, Gorbaczow protestował przeciwko rosnącym ograniczeniom wolności mediów, a w 2006 r. kupił jedną z ostatnich rosyjskich gazet śledczych, Nowaja Gazeta.

Gorbaczow wypowiedział się także przeciwko inwazji Putina na Ukrainę.

Dzień po ataku 24 lutego wydał oświadczenie wzywające do „wcześniejszego zaprzestania działań wojennych i natychmiastowego rozpoczęcia negocjacji pokojowych”.

„Nie ma na świecie nic cenniejszego niż ludzkie życie. Negocjacje i dialog na bazie wzajemnego szacunku i uznania interesów to jedyny możliwy sposób na rozwiązanie najostrzejszych sprzeczności i problemów” – powiedział.

Oficjalna agencja informacyjna Tass poinformowała, że Michaił Gorbaczow ​​zostanie pochowany na moskiewskim cmentarzu Nowodziewiczy obok swojej żony.

 

Źródło: dailyherald
Foto: You Tube

News USA

Amerykańscy biskupi apelują do Urzędu Skarbowego o ochronę szkół katolickich

Opublikowano

dnia

Autor:

University of Notre Dame

Konferencja Biskupów Katolickich USA domaga się dodatkowych gwarancji wolności religijnej w nowych przepisach podatkowych dotyczących prywatnych szkół. Tymczasem katolicki University of Providence w Montanie zapowiedział zamknięcie, University of Notre Dame przygotowuje nową inicjatywę religijną, a badacze alarmują o zmianach w egzaminach SAT. Najnowsze wiadomości dotyczące edukacji katolickiej przedstawia Ojciec Paweł Kosiński SJ.

Biskupi chcą silniejszej ochrony wolności religijnej

Konferencja Biskupów Katolickich Stanów Zjednoczonych (USCCB) zwróciła się do Urzędu Skarbowego USA (IRS) o wprowadzenie dodatkowych zabezpieczeń dla misji religijnej prywatnych szkół wyznaniowych. Chodzi o projekt przepisów antydyskryminacyjnych, które przewidują utratę zwolnienia podatkowego przez placówki uwzględniające rasę lub pochodzenie etniczne przy rekrutacji, przyznawaniu pomocy finansowej, stypendiów i innych możliwości edukacyjnych.

Proponowane regulacje obejmują prywatne szkoły podstawowe i średnie oraz uczelnie wyższe. Chociaż uzasadnienie projektu dopuszcza stosowanie kryteriów związanych z wyznaniem i zapewnia ochronę religijnego charakteru placówek, biskupi zauważają, że odpowiednie gwarancje nie znalazły się w samym tekście przepisów.

W stanowisku przekazanym Urzędowi Skarbowemu 2 listopada USCCB ostrzegła, że proponowane regulacje mogą ograniczać działalność programów religijnych uwzględniających wspólne pochodzenie etniczne i potrzeby określonych wspólnot. Zastrzeżenia budzi sformułowanie dopuszczające kryteria rekrutacyjne oparte wyłącznie na religii, bez uwzględnienia wspólnego pochodzenia lub cech etnicznych.

Biskupi zaapelowali o usunięcie słowa oznaczającego wyłączność oraz o wyraźne uwzględnienie ochrony wynikającej z Pierwszej Poprawki do Konstytucji USA i federalnej ustawy Religious Freedom Restoration Act.

Domagają się także, aby urzędnicy IRS nie oceniali zasad doktrynalnych szkół religijnych, a szczerze wyznawane przekonania religijne nie były uznawane za naruszenie przepisów. USCCB proponuje ponadto, aby szkoły otrzymywały czas na usunięcie ewentualnych nieprawidłowości przed zastosowaniem sankcji.

Katolicki uniwersytet w Montanie zakończy działalność

University of Providence w Great Falls w Montanie ogłosił, że zakończy działalność po roku akademickim 2026–2027. Przyczyną są narastające problemy finansowe i spadek liczby studentów, których nie udało się przezwyciężyć mimo działań naprawczych.

University of Providence

University of Providence

Władze uczelni próbowały poprawić sytuację poprzez reorganizację programów akademickich, ograniczenie kosztów operacyjnych oraz poszukiwanie nowych źródeł przychodów i sposobów zwiększenia rekrutacji. Działania te złagodziły trudności, ale nie zapewniły stabilnego modelu finansowania na kolejne lata.

University of Notre Dame uczci świętych z pięciu kontynentów

University of Notre Dame zapowiedział uruchomienie w 2027 roku inicjatywy Global Saints Initiative. Projekt przewiduje wzbogacenie Bazyliki Najświętszego Serca Jezusowego, znajdującej się w centrum kampusu, o nowe wizerunki świętych reprezentujących pięć kontynentów i dziewięć krajów.

Badanie wskazuje na obniżenie wymagań w egzaminach SAT

Instytut Polityki Edukacyjnej Johns Hopkins University przeprowadził badanie zmian w egzaminach SAT, wykorzystywanych przez amerykańskie uczelnie w procesie rekrutacji. Analiza, sfinansowana przez katolicki Thomas Aquinas College, porównała współczesne testy z egzaminami z 1980 i 1987 roku.

Badacze stwierdzili, że nowe wersje SAT w mniejszym stopniu sprawdzają umiejętność czytania i analizowania trudnych tekstów. Fragmenty wykorzystywane w zadaniach są obecnie znacznie krótsze, niekiedy stanowią zaledwie jedną trzecią długości materiałów stosowanych wcześniej.

Zmniejszyła się także liczba pytań wymagających samodzielnej znajomości słownictwa, z 60 do 10. Niemal wyeliminowano teksty argumentacyjne i perswazyjne, a materiały wymagające wcześniejszej wiedzy zastąpiono fragmentami, w których znaczenie można łatwiej wywnioskować z kontekstu.

John J. Goyette, wiceprezydent Thomas Aquinas College, ocenił, że twórcy współczesnych egzaminów SAT zdają się przywiązywać mniejszą wagę do zdolności analizowania długich i skomplikowanych dzieł literackich. Jego zdaniem zmiany te odzwierciedlają niepokojące tendencje w amerykańskim szkolnictwie wyższym.

 

Źródło: ewtnnews
Foto: University of Providence, University of Notre Dame, istock/sengchoy/
Czytaj dalej

News USA

Zmarł 24-letni sprawca śmiertelnej strzelaniny na Rynku Głównym w Krakowie

Opublikowano

dnia

Autor:

michal-oksinski

W poniedziałek nad ranem w szpitalu zmarł 24-letni mężczyzna podejrzewany o zabicie sześciu osób podczas sobotniej strzelaniny na Rynku Głównym w Krakowie. Napastnik został postrzelony przez policjantów zaledwie trzy minuty po rozpoczęciu ataku. Śledczy badają możliwe powiązania jego działań z ideologiami politycznymi.

Sześć ofiar śmiertelnych w centrum Krakowa

Do tragedii doszło w sobotę, 7 listopada, tuż przed godziną 3:00 PM na zatłoczonym Rynku Głównym w Krakowie. Uzbrojony mężczyzna otworzył ogień do znajdujących się tam osób, wywołując panikę wśród mieszkańców i turystów. Na miejsce natychmiast skierowano uzbrojonych funkcjonariuszy policji.

Policjanci wdali się w wymianę ognia z napastnikiem i postrzelili go w ciągu trzech minut od rozpoczęcia strzelaniny. Według przedstawicieli władz szybka interwencja zapobiegła jeszcze większej liczbie ofiar. Podejrzany trafił do szpitala, gdzie zmarł w poniedziałek, 9 listopada, we wczesnych godzinach porannych.

W ataku zginęło sześć osób, w tym cztery kobiety i dwóch mężczyzn. Cztery ofiary były obywatelami Polski, a pozostałe dwie to obywatel Wielkiej Brytanii oraz obywatelka Austrii.

W domu podejrzanego znaleziono ciała członków rodziny

Po strzelaninie funkcjonariusze przeszukali dom 24-latka, którego zidentyfikowano jako obywatela Polski. Jego nazwiska nie podano do publicznej wiadomości. Premier Donald Tusk poinformował, że podczas przeszukania znaleziono ciała trzech osób, dwóch kobiet i mężczyzny.

W niedzielę policja potwierdziła, że ofiarami byli najbliżsi członkowie rodziny podejrzanego: jego 53-letni ojciec, 52-letnia matka oraz 21-letnia siostra – Magdalena Oksińska, artystka, studentka III roku malarstwa na Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Okoliczności ich śmierci pozostają przedmiotem śledztwa.

Według doniesień polskich mediów napastnik posiadał pozwolenie na broń palną i mógł zabrać broń wykorzystaną podczas ataku z rodzinnego domu. Informacje te nie zostały jednak oficjalnie potwierdzone.

Śledczy badają możliwe motywy ideologiczne

Przedstawiciel polskiego rządu poinformował, że wstępne ustalenia wskazują na możliwą inspirację sprawcy ideologiami skrajnie prawicowymi. Określił również podejrzanego jako ultranacjonalistę, nie przedstawiając jednak szczegółów dotyczących jego poglądów ani ewentualnych powiązań z organizacjami ekstremistycznymi.

Premier Donald Tusk, który przyjechał do Krakowa po tragedii, uznał atak za akt terroryzmu. Podkreślił, że Polska nie doświadczyła wcześniej zamachu o tak drastycznym charakterze.

Dwaj chirurdzy ratowali rannych na miejscu strzelaniny

Po ataku do szpitali przewieziono 16 osób, w tym pięcioro cudzoziemców, dwóch policjantów oraz samego napastnika. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych poinformowało, że wśród poszkodowanych obcokrajowców znaleźli się obywatele Austrii, Wielkiej Brytanii, Niemiec, Portugalii i Rosji.

Szczególną rolę w ratowaniu rannych odegrali dwaj chirurdzy, którzy w chwili rozpoczęcia strzelaniny przebywali w pobliżu Rynku Głównego. Profesor Michał Pędziwiatr oraz jego kolega, identyfikowany przez lokalne media jako doktor Mateusz Wierdak, natychmiast ruszyli z pomocą poszkodowanym.

Lekarze udzielali pomocy obu rannym policjantom oraz napastnikowi, zanim na miejsce dotarły zespoły ratownictwa medycznego. Według profesora Pędziwiatra doktor Wierdak własną ręką uciskał miejsce silnego krwawienia u ciężko rannego funkcjonariusza, utrzymując go przy życiu do przyjazdu karetki.

W niedzielę poinformowano, że obaj ranni policjanci wybudzili się ze śpiączki. Jeden z chirurgów ocenił, że szybka interwencja jego kolegi niewątpliwie uratowała życie ciężej poszkodowanemu funkcjonariuszowi.

Żałoba narodowa i reakcje międzynarodowe

Po tragedii władze Polski ogłosiły dwudniową żałobę narodową. Wydarzenia w Krakowie wywołały również reakcje zagranicznych przywódców, którzy przekazali kondolencje rodzinom ofiar i wyrazili solidarność z Polską.

Rynek Główny w Krakowie, który po ataku został otoczony policyjnym kordonem, ponownie otwarto w niedzielę wieczorem. Śledztwo dotyczące przebiegu strzelaniny, śmierci członków rodziny podejrzanego oraz motywów jego działania pozostaje w toku.

 

Źródło: BBC
Foto: YouTube
Czytaj dalej

News USA

Zmiany podatkowe w 2027 roku: Wyższe ulgi na dzieci, adopcję i większe limity darowizn

Opublikowano

dnia

Autor:

Amerykańscy podatnicy będą mogli skorzystać z wyższych ulg i zwolnień podatkowych w 2027 roku. Urząd Skarbowy IRS podnosi między innymi ulgę na dzieci, ulgę dla rodzin o niższych dochodach oraz limity dotyczące spadków i darowizn. Zmiany obejmą także koszty adopcji, opiekę nad dziećmi i wydatki medyczne.

Wyższa ulga podatkowa na dzieci

Maksymalna ulga podatkowa na dziecko, czyli Child Tax Credit, wzrośnie w 2027 roku do 2300 dolarów. Oznacza to podwyżkę o 100 dolarów w porównaniu z 2026 rokiem, kiedy limit wynosi 2200 dolarów.

Zwiększy się również część ulgi podlegająca zwrotowi, czyli kwota, którą uprawniony podatnik może otrzymać nawet wtedy, gdy jego zobowiązanie podatkowe jest niższe od przysługującego odliczenia. Limit ten wzrośnie o 100 dolarów, do 1800 dolarów na dziecko.

Większe wsparcie dla rodzin o niższych dochodach

Zmiany obejmą także Earned Income Tax Credit (EITC), czyli ulgę podatkową dla osób pracujących o niskich i umiarkowanych dochodach. W przypadku uprawnionych podatników wychowujących troje lub więcej dzieci maksymalna kwota ulgi wzrośnie z 8231 dolarów w 2026 roku do 8496 dolarów w 2027 roku.

Oznacza to zwiększenie potencjalnego wsparcia o 265 dolarów. Faktyczna wysokość ulgi będzie nadal zależała między innymi od dochodów podatnika, liczby kwalifikujących się dzieci i spełnienia pozostałych wymogów podatkowych.

Wyższe limity zwolnień podatkowych od spadków i darowizn

Urząd Skarbowy podniesie również federalny limit zwolnienia z podatku od spadków. W przypadku majątku osób zmarłych w 2027 roku wyniesie on 15,48 miliona dolarów, podczas gdy w 2026 roku obowiązuje limit 15 milionów dolarów.

Zmieni się także roczny limit darowizn niepomniejszających dożywotniego zwolnienia z podatku od spadków i darowizn. W 2027 roku wzrośnie on z 19 tysięcy do 20 tysięcy dolarów na jednego obdarowanego. Oznacza to, że jedna osoba będzie mogła zasadniczo przekazać drugiej osobie do 20 tysięcy dolarów w ciągu roku bez konieczności wykorzystywania części swojego dożywotniego limitu zwolnienia podatkowego.

Większa ulga na adopcję i opiekę nad dziećmi

Maksymalna federalna ulga podatkowa związana z adopcją wzrośnie w 2027 roku do 18 250 dolarów, w porównaniu z 17 670 dolarów w 2026 roku. Z nowej kwoty do 5280 dolarów będzie mogło podlegać zwrotowi, jeśli podatnik spełni odpowiednie warunki.

Podwyższony zostanie również limit ulgi podatkowej dla pracodawców finansujących określone formy opieki nad dziećmi pracowników. Maksymalna kwota Employer-Provided Childcare Tax Credit wzrośnie z 500 tysięcy dolarów w 2026 roku do 515 943,67 dolara w 2027 roku.

Nowe limity kont na wydatki medyczne

Osoby korzystające z pracowniczych kont Flexible Spending Account (FSA), przeznaczonych na kwalifikowane wydatki zdrowotne, będą mogły wpłacić w 2027 roku maksymalnie 3500 dolarów. Jest to o 100 dolarów więcej niż w poprzednim roku.

W przypadku planów umożliwiających przenoszenie niewykorzystanych środków na kolejny rok limit takiego przeniesienia wzrośnie o 20 dolarów, do 700 dolarów. Rozwiązanie pozwala pracownikom zachować część pieniędzy przeznaczonych na przyszłe koszty leczenia.

Zmiany dla Amerykanów pracujących za granicą

Podwyżka obejmie także Foreign Earned Income Exclusion, czyli zwolnienie z federalnego opodatkowania części dochodów uzyskiwanych z pracy za granicą przez kwalifikujących się amerykańskich podatników.

W 2027 roku limit tego zwolnienia wyniesie 137 300 dolarów, czyli o 4400 dolarów więcej niż w 2026 roku, kiedy obowiązuje kwota 132 900 dolarów. Z rozwiązania mogą korzystać osoby spełniające określone warunki dotyczące miejsca zamieszkania lub pobytu poza Stanami Zjednoczonymi.

Nowe limity będą miały zastosowanie do roku podatkowego 2027, z którego większość indywidualnych podatników rozliczy się w 2028 roku. Podwyższenie progów i ulg może przynieść korzyści wielu rodzinom, pracownikom oraz osobom planującym przekazanie majątku najbliższym.

 

Źródło: nbc
Foto: istock/Carlos Pascual/AndreyPopov/designer491/
Czytaj dalej

Popularne

Kalendarz

sierpień 2022
P W Ś C P S N
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
293031  

Popularne w tym miesiącu