News USA
Nie żyje Michaił Gorbaczow – ostatni sowiecki przywódca, dzięki któremu upadł komunizm w Związku Radzieckim
91-letni Michaił Gorbaczow zmarł we wtorek, po długiej chorobie – wynika z oświadczenia Centralnego Szpitala Klinicznego w Moskwie. Choć sprawował władzę niecałe siedem lat, dokonał serii wielkich zmian. Doprowadził do upadku autorytarnego państwa sowieckiego, uwolnienia narodów Europy Wschodniej spod rosyjskiej dominacji i końca dziesięcioleci konfrontacji nuklearnej Wschód-Zachód.
Prezydent USA Joe Biden nazwał Gorbaczowa „człowiekiem o niezwykłej wizji” i „rzadkim przywódcą”, który miał „wyobrażenie, aby zobaczyć, że inna przyszłość jest możliwa, i odwagę zaryzykować całą swoją karierę, aby ją osiągnąć.
„Rezultatem był bezpieczniejszy świat i większa wolność dla milionów ludzi” – powiedział Biden w oświadczeniu.
„Trudno pomyśleć o jednej osobie, która zmieniła bieg historii bardziej w pozytywnym kierunku” niż Gorbaczow, napisał na Twitterze Michael McFaul, analityk polityczny i były ambasador USA w Moskwie.
„Gorbaczow był idealistą, który wierzył w siłę idei i jednostek. Powinniśmy uczyć się z jego spuścizny”.
Upadek Gorbaczowa był upokarzający. Jego władza została nadszarpnięta przez próbę zamachu stanu w sierpniu 1991 roku. Ostatnie miesiące swojego urzędowania spędził na obserwowaniu republiki po ogłoszeniu niepodległości, aż do dymisji 25 grudnia 1991 roku. Związek Radziecki rozpadł się dzień później.
Gorbaczow mógł mieć większy wpływ na drugą połowę XX wieku niż jakakolwiek inna postać polityczna. W 1985 r. rozpoczął “Pierestrojkę”.
„Postrzegam siebie jako człowieka, który rozpoczął reformy, które były konieczne dla kraju, Europy i świata”, powiedział w wywiadzie dla AP w 1992 r., wkrótce po opuszczeniu urzędu.
„Często jestem pytany, czy zacząłbym to wszystko od nowa, gdybym musiał to powtórzyć? Tak, rzeczywiście. I z większą wytrwałością i determinacją” – powiedział.
Gorbaczow zdobył Pokojową Nagrodę Nobla w 1990 roku za swoją rolę w zakończeniu zimnej wojny i spędził swoje późniejsze lata zbierając wyróżnienia i nagrody ze wszystkich zakątków świata. Jednak w swoim kraju był powszechnie pogardzany.
Rosjanie obwiniali go o upadek Związku Radzieckiego w 1991 roku – niegdyś budzącego strach supermocarstwa, którego terytorium podzieliło się na 15 odrębnych narodów.
Gorbaczow nigdy nie zamierzał rozmontowywać systemu sowieckiego. Chciał go poprawić.
W swoich pamiętnikach napisał, że od dawna był sfrustrowany, że w kraju o ogromnych bogactwach naturalnych dziesiątki milionów żyją w ubóstwie.
Uwolnił więźniów politycznych, pozwolił na otwartą debatę i wielokandydatowe wybory, dał swoim rodakom swobodę podróżowania, powstrzymał ucisk religijny, zmniejszył arsenały nuklearne, nawiązał bliższe więzi z Zachodem i nie stawiał oporu upadkowi reżimów komunistycznych w państwach satelickich Europy Wschodniej.
Ale siły, które uwolnił szybko wymknęły się jego kontroli.
Wybuchły długo tłumione napięcia etniczne, wywołując wojny i niepokoje w niespokojnych miejscach, takich jak południowy Kaukaz. Strajki i niepokoje pracownicze towarzyszyły wzrostom cen i niedoborom dóbr konsumpcyjnych.
W jednym z najgorszych momentów swojej kadencji Gorbaczow usankcjonował rozprawę z niespokojnymi republikami bałtyckimi na początku 1991 roku.
Przemoc zwróciła przeciwko niemu wielu intelektualistów i reformatorów. Konkurencyjne wybory przyniosły także nowe pokolenie populistycznych polityków, którzy zakwestionowali politykę i autorytet Gorbaczowa.
Najważniejszym z nich był jego były protegowany i ewentualny wróg, Borys Jelcyn, który został pierwszym prezydentem Rosji.
Michaił Siergiejewicz Gorbaczow urodził się 2 marca 1931 roku we wsi Privolnoye w południowej Rosji. Obaj jego dziadkowie byli chłopami, przewodniczącymi kołchozów i członkami partii komunistycznej, podobnie jak jego ojciec.
Pomimo znakomitych referencji partyjnych, rodzina Gorbaczowa nie wyszła bez szwanku z terroru rozpętanego przez sowieckiego dyktatora Józefa Stalina: Obaj dziadkowie zostali aresztowani i uwięzieni za rzekomo antysowiecką działalność.
W 1950 roku dostał się na moskiewski uniwersytet, gdzie poznał swoją żonę Raisę Maximovnę Titorenko i wstąpił do partii komunistycznej.
Był prawdziwym, choć nieortodoksyjnym wyznawcą socjalizmu. Został wybrany do potężnego Komitetu Centralnego partii w 1971 roku, przejął sowiecką politykę rolną w 1978 roku i został pełnoprawnym członkiem Biura Politycznego w 1980 roku.
Po drodze mógł podróżować na Zachód, do Belgii, Niemiec, Francji, Włoch i Kanady. Te podróże głęboko wpłynęły na jego myślenie, wstrząsając jego wiarą w wyższość socjalizmu w stylu sowieckim.
Dopiero w marcu 1985 roku partia ostatecznie wybrała go na przywódcę. Miał wtedy 54 lata.
Jego kadencja była wypełniona trudnymi okresami, w tym źle przemyślaną kampanią antyalkoholową, wycofaniem wojsk sowieckich z Afganistanu i katastrofą nuklearną w Czarnobylu.
Jednak począwszy od listopada 1985 roku Gorbaczow rozpoczął serię przyciągających uwagę spotkań na szczycie ze światowymi przywódcami, zwłaszcza z prezydentami USA Ronaldem Reaganem i George’em Bushem, co doprowadziło do bezprecedensowych, głębokich redukcji w amerykańskim i sowieckim arsenale nuklearnym.
Gorbaczow pracował nad Fundacją Gorbaczowa, którą stworzył, aby zająć się globalnymi priorytetami w okresie postzimnowojennym, oraz z fundacją Zielonego Krzyża, która powstała w 1993 roku, aby pomóc kultywować „bardziej harmonijne relacje między ludźmi a środowiskiem”.
W 2000 r. Gorbaczow objął ster małej Zjednoczonej Partii Socjaldemokratycznej w nadziei, że wypełni ona próżnię pozostawioną przez Partię Komunistyczną, której, jak powiedział, nie udało się zreformować w nowoczesną partię lewicową po rozpadzie Związku Radzieckiego. Z funkcji prezesa zrezygnował w 2004 roku.
Chociaż powiedział, że Putin zrobił wiele, aby przywrócić stabilność i prestiż Rosji po burzliwej dekadzie po upadku Związku Radzieckiego, Gorbaczow protestował przeciwko rosnącym ograniczeniom wolności mediów, a w 2006 r. kupił jedną z ostatnich rosyjskich gazet śledczych, Nowaja Gazeta.
Gorbaczow wypowiedział się także przeciwko inwazji Putina na Ukrainę.
Dzień po ataku 24 lutego wydał oświadczenie wzywające do „wcześniejszego zaprzestania działań wojennych i natychmiastowego rozpoczęcia negocjacji pokojowych”.
„Nie ma na świecie nic cenniejszego niż ludzkie życie. Negocjacje i dialog na bazie wzajemnego szacunku i uznania interesów to jedyny możliwy sposób na rozwiązanie najostrzejszych sprzeczności i problemów” – powiedział.
Oficjalna agencja informacyjna Tass poinformowała, że Michaił Gorbaczow zostanie pochowany na moskiewskim cmentarzu Nowodziewiczy obok swojej żony.
Źródło: dailyherald
Foto: You Tube
News USA
Rosną wątpliwości wokół systemu SMART AI po piątkowym uziemieniu samolotów
Federalna Administracja Lotnictwa (FAA) wdrożyła w całych Stanach Zjednoczonych nowy system zarządzania ruchem lotniczym oparty na sztucznej inteligencji. Technologia SMART, której koszt wynosi 875 milionów dolarów, ma przewidywać utrudnienia, ograniczać opóźnienia i zwiększać efektywność lotów. Jej uruchomienie zbiegło się jednak z poważnymi zakłóceniami w amerykańskim lotnictwie, wywołując pytania o bezpieczeństwo nowego rozwiązania.
FAA zaprzecza związkowi systemu z paraliżem lotów
W piątek, 13 listopada, problemy z komunikacją doprowadziły do wstrzymania operacji lotniczych i licznych zakłóceń w podróżach. Awaria nastąpiła zaledwie 3 dni po ogólnokrajowym uruchomieniu systemu SMART AI, co wzbudziło podejrzenia dotyczące możliwego związku obu wydarzeń.
Sekretarz Bezpieczeństwa Krajowego Markwayne Mullin zapewnił, że nie ma dowodów wskazujących na udział nowej technologii w awarii. Stanowisko to potwierdzili przedstawiciele Departamentu Transportu i FAA oraz firma Air Space Intelligence (ASI), odpowiedzialna za opracowanie systemu.
Jak działa system SMART?
SMART, czyli Strategic Management of Airspace, Routes and Trajectories, został zaprezentowany we wrześniu przez Sekretarza Transportu Seana Duffy’ego i administratora FAA Bryana Bedforda. Platforma analizuje około 200 strumieni danych, obejmujących między innymi prognozy pogody, trasy samolotów, natężenie ruchu oraz dostępność kontrolerów.
System działa w ośrodku niedaleko Waszyngtonu, gdzie specjaliści analizują informacje i przekazują zalecenia do centrum dowodzenia FAA. Stamtąd trafiają one do kontrolerów ruchu lotniczego w całym kraju. Sztuczna inteligencja nie podejmuje samodzielnie decyzji o kierowaniu samolotami, lecz wspiera pracowników odpowiedzialnych za bezpieczeństwo lotów.
Po jesiennych testach w rejonie Waszyngtonu, 10 listopada system rozszerzono na wszystkie 22 centra kontroli ruchu lotniczego w USA. FAA informuje, że podczas prób SMART pomógł zmienić trasy 180 lotów, oszczędzając średnio 10 minut i 80 galonów paliwa na każdym z nich. Jeden z samolotów lecących z Tampy do Dallas skrócił podróż aż o 42 minuty.
Lepsze przewidywanie burz i opóźnień
Jednym z głównych zadań SMART jest przewidywanie przeciążeń przestrzeni powietrznej oraz proponowanie alternatywnych tras, zanim pojawią się poważne utrudnienia. System ma również usprawniać zarządzanie przylotami i umożliwiać szybsze ponowne otwieranie ograniczonych obszarów.
Nowa technologia pozwala dokładniej analizować przemieszczające się burze. Dotychczas FAA często zamykała duże, prostokątne fragmenty przestrzeni powietrznej, mimo że niektóre korytarze pozostawały bezpieczne. SMART ma pomagać w wykorzystywaniu takich tras i ograniczaniu niepotrzebnych opóźnień.
Według Michaela McCormicka, byłego menedżera FAA i profesora Embry-Riddle Aeronautical University, żaden inny kraj nie korzysta obecnie z porównywalnego, działającego systemu AI do zarządzania ruchem lotniczym. Podobne rozwiązania są testowane w Europie.
Eksperci ostrzegają przed błędami sztucznej inteligencji
Wdrożenie SMART AI wywołało jednak zastrzeżenia części amerykańskich parlamentarzystów. 13 października Demokraci z Izby Reprezentantów zwrócili się do Government Accountability Office o przeprowadzenie audytu systemu. Wskazali na ograniczony udział kontrolerów w jego opracowywaniu, niewystarczające szkolenia oraz ryzyko generowania przez sztuczną inteligencję błędnych informacji.
Mike O’Donnell, były wysoki urzędnik FAA z 17-letnim doświadczeniem, uważa, że sztuczna inteligencja powinna pozostać wyłącznie narzędziem pomocniczym. Jego zdaniem konieczne są skuteczne mechanizmy weryfikowania rekomendacji, ponieważ błędne informacje w kontroli ruchu lotniczego mogą mieć poważne konsekwencje.
Współzałożyciel i dyrektor generalny ASI, Phillip Buckendorf, podkreśla natomiast, że SMART wykonuje skomplikowane obliczenia i przedstawia propozycje, ale ostateczne decyzje zawsze należą do człowieka.
Technologia nie zastąpi kontrolerów lotniczych
Uruchomienie systemu następuje w czasie wieloletniego niedoboru kontrolerów ruchu lotniczego w Stanach Zjednoczonych. Reprezentujący ich związek zawodowy alarmował o kryzysie kadrowym już w 2015 roku. Obecnie organizacja zrzesza około 14 tysięcy kontrolerów, w tym 3 tysiące osób odbywających szkolenie.
Eksperci podkreślają, że nawet najbardziej zaawansowana technologia nie zastąpi doświadczonych specjalistów, których przygotowanie do pracy trwa wiele lat. SMART może usprawnić zarządzanie amerykańską przestrzenią powietrzną, ale jego bezpieczeństwo i niezawodność będą wymagały dalszej oceny w codziennych warunkach operacyjnych.
Źródło: AP
Foto: YouTube, istock/Leonid Andronov/
News USA
Trump, Putin i Xi Jinping spotkają się w Chinach. Historyczne rozmowy trzech mocarstw nuklearnych
Przywódcy trzech największych potęg nuklearnych świata spotkają się w przyszłym tygodniu w Chinach, aby rozmawiać o przyszłości kontroli zbrojeń atomowych. Donald Trump, Władimir Putin i Xi Jinping mają zasiąść do wspólnego stołu podczas szczytu Współpracy Gospodarczej Azji i Pacyfiku (APEC) w Shenzhen. Eksperci oceniają jednak, że historyczne spotkanie będzie miało przede wszystkim znaczenie symboliczne.
Bezprecedensowe spotkanie w Shenzhen
Biały Dom i Kreml potwierdziły planowane na czwartek rozmowy prezydentów Stanów Zjednoczonych, Rosji i Chin. Spotkanie odbędzie się przy okazji szczytu APEC, organizacji skupiającej 21 gospodarek regionu Azji i Pacyfiku.
Gospodarze zamierzali wykorzystać konferencję do zaprezentowania rozwoju Shenzhen, które w ciągu kilku dekad przekształciło się z niewielkiej osady rybackiej w jeden z najważniejszych światowych ośrodków technologicznych. Uwaga międzynarodowej opinii publicznej może jednak skupić się przede wszystkim na rozmowach dotyczących broni nuklearnej.
Choć spotkanie trzech przywódców określane jest jako historyczne, analitycy nie spodziewają się przełomowych decyzji. Ich zdaniem wydarzenie może przede wszystkim otworzyć nowy etap dialogu między mocarstwami, których relacje pozostają napięte.
Trump chce nowego porozumienia nuklearnego
Według wysokiego rangą przedstawiciela administracji amerykańskiej Donald Trump prawdopodobnie będzie starał się skierować rozmowy na kwestie kontroli zbrojeń, unikając koncentrowania dyskusji na wojnie w Ukrainie.
Urzędnik, który przekazał informacje anonimowo, nie spodziewa się ogłoszenia nowych porozumień. Spotkanie ma raczej stanowić początek rozmów, które w przyszłości mogłyby doprowadzić do konkretnych ustaleń dotyczących ograniczania arsenałów nuklearnych.
Trump od dłuższego czasu opowiada się za wynegocjowaniem nowego układu obejmującego nie tylko Stany Zjednoczone i Rosję, lecz także Chiny. Amerykański prezydent uważa, że dotychczasowy system kontroli zbrojeń wymaga gruntownej modernizacji.

Radziecki pocisk OTR-21 Toczka. Zdolny do przenoszenia głowicy jądrowej o mocy 100 kiloton na odległość 185 km.
Ponad 10 tysięcy głowic w arsenale USA i Rosji
Według szacunków Pentagonu Stany Zjednoczone i Rosja posiadają po ponad 5000 głowic nuklearnych. Chiny dysponują natomiast arsenałem liczącym prawdopodobnie ponad 600 głowic, choć Pekin konsekwentnie rozwija swoje możliwości militarne.
Waszyngton i Moskwa przez dziesięciolecia zawierały porozumienia ograniczające liczbę i rodzaje broni jądrowej. Chiny nie wykazywały jednak dotychczas zainteresowania przystąpieniem do podobnego układu obejmującego wszystkie trzy państwa.
Sytuację komplikuje wygaśnięcie w lutym ostatniego traktatu nuklearnego między Stanami Zjednoczonymi a Rosją. W rezultacie przestały obowiązywać uzgodnione limity dotyczące wielkości strategicznych arsenałów obu mocarstw.

Prezydent Donald Trump wita prezydenta Chin Xi Jinpinga przed spotkaniem dwustronnym w terminalu międzynarodowego lotniska Gimhae, w czwartek 30 października 2025 r. w Busan w Korei Południowej.
Koniec dotychczasowych ograniczeń zbrojeń
Przed wygaśnięciem porozumienia Rosja zaproponowała jego przedłużenie o kolejne dwa lata. Donald Trump odrzucił jednak tę propozycję, argumentując, że potrzebny jest nowy, ulepszony i zmodernizowany traktat, który obejmowałby również Chiny.
Brak obowiązujących ograniczeń rodzi obawy przed ponownym przyspieszeniem wyścigu zbrojeń nuklearnych. Ewentualne porozumienie trójstronne mogłoby stać się ważnym elementem międzynarodowego systemu bezpieczeństwa, choć jego wynegocjowanie wymagałoby przezwyciężenia poważnych różnic politycznych i strategicznych.
Co mogą zyskać Chiny i Rosja?
Dla Xi Jinpinga udział w rozmowach może być okazją do podkreślenia rosnącego znaczenia Chin jako globalnego mocarstwa. Pekin zyskałby możliwość wystąpienia na równych prawach z Waszyngtonem i Moskwą w dyskusji dotyczącej jednego z najważniejszych zagadnień światowego bezpieczeństwa.

Z kolei Władimir Putin może wykorzystać spotkanie do wzmocnienia międzynarodowej pozycji Rosji. Rozmowy z przywódcami dwóch największych gospodarek świata pozwoliłyby Kremlowi podkreślić, że Rosja nadal pozostaje jednym z kluczowych uczestników globalnej polityki.
Najbliższy szczyt nie musi przynieść natychmiastowych rezultatów, ale może okazać się pierwszym krokiem w kierunku nowego systemu kontroli broni jądrowej. Jego powodzenie będzie zależało przede wszystkim od gotowości trzech mocarstw do podjęcia długotrwałych negocjacji i wzajemnych ustępstw.
Źródło: fox32
Foto: The White House, Mil.ru
News USA
USCIS – Proponowane zmiany w przedłużaniu statusu pracowników
14 października 2026 r. Departament Bezpieczeństwa Krajowego (DHS) opublikował projekt przepisów, który przewiduje zwiększenie swobody oceny urzędników USCIS przy rozpatrywaniu petycji dotyczących przedłużenia zatrudnienia pracowników zagranicznych.
Na czym polega proponowana zmiana?
Wyobraźmy sobie, że amerykańska firma zatrudnia zagranicznego specjalistę na podstawie zatwierdzonej petycji H-1B. USCIS sprawdził kwalifikacje pracownika, charakter stanowiska i wymagane dokumenty, a następnie zatwierdził petycję na trzy lata.
Po upływie tego okresu pracodawca występuje o przedłużenie zatrudnienia. Pracownik nadal wykonuje te same obowiązki, pracuje dla tej samej firmy, a istotne okoliczności nie uległy zmianie. Zgodnie z obecnymi przepisami USCIS co do zasady uwzględnia wcześniejszą pozytywną decyzję, chyba że wystąpił istotny błąd, zmiana okoliczności lub nowe informacje wpływające na kwalifikację pracownika.
DHS proponuje zniesienie tej zasady. Oznaczałoby to, że urzędnicy USCIS otrzymaliby większą swobodę niezależnej oceny kolejnych petycji. Mogliby ponownie szczegółowo badać spełnienie wszystkich wymagań prawnych, nawet jeśli wcześniejsza petycja została zatwierdzona, a okoliczności nie uległy zmianie.
A co w przypadku wcześniejszej odmowy?
Już obecnie, jeżeli USCIS wcześniej odmówił zatwierdzenia petycji, urzędnik rozpatrujący kolejny wniosek może uwzględnić poprzednią decyzję, jej uzasadnienie oraz ustalenia dotyczące niespełnienia wymagań prawnych. Jeżeli przyczyny wcześniejszej odmowy nadal istnieją, mogą stanowić podstawę kolejnej decyzji negatywnej.
Jednak sama wcześniejsza odmowa nie oznacza automatycznie, że kolejna petycja również musi zostać odrzucona. Urzędnik powinien ocenić aktualny stan faktyczny, obowiązujące przepisy oraz przedstawione dowody.
Co łączy te dwie sytuacje? W obu przypadkach wcześniejsza decyzja USCIS może mieć znaczenie dla kolejnego postępowania, ale nie zastępuje oceny aktualnego wniosku. Proponowana zmiana dotyczy jednak konkretnie ograniczenia znaczenia wcześniejszych pozytywnych decyzji przy przedłużaniu określonych petycji pracowniczych. Nie ustanawia nowej zasady automatycznego powtarzania wcześniejszych odmów.

Wniosek o wizę H1B
Projekt obejmuje między innymi kategorie H-1B, L-1 oraz O-1. Możliwymi konsekwencjami proponowanych zmian są częstsze wezwania do przedstawienia dodatkowych dokumentów (RFE), wydłużenie postępowań i większe obciążenia administracyjne pracodawców. Termin składania komentarzy do projektu upłynął 13 listopada 2026 r.
WAŻNE: Na dzień 14 listopada 2026 r. jest to nadal projekt przepisów, a nie obowiązująca zmiana prawa.
Autorka: Mecenas Magdalena Grobelski
Petycje imigracyjne i konsultacje dostępne online
[email protected]
Źródła: Federal Register, USCIS Policy Manual
Foto: istock/Manjurul/ AndreyPopov
-
News Chicago4 tygodnie temuPolski neurochirurg dr Maciej Leśniak przyjęty do prestiżowej National Academy of Medicine
-
News USA4 dni temuSzef Nvidii odchodzi po skandalu szpiegowskim. Kontakty z Chinką pod lupą amerykańskich służb
-
GOŚCIE BUDZIK MORNING SHOW2 tygodnie temuŚmierć to nie koniec. O. Jarosław Mikuczewski o nadziei i sztuce dobrego umierania
-
Polonia Amerykańska1 tydzień temuBeata Siemionkowicz z Round Lake IL odzyska wolność po ponad roku w areszcie ICE. Może być jednak deportowana
-
News USA2 tygodnie temuDemokraci faworytami wyborów do Kongresu USA. Czy sondaże znów się mylą?
-
News USA3 tygodnie temuMelania Trump pomogła wynegocjować lokalne zawieszenie broni na Ukrainie
-
Kościół4 tygodnie temuNie żyje o. Kazimierz Garbacz SVD. Wieloletni misjonarz w Ghanie i duszpasterz Polonii w Chicago miał 81 lat
-
News Chicago4 tygodnie temuNowe podatki i miliardowe wydatki. Johnson przedstawił projekt budżetu dla Chicago na 2027 rok











