News USA
Dlaczego Sąd Najwyższy odrzucił ustawę Roe vs Wade – najważniejsze przyczyny
24 czerwca Sąd Najwyższy Stanów Zjednoczonych wydał opinię w sprawie Dobbs przeciwko Jackson Women’s Health Organization uchylającą sprawę Roe przeciwko Wade i Planned Parenthood przeciwko Casey. Tym samym oddał kwestię polityki aborcyjnej stanom i wybranym przez obywateli przedstawicielom. O epokowej zmianie w prawie Stanów Zjednoczonych mówi Jezuita, Ojciec Paweł Kosiński.
Dlaczego Trybunał podjął taką decyzję? Oto niektóre z powodów, które sędziowie podali w opinii większości za obalenie Roe:
1. Konstytucja nie odnosi się do aborcji.
W opinii wskazano, że aborcja nie jest wymieniona w Konstytucji, ani też, jak głosi opinia, nie jest to prawo „domyślnie chronione przez jakikolwiek przepis konstytucyjny, w tym ten, na którym opierają się obecnie głównie obrońcy Roe i Casey – klauzula sprawiedliwego procesu”.
2. Aborcja nie jest „głęboko zakorzeniona w historii i tradycji tego Narodu”.
Precedens Sądu Najwyższego orzekł, że każde prawo, które nie zostało wyraźnie wymienione w Konstytucji, musi być „głęboko zakorzenione w historii i tradycji tego Narodu” oraz „wpisane w koncepcję wolności uporządkowanej”.
„Prawo do aborcji nie należy do tej kategorii” – podsumował sąd.
3. Aborcja jest „zasadniczo inna” niż przedmiot powiązanych orzeczeń sądowych, ponieważ wiąże się z odebraniem życia.
Sędziowie napisali, że aborcja „fundamentalnie różni się” od innych decyzji związanych ze stosunkami seksualnymi, antykoncepcją i małżeństwem, ponieważ niszczy to, co inne orzeczenia sądowe nazywają „życiem płodowym” i to, co prawo Missisipi określa jako „nienarodzonego człowieka”.
„Żadna z innych decyzji cytowanych przez Roe i Casey nie dotyczyła krytycznego moralnego pytania związanego z aborcją” – czytamy w opinii.
4. Dzięki Roe głosy kobiet w sprawie aborcji nie zostały wysłuchane.
Uniemożliwiając wybranym przedstawicielom obywateli na szczeblu stanowym i lokalnym regulowanie aborcji, sąd argumentuje, że głosy kobiet – zarówno za, jak i przeciw aborcji – zostały uciszone przez Roe.
„Nasza decyzja… pozwala kobietom po obu stronach aborcji dążyć do wpływania na proces legislacyjny poprzez wpływanie na opinię publiczną, lobbowanie ustawodawców, głosowanie i ubieganie się o urząd” – mówi decyzja Dobbs.
„Kobiety nie są pozbawione władzy wyborczej czy politycznej. Warto zauważyć, że odsetek kobiet, które rejestrują się do głosowania i oddania głosu, jest stale wyższy niż odsetek mężczyzn, którzy to robią”.
5. Stany mają „uzasadniony interes” w regulowaniu aborcji.
Ustawa regulująca aborcję, podobnie jak inne przepisy dotyczące zdrowia i opieki społecznej, jest uprawniona do „silnego domniemania ważności”, jeśli istnieje „racjonalna podstawa, na której ustawodawca mógł sądzić, że służyłoby to uzasadnionym interesom państwa”.
„Te uzasadnione interesy obejmują poszanowanie i zachowanie życia prenatalnego na wszystkich etapach rozwoju;
- ochrona zdrowia i bezpieczeństwa matek;
- eliminacja szczególnie makabrycznych lub barbarzyńskich procedur medycznych;
- zachowanie integralności zawodu lekarza; łagodzenie bólu płodu;
- zapobieganie dyskryminacji ze względu na rasę, płeć lub niepełnosprawność”.
6. Rozumowanie Roe było „nadmiernie słabe”.
„Roe bardzo się mylił od samego początku. Jego rozumowanie było wyjątkowo słabe, a decyzja miała szkodliwe konsekwencje. I daleko od doprowadzenia do narodowego rozwiązania kwestii aborcji, Roe i Casey wzniecili debatę i pogłębili podziały” – powiedział Alito w decyzji.
7. Stanowy konsensus w sprawie aborcji istniał przed Roe.
Prawo do aborcji było „całkowicie nieznane w prawie amerykańskim” aż do drugiej połowy XX wieku, mówi decyzja Alito.
„W rzeczywistości, kiedy uchwalono czternastą poprawkę, trzy czwarte stanów uznało aborcję za przestępstwo na wszystkich etapach ciąży”.
8. Sąd Najwyższy nie może rozstrzygnąć sporu dotyczącego aborcji, ale ustawodawca może.
„Nadszedł czas, aby wziąć pod uwagę Konstytucję i zwrócić kwestię aborcji wybranym przedstawicielom narodu” – czytamy w decyzji.
„Niezdolność Trybunału do zakończenia debaty w tej sprawie nie powinna być zaskakująca. Ten Sąd nie może doprowadzić do trwałego rozwiązania zaciekłej kontrowersji narodowej po prostu przez dyktowanie ugody i nakazanie ludziom, aby ruszyli dalej. Jakikolwiek wpływ, jaki Trybunał może mieć na postawy publiczne, musi wynikać z siły naszych opinii, a nie z próby sprawowania „surowej władzy sądowniczej”.
Źródło: cna
Foto: You Tube, istock/:zimmytws
News USA
Wenezuela w politycznym zawieszeniu. Delcy Rodríguez przejmuje władzę po zatrzymaniu Maduro
Sytuacja polityczna w Wenezueli gwałtownie się zaostrzyła po sobotniej operacji wojskowej Stanów Zjednoczonych, w wyniku której zatrzymany został Prezydent Nicolás Maduro. W odpowiedzi na nagłe opróżnienie najwyższego urzędu państwowego Sąd Najwyższy Wenezueli zdecydował o przekazaniu władzy tymczasowej dotychczasowej wiceprezydent Delcy Rodríguez, co otworzyło nowy, niepewny rozdział w relacjach Caracas–Waszyngton.
Tymczasowa prezydent z zapleczem władzy
Delcy Rodríguez, 56-letnia prawniczka i polityk, od 2018 roku pełniła funkcję wiceprezydent Wenezueli i była formalnie pierwsza w linii sukcesji. W czasie rządów Nicolása Maduro odpowiadała za kluczowe obszary państwa, w tym gospodarkę opartą na sektorze naftowym oraz nadzór nad aparatem bezpieczeństwa i wywiadu.
Jej nominacja na urząd tymczasowego prezydenta została zatwierdzona przez sąd i poparta przez siły zbrojne, które od lat odgrywają decydującą rolę w rozstrzyganiu konfliktów politycznych w kraju.
Wraz z grupą najbliższych współpracowników Maduro, Rodríguez faktycznie przejęła kontrolę nad państwem w momencie, gdy przyszłość dotychczasowego systemu władzy stanęła pod znakiem zapytania.
Między konfrontacją a dialogiem z USA
Pierwsze sygnały płynące z Waszyngtonu sugerowały możliwość zmiany tonu w relacjach z Caracas. Prezydent Donald Trump poinformował, że Sekretarz Stanu Marco Rubio prowadził rozmowy z Delcy Rodríguez i określił ją jako osobę „gotową do współpracy”. Sam Rubio stwierdził, że administracja USA widzi w niej potencjalnego partnera, w przeciwieństwie do Maduro.
Jednak w swoim pierwszym publicznym wystąpieniu Delcy Rodríguez przyjęła zdecydowanie ostrą retorykę. Oskarżyła Stany Zjednoczone o łamanie prawa międzynarodowego, nazwała działania USA “okrucieństwem” i podkreśliła, że Maduro pozostaje prawowitym prezydentem Wenezueli.
Ten ton uległ jednak wyraźnej zmianie dzień później, gdy w mediach społecznościowych zapowiedziała chęć budowania „relacji opartych na wzajemnym szacunku” i zaprosiła USA do współpracy gospodarczej w ramach prawa międzynarodowego.
Presja Waszyngtonu i kwestia legalności władzy
Administracja Trumpa nie ukrywa, że oczekuje daleko idących ustępstw. Prezydent USA ostrzegł, że jeśli Rodríguez „nie podporządkuje się”, konsekwencje dla niej mogą być poważniejsze niż dla Maduro. Trump domaga się m.in. pełnego dostępu do infrastruktury naftowej i transportowej, deklarując gotowość amerykańskich firm do inwestowania miliardów dolarów w odbudowę kraju.
Jednocześnie Marco Rubio publicznie zakwestionował legalność obecnych władz Wenezueli, wskazując na brak wolnych i uczciwych wyborów w ostatnich latach. To stawia Rodríguez w trudnej pozycji – pomiędzy próbą utrzymania poparcia wewnętrznego a presją międzynarodową.
Polityczna droga Rodríguez
Delcy Rodríguez zdobyła wykształcenie w Wielkiej Brytanii i Francji. Wraz z bratem Jorge Rodríguez, przewodniczącym Zgromadzenia Narodowego, wywodzi się z rodziny silnie związanej z ruchem rewolucyjnym zapoczątkowanym przez Hugo Cháveza. Ich ojciec, działacz socjalistyczny, zmarł w areszcie po zatrzymaniu w latach 70-tych, co ukształtowało ich polityczną tożsamość.

Sekretarz John Kerry wita się z Minister Spraw Zagranicznych Wenezueli, Delcy Rodriguez przed ich spotkaniem w Santo Domingo, 14 czerwca 2016 rok
W przeciwieństwie do wielu członków ścisłego kręgu Maduro, Delcy Rodríguez nie została objęta amerykańskim aktem oskarżenia, choć w czasie pierwszej prezydentury Trumpa znalazła się na liście sankcyjnej USA za działania uznane za podważające demokrację w Wenezueli.
Niejasna przyszłość i konstytucyjne wątpliwości
Konstytucja Wenezueli przewiduje wybory w ciągu 30 dni, gdy prezydent jest trwale niezdolny do sprawowania urzędu. Sąd Najwyższy uznał jednak nieobecność Nicolása Maduro za tymczasową, co pozwala przekazać władzę wiceprezydentowi na okres do 90 dni, z możliwością przedłużenia do 180 dni decyzją parlamentu.
W orzeczeniu nie wskazano jednak jednoznacznie maksymalnego terminu, co rodzi spekulacje, że Delcy Rodríguez może próbować utrzymać władzę dłużej, konsolidując podzielone frakcje obozu rządzącego i unikając trudnego testu wyborczego.
Państwo na rozdrożu
Wenezuela znalazła się w punkcie krytycznym. Zatrzymanie Nicolása Maduro, przejęcie władzy przez Delcy Rodríguez i sprzeczne sygnały płynące zarówno z Caracas, jak i Waszyngtonu sprawiają, że przyszłość kraju pozostaje otwarta.
Najbliższe tygodnie pokażą, czy tymczasowa prezydent zdecyduje się na realny dialog z USA, czy też spróbuje utrzymać dotychczasowy kurs, ryzykując dalszą izolację i wewnętrzne napięcia.
Źródło: baynews9
Foto: YouTube, Departament Stanu
News USA
Głośne sprawy karne, które będziemy obserwować w 2026 roku
Początek 2026 roku nie przynosi zamknięcia wielu najbardziej medialnych spraw kryminalnych w Stanach Zjednoczonych. Wręcz przeciwnie – sądowe kalendarze przenoszą najgłośniejsze procesy na kolejne miesiące, pozostawiając zarówno opinię publiczną, jak i rodziny ofiar z wieloma pytaniami bez odpowiedzi. W kilku przypadkach najbliższe tygodnie mogą okazać się kluczowe dla dalszego biegu postępowań.
Sprawa Luigiego Mangione – wielowątkowe śledztwo w trzech jurysdykcjach
Jedną z najbardziej złożonych spraw pozostaje postępowanie przeciwko Luigiemu Mangione, 27-letniemu mężczyźnie oskarżonemu o zabójstwo prezesa UnitedHealthcare Briana Thompsona.
Według śledczych Mangione miał śledzić ofiarę do hotelu na Manhattanie, gdzie zastrzelił ją, a następnie zbiegł, wywołując pięciodniową obławę zakończoną jego zatrzymaniem w restauracji McDonald’s w Altoonie w Pensylwanii.
Mangione usłyszał zarzuty w stanie Nowy Jork, Pensylwanii oraz na szczeblu federalnym. Do tej pory nie wyznaczono terminów procesów, a oskarżony nie przyznaje się do winy. Najbliższe posiedzenie sądu federalnego zaplanowano na 9 stycznia.
Zabójstwo Charliego Kirka – przedprocesowe starcie stron
W Utah toczy się sprawa przeciwko Tylerowi Robinsonowi, 22-latkowi oskarżonemu o śmiertelne postrzelenie Charliego Kirka, założyciela organizacji Turning Point USA. Do ataku doszło 10 września 2025 podczas publicznego wystąpienia na terenie Utah Valley University.
Robinson nie złożył jeszcze formalnego oświadczenia o winie lub niewinności. 16 stycznia ma się odbyć rozprawa wstępna, podczas której prokuratura przedstawi świadków w celu wykazania istnienia podstaw do skierowania sprawy do procesu. Obrona będzie miała możliwość ich przesłuchania, a postępowanie może ujawnić nowe, dotąd nieznane dowody.

Tyler Robinson
Rex Heuermann i sprawa morderstw z Long Island
Jednym z najbardziej przerażających śledztw ostatnich lat pozostaje sprawa Rexa Heuermanna, architekta oskarżonego o serię brutalnych zabójstw kobiet, których szczątki odnajdywano w różnych miejscach na Long Island.
Prokuratura twierdzi, że prowadził on przez lata podwójne życie – za dnia przykładny pracownik dojeżdżający do biura, nocą sprawca wyjątkowo brutalnych przestępstw.
Heuermann odpowiada obecnie za 10 zarzutów morderstwa pierwszego i drugiego stopnia dotyczących siedmiu ofiar, a śledczy nie wykluczają postawienia kolejnych zarzutów. Oskarżony nie przyznaje się do winy. Kolejna rozprawa zaplanowana jest na 13 stycznia.

Rex Heuermann
Zabójstwo Roba Reinera i jego żony – oskarżony syn
W Kalifornii uwaga mediów skupia się na sprawie Nicka Reinera, syna znanego hollywoodzkiego twórcy Roba Reinera. Mężczyzna jest oskarżony o zabójstwo obojga rodziców podczas ataku nożem, do którego doszło po wcześniejszej publicznej kłótni na zamkniętym przyjęciu świątecznym.
Oboje rodzice zginęli od licznych ran kłutych. Obrońcy oskarżonego zapowiadają linię obrony opartą na niepoczytalności, powołując się na diagnozę schizofrenii. Teoretycznie w grę wchodzi kara śmierci, choć w Kalifornii obowiązuje moratorium na egzekucje. Najbliższa rozprawa została wyznaczona na 7 stycznia.

Nick Reiner
Alex Murdaugh – walka o nowy proces
W Karolinie Południowej nadal toczy się batalia prawna wokół sprawy Alexa Murdaugha, byłego prawnika skazanego na dożywocie za zamordowanie żony i syna. Obrona wiąże nadzieje z niedawnym przyznaniem się do winy byłej urzędniczki sądowej, która dopuściła się poważnych nadużyć podczas procesu.
Adwokaci skazanego twierdzą, że nowe okoliczności mogą otworzyć drogę do ponownego rozpatrzenia sprawy. Kolejne posiedzenie sądu w tej sprawie zaplanowano na 11 lutego.

Alex Murdaugh
Sprawa JonBenét Ramsey – nadzieja po niemal 30 latach
Rok 2026 oznacza 30. rocznicę zabójstwa sześcioletniej JonBenét Ramsey, którego nigdy nie udało się wyjaśnić. Rodzina dziewczynki oraz śledczy wskazują, że rozwój technologii DNA oraz genealogii genetycznej daje nową nadzieję na rozwiązanie jednej z najsłynniejszych spraw kryminalnych w historii USA.
Choć formalnie nie wskazano żadnego podejrzanego, postępy w innych tzw. cold cases sugerują, że także ta sprawa może doczekać się przełomu.

JonBenét Ramsey
Źródło: foxnews
Foto: YouTube, Police Department, blogstodiefor.com
News USA
Nowe ulgi podatkowe: „No tax on tips” i „no tax on overtime” w rozliczeniach za 2025
Nowy rok przynosi amerykańskim podatnikom istotne zmiany, z których będzie można skorzystać już podczas najbliższego sezonu rozliczeń podatkowych. W zeszłym tygodniu Urząd Skarbowy IRS opublikował szczegółowe wytyczne dotyczące dwóch nowych ulg: „no tax on tips” oraz „no tax on overtime”, wprowadzonych na mocy ustawy One Big Beautiful Bill Act.
Nowe prawo podatkowe już obowiązuje
Ustawa została podpisana przez Prezydenta Donalda Trumpa w lipcu, po jej uchwaleniu przez republikańskie większości w Kongresie. Jednym z kluczowych elementów reformy było zwolnienie z opodatkowania części dochodów z napiwków oraz nadgodzin.
Departament Skarbu i IRS zostały zobowiązane do opracowania szczegółowych zasad, które pomogą pracownikom prawidłowo skorzystać z nowych odliczeń.
Uwaga na rozliczenie – brak zmian w formularzach
Urząd Skarbowy ostrzega, że w rozliczeniu za 2025 rok podatnicy mogą być zmuszeni do samodzielnego wyliczenia kwalifikowanych kwot. Formularze W-2 oraz 1099 nie zostały jeszcze zaktualizowane tak, aby osobno wykazywać dochody z napiwków i nadgodzin. Oznacza to konieczność dokładnego przeanalizowania własnych dochodów i dokumentów płacowych.
Aby ułatwić ten proces, IRS udostępnił przykłady pokazujące, jak prawidłowo ustalić wysokość odliczeń w zależności od tego, czy dochody były raportowane, czy nie.
„No tax on tips” – do 25 000 dolarów rocznie
Nowa ulga dla pracowników otrzymujących napiwki pozwala odliczyć do 25 000 dolarów rocznie kwalifikowanego dochodu z napiwków. Odliczenie to zaczyna się stopniowo zmniejszać dla podatników, których zmodyfikowany skorygowany dochód brutto przekracza 150 000 dolarów (lub 300 000 dolarów w przypadku wspólnego rozliczenia).
Według szacunków Urzędu Skarbowego z napiwków rozlicza się około 6 milionów pracowników. Ulga obowiązuje w latach podatkowych 2025–2028.

„No tax on overtime” – ulga dla pracujących ponad normę
Druga kluczowa zmiana dotyczy nadgodzin. Pracownicy otrzymujący kwalifikowane wynagrodzenie za nadgodziny mogą odliczyć część wynagrodzenia przekraczającą standardową stawkę, czyli zazwyczaj „połówkę” wynikającą z systemu time and a half.
Maksymalna kwota odliczenia wynosi:
- 12 500 dolarów rocznie dla osób rozliczających się indywidualnie,
- 25 000 dolarów dla małżeństw rozliczających się wspólnie.
Podobnie jak w przypadku napiwków, ulga wygasa stopniowo po przekroczeniu dochodu 150 000 dolarów (lub 300 000 dolarów przy wspólnym rozliczaniu).

Kto nie skorzysta z ulgi na nadgodziny
Urząd Skarbowy przypomina, że nie wszyscy pracownicy są objęci przepisami o nadgodzinach. Z obowiązku wypłaty overtime wyłączeni są m.in.:
- pracownicy otrzymujący pensję co najmniej 1 128 dolarów tygodniowo lub 58 656 dolarów rocznie,
- osoby zatrudnione w określonych zawodach i na stanowiskach kierowniczych.
Formularze w przygotowaniu, termin jeszcze nieznany
IRS poinformował, że trwają prace nad aktualizacją formularzy i instrukcji podatkowych, które mają ułatwić skorzystanie z nowych ulg już w tym sezonie rozliczeń. Oficjalna data rozpoczęcia sezonu składania deklaracji podatkowych za 2025 rok nie została jeszcze ogłoszona, choć w ostatnich latach przypadała zwykle na koniec stycznia.

Co to oznacza dla podatników
Dla milionów Amerykanów pracujących w gastronomii, usługach oraz zawodach wymagających pracy ponad 40 godzin tygodniowo nowe przepisy mogą oznaczać realne oszczędności podatkowe. Jednocześnie IRS zaleca szczególną ostrożność przy rozliczeniach za 2025, aby prawidłowo ustalić kwoty podlegające odliczeniu i uniknąć błędów w zeznaniu.
Źródło: foxbusiness
Foto: istock
-
News USA4 tygodnie temuHistoryczne wystąpienie prezydenta: Trump o uroczystości Niepokalanego Poczęcia
-
Polonia Amerykańska1 tydzień temuCoraz więcej Polaków opuszcza USA na skutek zaostrzonej polityki imigracyjnej
-
News USA2 dni temuUSA uderzają w Wenezuelę. Dyktator Maduro i jego żona pojmani
-
News Chicago2 tygodnie temuKevin Niemiec wśród absolwentów St. Viator High School oskarżonych o gwałt na koleżance z klasy
-
News USA1 tydzień temuAmFest 2025: JD Vance przedstawia wizję „chrześcijańskiej polityki” w USA
-
News USA2 tygodnie temuKolejna partia akt Epsteina zawiera 30 tys. stron i fałszywe oskarżenia wobec Trumpa
-
News USA1 tydzień temuPolska gotowa bronić zachodniej granicy przed Niemcami. Ostre słowa prezydenta
-
News Chicago6 dni temuWłamanie do butiku w Barrington IL. Złodzieje wynieśli niemal cały towar










