Połącz się z nami

News USA

Kosmiczny rok 2026: Astronauci wracają na Księżyc, a Słońce i planety szykują widowiskowe spektakle

Opublikowano

dnia

Rok 2026 przyniesie jedne z najbardziej spektakularnych zjawisk astronomicznych ostatnich dekad. Na scenie kosmosu pojawią się zarówno Słońce, jak i Księżyc, a także niemal wszystkie planety Układu Słonecznego. Przed nami powrót astronautów w pobliże Księżyca po raz pierwszy od ponad pół wieku, kilka misji lądowników księżycowych, wyjątkowe zaćmienia oraz układy planet widoczne gołym okiem.

To będzie rok, w którym — jak mówią specjaliści NASA — astronomia znów stanie się widowiskiem masowym.

Powrót ludzi w stronę Księżyca

Najbardziej wyczekiwanym wydarzeniem będzie misja NASA w ramach programu Artemis. Dowódca wyprawy, Reid Wiseman, zapowiada, że załoga po raz pierwszy zobaczy z bliska duże fragmenty niewidocznej z Ziemi strony Księżyca, których nie mieli okazji obserwować nawet astronauci Apollo.

Czterej uczestnicy misji — trzech Amerykanów i jeden Kanadyjczyk — okrążą Srebrny Glob, wykonując manewr za nim i wracając na Ziemię po około dziesięciu dniach. Tym razem nie przewidziano lądowania; pierwsze „buty na Księżycu” należeć będą do kolejnej załogi, dziś jeszcze w trakcie przygotowań.

Na orbicie i powierzchni Księżyca pojawią się również roboty:

  • Blue Moon, nowy prototyp lądownika firmy Blue Origin Jeffa Bezosa (wysokość 26 stóp — 8 m). Wersja załogowa ma być niemal dwukrotnie większa.
  • Lądowniki prywatne Astrobotic i Intuitive Machines, które po nieudanych próbach mają powrócić z misjami naukowymi.
  • Chiny wyślą w okolice bieguna południowego Księżyca łazik i specjalny pojazd-hopper, zdolny przemieszczać się między wiecznie zacienionymi kraterami w poszukiwaniu lodu.

Wszystko wskazuje na to, że księżycowy wyścig technologiczny nabiera tempa.

Blue Moon, lądownik firmy Blue Origin

Rok wielkich zaćmień

Najbardziej widowiskowym wydarzeniem będzie całkowite zaćmienie Słońca 12 sierpnia 2026 r. Cień Księżyca przejdzie przez Arktykę, Grenlandię, Islandię oraz Hiszpanię. Faza całkowita potrwa 2 minuty i 18 sekund, a wielu obserwatorów już planuje podróże w miejsca idealne do podziwiania zjawiska.

Już w lutym Ziemię czeka przedsmak tego widowiska — zaćmienie obrączkowe (ring of fire) widoczne z Antarktydy. Fragmentaryczne fazy obejrzą również mieszkańcy RPA, południowego Chile i Argentyny. Dwa tygodnie później dojdzie do całkowitego zaćmienia Księżyca, a koniec sierpnia przyniesie częściowe.

Parada planet i nieobecny Mars

Pod koniec lutego czeka nas niezwykła konfiguracja — sześć planet jednocześnie widocznych na niebie. Gołym okiem będzie można obserwować:

  • Merkurego,
  • Wenus,
  • Jowisza,
  • Saturna.

Uran i Neptun będą wymagać lornetki lub teleskopu. To rzadkie ustawienie, wzbogacone niemal pełnią Księżyca, przyciągnie obserwatorów na całym świecie.

W sierpniu widoczna będzie kolejna parada, tym razem z udziałem Marsa, ale bez Wenus.

parada planet

Trzy superpełnie i księżycowe zjawiska

W 2026 r. zobaczymy trzy supermoony, czyli pełnie, w czasie których Księżyc znajduje się bliżej Ziemi niż zwykle, dzięki czemu wydaje się większy i jaśniejszy. Najważniejsze daty:

  • 3 stycznia — pierwsza superpełnia, nakładająca się na rój meteorów (choć blask Księżyca utrudni obserwacje).
  • 24 listopada — druga superpełnia.
  • 23/24 grudnia — największa i najbardziej efektowna superpełnia, wypadająca w wigilię Bożego Narodzenia w wielu strefach czasowych. W perygeum Księżyc znajdzie się 221 668 mil od Ziemi.

Zorze polarne — częstsze i dalej na południu

Aktywność Słońca w 2026 r. nadal będzie wysoka, choć cykl jedenastoletni zacznie powoli słabnąć. Oznacza to kolejne burze geomagnetyczne i szanse na spektakularne zorze polarne, widoczne nie tylko w regionach polarnych.

Dzięki nowemu obserwatorium słonecznemu wystrzelonemu jesienią 2025 r. naukowcy będą lepiej przewidywać zmiany pogody kosmicznej.

Interstellarna przygoda: gość spoza Układu Słonecznego

W grudniu 2025 r. nasz układ odwiedziła trzecia w historii znana międzygwiezdna kometa — 3I/Atlas. Obiekt, przybyły z innego systemu gwiezdnego, jest wciąż widoczny przez duże teleskopy, choć powoli zanika. W marcu zbliży się do Jowisza, po czym obierze kurs na zewnętrzne obszary Układu Słonecznego i za około dekadę powróci do przestrzeni międzygwiazdowej.

Jak podkreśla Paul Chodas z NASA, szybki rozwój technologii obserwacyjnych sprawi, że w kolejnych latach prawdopodobnie odkryjemy więcej takich gości.

Obraz międzygwiezdnej komety 3I/ATLAS uchwycony przez spektrograf wieloobiektowy Gemini (GMOS) na Gemini North na Maunakea na Hawajach.

Rok pełen widowisk

Astronomowie nie mają wątpliwości: rok 2026 będzie jednym z najbardziej ekscytujących dla miłośników kosmosu w XXI wieku. Zjawiska widoczne gołym okiem, nowe misje księżycowe, powrót ludzi w stronę Srebrnego Globu, parady planet i zaćmienia sprawią, że spojrzenie w niebo nabierze zupełnie nowego znaczenia.

Źródło: chicagotribune
Foto: Blue Origin, istock/Rob Schultz/, Sweeper76, International Gemini Observatory, NASA

News USA

Widmo paraliżu Departamentu Bezpieczeństwa Krajowego jest realne

Opublikowano

dnia

Autor:

DHS siedziba

W czwartek scenariusz zawieszenia finansowania Departamentu Bezpieczeństwa Krajowego wydawał się niemal przesądzony. Parlamentarzyści w Izbie Reprezentantów i Senacie przygotowywali się do opuszczenia Waszyngtonu na dziesięciodniową przerwę, a negocjacje z Białym Domem utknęły w martwym punkcie.

Spór o ograniczenia wobec służb imigracyjnych

W ostatnich dniach Demokraci i administracja prezydenta wymieniali propozycje, jednak różnice stanowisk pozostały znaczące. Demokraci domagali się nowych restrykcji wobec działań służb imigracyjnych, w tym wyraźniejszej identyfikacji funkcjonariuszy federalnych, wprowadzenia kodeksu postępowania oraz szerszego stosowania nakazów sądowych.

Biały Dom przedstawił najnowszą ofertę w środę wieczorem, a Prezydent Donald Trump ocenił, że część postulatów opozycji byłaby bardzo trudna do zaakceptowania.

Finansowanie odrzucone w Senacie

Senat odrzucił projekt ustawy zapewniającej finansowanie Departamentu. Demokraci uznali, że propozycja administracji nie zawiera wystarczających ograniczeń wobec działań Immigration and Customs Enforcement ICE, szczególnie w kontekście tragicznych incydentów z ostatnich tygodni. Zapowiedziano przygotowanie kontrpropozycji, która ma zostać przedstawiona w najbliższych dniach.

Pierwsze skutki mogą być ograniczone

Potencjalny shutdown Departamentu Bezpieczeństwa Krajowego DHS nie musi oznaczać natychmiastowego wstrzymania wszystkich operacji. Działania związane z egzekwowaniem prawa imigracyjnego prawdopodobnie byłyby kontynuowane, między innymi dzięki środkom przyznanym wcześniej na rozszerzenie zdolności detencyjnych i operacyjnych.

Z czasem jednak konsekwencje mogłyby dotknąć inne agencje wchodzące w skład Departamentu, w tym Administrację Bezpieczeństwa Transportu TSA, Federal Emergency Management Agency FEMA, Secret Service oraz Straż Przybrzeżną.

Obawy o zdolność reagowania kryzysowego

Przedstawiciele FEMA wskazali, że fundusz pomocy w przypadku klęsk żywiołowych posiada środki umożliwiające prowadzenie bieżących działań ratunkowych. Jednocześnie zaznaczono, że długoterminowe planowanie oraz koordynacja z partnerami stanowymi i lokalnymi mogłyby zostać poważnie zakłócone w przypadku przedłużającego się paraliżu.

Nakazy sądowe kluczowym punktem sporu

Jednym z głównych punktów niezgody pozostaje kwestia nakazów sądowych.

Demokraci postulują zaostrzenie zasad dotyczących wejścia funkcjonariuszy na teren prywatny oraz ograniczenie działań określanych jako szeroko zakrojone patrole. Republikanie i administracja sygnalizują, że zmiany w tym zakresie byłyby trudne do przyjęcia.

Napięcia polityczne narastają

Debata wokół finansowania DHS przerodziła się w otwarty spór polityczny. Obie strony oskarżają się wzajemnie o brak elastyczności i wykorzystywanie sytuacji do celów politycznych. Jednocześnie parlamentarzyści pozostają w gotowości do powrotu do Waszyngtonu, jeśli porozumienie zostanie osiągnięte.

 

Źródło: chicagotribune
Foto: YouTube, Tia Duffour
Czytaj dalej

News USA

Biały Dom wskazuje Scotta Sochę na szefa National Park Service

Opublikowano

dnia

Autor:

Scott socha

Prezydent Donald Trump nominował Scotta Sochę na stanowisko dyrektora National Park Service. Kandydatura została ogłoszona w okresie istotnych zmian kadrowych w agencji, które wpisują się w szerszą strategię administracji zakładającą ograniczenie jej rozmiarów.

Doświadczenie z sektora usług turystycznych

Scott Socha jest związany z firmą Delaware North, gdzie pełni funkcję prezesa ds. parków i kurortów. Przedsiębiorstwo świadczy usługi hotelarskie i rekreacyjne, współpracując z National Park Service w kilku parkach narodowych. Socha pozostaje na swoim stanowisku do czasu zakończenia procesu nominacyjnego.

Kontekst reorganizacji i redukcji etatów

Nominacja następuje po fali zwolnień oraz zmian organizacyjnych w National Park Service. Od początku kadencji obecnej administracji agencja utraciła znaczną część zatrudnienia. Proces ten wywołał szeroką debatę na temat przyszłości systemu parków narodowych oraz zdolności instytucji do realizacji swoich zadań.

Spory wokół treści wystaw

Równolegle administracja mierzy się z krytyką dotyczącą usuwania lub planowanych zmian w wystawach muzealnych i edukacyjnych. Decyzje te obejmują ekspozycje odnoszące się między innymi do niewolnictwa, zmian klimatycznych oraz historii rdzennych mieszkańców.

Przedstawiciele władz argumentują, że działania te mają na celu eliminację treści uznanych za nieodpowiednie, podczas gdy krytycy wskazują na ryzyko zniekształcania historycznego przekazu.

Stanowisko Białego Domu

Administracja podkreśla, że nominowany kandydat posiada odpowiednie kwalifikacje do realizacji założeń polityki federalnej wobec parków narodowych. Wśród deklarowanych priorytetów wymienia się zwiększenie dostępności parków, uproszczenie procedur administracyjnych oraz pozyskiwanie środków na projekty ochrony przyrody.

Park Narodowy Arches w stanie Utah

Budżet i przyszłość agencji

W ubiegłym roku prezydent zaproponował znaczące ograniczenie budżetu operacyjnego National Park Service. Ostatecznie Kongres utrzymał finansowanie na poziomie zbliżonym do wcześniejszych lat. Pomimo tego, zmiany kadrowe i strukturalne już wpłynęły na funkcjonowanie agencji.

Proces zatwierdzenia nominacji

Kandydatura Scotta Sochy wymaga zatwierdzenia przez Senat. National Park Service pozostaje bez formalnie potwierdzonego dyrektora od ponad roku, co dodatkowo wzmacnia znaczenie obecnego procesu nominacyjnego dla dalszego kierunku działań agencji.

 

Źródło: baynews9
Foto: Delaware North, istock/MargaretW/
Czytaj dalej

News USA

Wybierasz się na Seszele? Uważaj na komary i wirus chikungunya

Opublikowano

dnia

Autor:

seszele

Grupa tropikalnych wysp na Oceanie Indyjskim znalazła się w centrum uwagi służb zdrowia publicznego. Amerykańskie Centra Kontroli i Prewencji Chorób CDC wydały ostrzeżenie dotyczące ogniska wirusa chikungunya na Seszelach, nadając archipelagowi alert drugiego poziomu.

Wirus przenoszony przez komary

Chikungunya to choroba wirusowa przenoszona przez komary. Najczęstsze objawy obejmują gorączkę oraz bóle stawów, które pojawiają się zwykle od trzech do siedmiu dni po ukłuciu przez zakażonego owada. Wśród zgłaszanych symptomów wymieniane są także bóle głowy, bóle mięśni, obrzęk stawów oraz wysypka.

Większość pacjentów wraca do zdrowia w ciągu tygodnia, choć w części przypadków dolegliwości stawowe mogą utrzymywać się przez wiele miesięcy, a nawet lat. Zgony związane z wirusem należą do rzadkości.

Zalecenia dla podróżnych

W związku z sytuacją epidemiologiczną podróżnym zaleca się podjęcie dodatkowych środków ostrożności. Wśród rekomendowanych działań znajdują się szczepienia ochronne oraz konsekwentna ochrona przed ukłuciami komarów.

Eksperci wskazują na konieczność stosowania repelentów, noszenia odzieży z długimi rękawami i nogawkami, a także wybierania miejsc zakwaterowania wyposażonych w klimatyzację lub zabezpieczenia w postaci moskitier i siatek w oknach.

Popularny kierunek turystyczny

Seszele, archipelag liczący około 115 wysp u wybrzeży Afryki Wschodniej, pozostają jednym z najbardziej rozpoznawalnych egzotycznych kierunków podróży. W ubiegłym roku wyspy odwiedziły setki tysięcy turystów.

seszele

Seszele

Region znany jest z unikalnych walorów przyrodniczych. Wśród najbardziej charakterystycznych miejsc wymieniany jest Park Narodowy Vallée de Mai, uznawany za jeden z najmniejszych naturalnych obiektów światowego dziedzictwa. Innym symbolem archipelagu pozostaje Aldabra – jeden z największych wyniesionych atoli koralowych na świecie.

Wzmożona czujność służb

Wydanie alertu drugiego poziomu oznacza zalecenie zachowania zwiększonej ostrożności, nie zaś całkowity zakaz podróży. Służby zdrowia podkreślają znaczenie profilaktyki oraz świadomości zagrożeń związanych z chorobami przenoszonymi przez owady w regionach tropikalnych.

 

Źródło: fox32
Foto: dronepicr
Czytaj dalej
Reklama

Popularne

Kalendarz

grudzień 2025
P W Ś C P S N
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
293031  

Nasz profil na fb

Popularne w tym miesiącu