Administracja Prezydenta Donalda Trumpa rozpoczęła wysyłanie jednorazowych zwrotów w wysokości 500 dolarów dla części osób ubezpieczonych w ramach Affordable Care Act. Pieniądze ma otrzymać niemal milion Amerykanów w 30 stanach korzystających z federalnej platformy HealthCare.gov. Administracja twierdzi, że beneficjenci zostali wcześniej obciążeni zbyt wysokimi kosztami funkcjonowania federalnej giełdy ubezpieczeń.

Wysyłka płatności rozpoczęła się w środę, 30 września. Uprawnieni otrzymają po 500 dolarów na osobę, a wraz z czekiem ma zostać wysłany list od Prezydenta Donalda Trumpa. Część świadczeń może również trafić do odbiorców w formie bezpośredniego przelewu.

Według przedstawiciela administracji rodziny, w których więcej niż jedna osoba spełnia kryteria programu, mogą otrzymać kilka płatności. Główną grupą beneficjentów mają być osoby zarabiające powyżej 400 procent federalnego progu ubóstwa, które kupowały ubezpieczenie za pośrednictwem HealthCare.gov bez federalnych dopłat do składek.

Zwroty obejmują mieszkańców 30 stanów

Płatności dotyczą stanów korzystających z federalnej giełdy ubezpieczeń obsługiwanej przez Centra Usług Medicare i Medicaid, pobierającej opłaty związane z funkcjonowaniem platformy HealthCare.gov.

Biały Dom twierdzi, że podczas administracji Joe Bidena pobierane opłaty były wyższe niż koszty niezbędne do prowadzenia federalnej giełdy. Według obecnej administracji wydatki te były następnie przenoszone na konsumentów poprzez wyższe składki ubezpieczeniowe, a w systemie powstała nadwyżka środków.

Donald Trump przekazał w liście do odbiorców, że pieniądze pobrane na finansowanie HealthCare.gov powinny wrócić do pracujących Amerykanów. Administracja przedstawia wypłaty jako zwrot nadwyżki zgromadzonej z opłat związanych z funkcjonowaniem rynku ubezpieczeń ACA.

Kto może otrzymać 500 dolarów?

Zwroty są skierowane do określonej grupy osób korzystających z HealthCare.gov, a nie do wszystkich Amerykanów posiadających ubezpieczenie w ramach Affordable Care Act. Chodzi przede wszystkim o osoby, które nie otrzymywały dopłat podatkowych do składek i w związku z tym pokrywały pełny koszt swojego ubezpieczenia.

Program obejmuje mieszkańców Alabamy, Alaski, Arizony, Arkansas, Delaware, Florydy, Hawajów, Indiany, Iowa, Kansas, Luizjany, Michigan, Mississippi, Missouri, Montany, Nebraski, New Hampshire, Karoliny Północnej, Dakoty Północnej i Ohio.

Stany do których trafią zwroty

Na liście znajdują się również Oklahoma, Oregon, Karolina Południowa, Dakota Południowa, Tennessee, Teksas, Utah, Wirginia Zachodnia, Wisconsin i Wyoming. Łącznie zwroty mają trafić do niemal miliona osób w 30 stanach.

Niektóre rodziny mogą dostać więcej niż 500 dolarów

Kwota zwrotu wynosi 500 dolarów na każdą uprawnioną osobę. Oznacza to, że gospodarstwo domowe, w którym kryteria spełnia więcej niż jeden członek rodziny, może otrzymać więcej niż jeden zwrot.

Administracja określa wypłaty jako jednorazowe. Nie jest to nowy regularny program świadczeń ani dodatkowa dopłata do miesięcznych kosztów ubezpieczenia, lecz zwrot części środków związanych z wcześniejszymi opłatami pobieranymi w ramach federalnej giełdy.

Koszty Obamacare wzrosły po wygaśnięciu dopłat

Zwroty pojawiają się w czasie, gdy miliony osób posiadających ubezpieczenia ACA mierzą się z wyższymi kosztami. Kongres dopuścił w ubiegłym roku do wygaśnięcia rozszerzonych dopłat do ubezpieczeń, co przełożyło się na wzrost składek dla części klientów.

W badaniu KFF opublikowanym w marcu połowa respondentów informowała, że składki, udział własny lub inne koszty związane z ubezpieczeniem są znacznie wyższe niż rok wcześniej. Część osób po wzroście cen zdecydowała się na tańsze plany, a inni całkowicie zrezygnowali z ubezpieczenia.

Zwroty na kilka tygodni przed wyborami

Wypłaty rozpoczynają się nieco ponad miesiąc przed wyborami do Kongresu, gdy koszty życia pozostają jednym z ważnych problemów amerykańskich rodzin. Wysoka inflacja oraz rosnące ceny paliw związane z wojną z Iranem zwiększyły presję na domowe budżety.

Źródło: cbs
Foto: The White House, istock/fizkes/

Program pomocy żywnościowej SNAP wchodzi w kolejny etap zmian wprowadzonych przez ustawę One Big Beautiful Bill Act. Od 1 października stany przejmują znacznie większą część kosztów administracyjnych programu, a zaostrzone wymagania dotyczące pracy wpływają na liczbę osób korzystających ze świadczeń. Według analizy Food Research & Action Center od uchwalenia ustawy świadczenia SNAP straciło około 5,2 miliona Amerykanów.

Liczba uczestników Supplemental Nutrition Assistance Program SNAP spadła do najniższego poziomu od 2019 roku. Eksperci przewidują, że w kolejnych miesiącach z programu mogą wypaść następne osoby, ponieważ stopniowo wdrażane są kolejne rozwiązania wynikające z federalnej ustawy podatkowo-budżetowej przyjętej w 2025 roku.

One Big Beautiful Bill Act została podpisana przez Prezydenta Donalda Trumpa 4 lipca 2025 roku. Ustawa wprowadziła szerokie zmiany w finansowaniu i zasadach kwalifikowania się do SNAP, w tym rozszerzenie wymogów dotyczących pracy oraz przeniesienie większej części kosztów programu na stany.

Od 1 października stany zapłacą znacznie więcej

Jedna z najważniejszych zmian zaczyna obowiązywać 1 października. Udział stanów w kosztach administracyjnych SNAP wzrasta z 50 do 75 procent, podczas gdy udział rządu federalnego spada do 25 procent.

Oznacza to dodatkowe obciążenie dla budżetów stanowych i lokalnych. Administracja SNAP obejmuje między innymi rozpatrywanie wniosków, sprawdzanie uprawnień gospodarstw domowych, obsługę spraw beneficjentów oraz utrzymywanie systemów informatycznych niezbędnych do działania programu.

Kolejna poważna zmiana finansowa ma nastąpić w październiku 2027 roku. Stany z wysokim wskaźnikiem błędnych płatności SNAP będą musiały pokrywać część kosztów samych świadczeń, które wcześniej były w całości finansowane przez rząd federalny. Ich udział może sięgać 15 procent.

Spór o błędy w wypłacaniu świadczeń

Republikańscy ustawodawcy wskazują, że wysokie wskaźniki błędnych płatności mogą świadczyć o problemach z prawidłowym funkcjonowaniem programu i nadużyciach. Organizacje zajmujące się walką z głodem zwracają natomiast uwagę, że statystyki te obejmują również zwykłe pomyłki administracyjne, takie jak błędnie wpisane nazwisko czy brak adresu.

Konsekwencje finansowe mogą być dla niektórych stanów znaczące. Dyrektor SNAP w Alabamie informował w lipcu, że problem ze wskaźnikiem błędnych płatności może oznaczać dla stanu dodatkowe koszty sięgające 174 milionów dolarów. Jeśli Alabama nie zdoła obniżyć wskaźnika błędów i ograniczyć związanych z nim kosztów, jedną z rozważanych możliwości może być nawet wycofanie się stanu z programu SNAP.

80 godzin pracy lub wolontariatu miesięcznie

Duże znaczenie dla beneficjentów mają także bardziej rygorystyczne wymagania dotyczące aktywności zawodowej. Zgodnie z nowymi zasadami osoby objęte tym wymogiem w wieku od 18 do 64 lat muszą pracować, uczestniczyć w określonych aktywnościach lub wykonywać wolontariat przez co najmniej 80 godzin miesięcznie, aby zachować świadczenia.

Zmieniły się również zasady dotyczące rodziców. Wcześniej z wymogu pracy mogły być zwolnione osoby wychowujące dzieci poniżej 18. roku życia. Nowe przepisy ograniczyły ten wyjątek do rodziców opiekujących się dziećmi poniżej 14 lat.

Food Research & Action Center ocenia skalę zmian jako bezprecedensową. Bardziej rygorystyczne wymagania oraz konieczność szybkiego dostosowania się stanów do nowych zasad finansowania powodują zamieszanie i zaległości w rozpatrywaniu wniosków.

Arizona straciła ponad połowę uczestników

Szczególnie duże zmiany nastąpiły w Arizonie, gdzie liczba osób objętych SNAP spadła w ciągu roku o 53 procent. Był to największy spadek spośród wszystkich stanów. Departament Bezpieczeństwa Ekonomicznego Arizony informował, że musiał w krótkim czasie gruntownie zmienić sposób zarządzania świadczeniami żywnościowymi.

Stan określił federalne zmiany jako największe przekształcenia strukturalne i administracyjne w programie od pokolenia.

Arizona wprowadziła zmiany mające ograniczyć ryzyko poważnych kar finansowych i zachować pomoc żywnościową dla możliwie największej liczby mieszkańców. Od tego czasu sytuacja zaczęła się stabilizować – w sierpniu program miał o 57 tysięcy uczestników więcej niż w kwietniu.

Średnio 6,25 dolara dziennie na osobę

Według Food Research & Action Center przeciętne świadczenie SNAP w Stanach Zjednoczonych wynosi około 6,25 dolara dziennie na osobę, czyli około 190 dolarów miesięcznie.

Analiza Urban Institute z 2025 roku wskazywała, że taka kwota nie wystarcza na pokrycie kosztu typowego posiłku w około 99 procentach amerykańskich powiatów. Jednocześnie gospodarstwa domowe zmagają się ze wzrostem kosztów żywności i innych podstawowych wydatków.

Od początku 2020 roku ceny artykułów spożywczych wzrosły o 32 procent. W 2026 roku presję na domowe budżety dodatkowo zwiększyły wyższe koszty energii związane z wojną z Iranem. Średnia krajowa cena galona benzyny wynosi 4,46 dolara, czyli około 50 procent więcej niż przed rozpoczęciem wojny.

Rośnie problem braku bezpieczeństwa żywnościowego

W 2025 roku Departament Rolnictwa Stanów Zjednoczonych zakończył coroczne badanie dotyczące bezpieczeństwa żywnościowego, uznając raport za powielający inne informacje, kosztowny i upolityczniony. Food Research & Action Center zabiega o przywrócenie badania, argumentując, że potrzebne są dane pokazujące skutki zmian SNAP.

Badanie naukowców z Purdue University wykazało, że problem braku regularnego dostępu do odpowiedniej ilości wartościowej żywności nasilił się w Stanach Zjednoczonych. Między styczniem a październikiem ubiegłego roku dotyczył około 14 procent gospodarstw domowych, wobec 12,5 procent w 2024 roku.

Wśród czynników przyczyniających się do wzrostu problemu badacze wskazali inflację oraz ograniczenia w SNAP. Dla rodzin już żyjących od wypłaty do wypłaty utrata nawet części świadczeń może oznaczać konieczność dalszego ograniczania wydatków na żywność.

Źródło: cbs
Foto: YouTube, SNAP

Departament Bezpieczeństwa Krajowego (DHS) opublikował na swoim oficjalnym koncie nagranie z Brianem Dawkinsem, legendarnym zawodnikiem Philadelphia Eagles. Wpis opatrzono słowami: „Our time has come” („Nadszedł nasz czas”).

Film był odpowiedzią DHS na informacje o grupie migrantów zmierzającej w kierunku południowej granicy Stanów Zjednoczonych. W materiale wykorzystano charakterystyczne wejście Dawkinsa na boisko oraz fragmenty jego zagrań w barwach Philadelphia Eagles. Sportowe nagrania zostały w ten sposób wykorzystane jako element przekazu dotyczącego egzekwowania prawa imigracyjnego.

NFL zareagowała i zażądała od DHS usunięcia filmu. Zareagował również sam Brian Dawkins. Były zawodnik poinformował, że nie wyraził zgody na wykorzystanie swojego nazwiska, wizerunku ani podobizny w tym materiale.

Sprawa jest interesująca również z prawnego punktu widzenia. Materiały filmowe z rozgrywek NFL są chronione, a liga kontroluje sposób ich wykorzystywania. Nie jest to więc wyłącznie dyskusja dotycząca polityki imigracyjnej.

Pojawia się również kwestia granic wykorzystywania przez instytucje federalne materiałów należących do innych podmiotów oraz wizerunku osób, które nie wyraziły zgody na udział w takim przekazie.

Autorka: Mecenas Magdalena Grobelski
Petycje imigracyjne i konsultacje dostępne online
[email protected]

Źródła: NFL, U.S. Department of Homeland Security (DHS)
Foto: Jeffrey Beall