News USA
Historyczne lądowanie: amerykański Odyseusz jest już na Księżycu
Lądownik misji IM-1 firmy Intuitive Machines, zwany także Odyseuszem lub „Odie”, znajduje się już na powierzchni Księżyca po tym, jak na kilka godzin przed lądowaniem wystąpiły nieoczekiwane problemy. Tym samym na Księżycu wylądował pierwszy komercyjny statek kosmiczny oraz pierwszy pojazd wyprodukowany w USA, od czasu zakończenia programu Apollo ponad 50 lat temu.
„Witamy na Księżycu”.– ogłosił w transmisji internetowej na żywo Steve Altemus, dyrektor generalny Intuitive Machines. O starcie misji pisaliśmy 15 lutego.
Firma była w stanie potwierdzić, że kontrola misji otrzymała sygnały z powierzchni Księżyca wkrótce po wylądowaniu. Jednak dopiero dwie godziny później Intuitive Machines poinformowało, że statek kosmiczny „ustawił się w pozycji pionowej i zaczął wysyłać dane”.
Głównym klientem Intuitive Machines jest NASA, która chce zbadać Księżyc za pomocą robotycznych eksploratorów opracowanych przez prywatnych wykonawców, zanim wyśle tam astronautów pod koniec tej dekady w ramach programu Artemis.
„Dzisiaj po raz pierwszy od ponad pół wieku Stany Zjednoczone wróciły na Księżyc” – powiedział administrator NASA Bill Nelson. „Dzisiaj jest dzień, który pokazuje siłę i obietnicę partnerstwa handlowego NASA. Gratulacje dla wszystkich zaangażowanych w to wielkie i śmiałe przedsięwzięcie.”
Odyseusz wylądował o 6:24PM ET w czwartek po użyciu napędzanego metanem silnika pokładowego do skierowania się w stronę pokrytej kraterami powierzchni i szybkiego zmniejszenia prędkości o 4000 mil na godzinę.
Według Gary’ego Jordana, menedżera ds. komunikacji w NASA, na kilka godzin przed lądowaniem nastąpił problem z systemami nawigacyjnymi Odyseusza, co zmusiło lądownik do skorzystania z technologii eksperymentalnej.
Misja IM-1 odbywa się w ramach odnowionej międzynarodowej wyprawy na powierzchnię Księżyca. Od zakończenia sowiecko-amerykańskiego wyścigu kosmicznego w XX wieku Chiny, Indie i Japonia wysłały statki kosmiczne na Księżyc, a dwa ostatnie lądowały po raz pierwszy w ciągu ostatnich sześciu miesięcy.
Lądownik Odyseusz wielkości budki telefonicznej spędził ostatni tydzień w przestrzeni kosmicznej, przemierzając około 620 370 mil, zanim w środę rano znalazł się na orbicie księżycowej.

Lądownik
Miejsce lądowania to tzw. Malapert A, krater uderzeniowy w pobliżu południowego bieguna Księżyca – obszaru charakteryzującego się zdradliwym i skalistym terenem.
Lokalizacja ta jest strategiczna: biegun południowy cieszy się dużym zainteresowaniem, ponieważ podejrzewa się, że znajdują się na nim zapasy lodu, który można przekształcić w wodę pitną, a nawet paliwo rakietowe na potrzeby przyszłych misji.
Na pokładzie Odyseusza znajduje się sześć ładunków naukowych zaprojektowanych w różnych laboratoriach NASA, które mają działać na powierzchni Księżyca przez maksymalnie siedem dni.
Eksperymenty dotyczą technologii komunikacyjnych, nawigacji i precyzyjnego lądowania oraz gromadzą dane na temat interakcji pióropusza rakietowego i powierzchni Księżyca, a także interakcji pogody kosmicznej i powierzchni Księżyca wpływających na radioastronomię.
Na pokładzie nie brakuje także sztuki i technologii z sektora komercyjnego. Są to materiał izolacyjny opracowany przez firmę Columbia Sportswear, mający chronić Odyseusza przed surowymi temperaturami panującymi na Księżycu, a także pamiątkowe ładunki, takie jak rzeźba przedstawiająca fazy księżyca, zaprojektowana po konsultacjach z artystą Jeffem Koonsem.
Innemu komercyjnemu partnerowi NASA, Astrobotic Technology, nie udało się lądowanie na Księżycu w zeszłym miesiącu. Krytyczny wyciek paliwa spowodował, że lądownik Peregrine nie miał wystarczającej ilości paliwa, aby dotrzeć na jego powierzchnię.
Stanom Zjednoczonym zależy na odzyskaniu obecności na Księżycu, ponieważ NASA koncentruje się na przygotowaniach do wylądowania astronautów na Księżycu. Agencja kosmiczna planuje pierwszą załogową misję na powierzchnię w roku 2026.
O lądowaniu japońskiej misji na Księżycu informowaliśmy 22 stycznia.
Źródło: cnn
Foto: YouTube, NASA
News USA
Bank Watykański uruchamia nowe, katolickie indeksy inwestycyjne
Instytut Dzieł Religijnych, znany jako Bank Watykański, ogłosił uruchomienie dwóch nowych indeksów akcyjnych opartych na zasadach katolickich. Nowe benchmarki mają stanowić punkt odniesienia dla inwestycji zgodnych z wartościami Kościoła katolickiego na rynkach europejskich i amerykańskich.
Indeksy oparte na katolickich zasadach
Indeksy, nazwane Morningstar IOR Eurozone Catholic Principles oraz Morningstar IOR US Catholic Principles, zostały zaprojektowane jako narzędzie dla inwestorów poszukujących strategii zgodnych z określonymi kryteriami etycznymi. Każdy z nich obejmuje 50 spółek o średniej i dużej kapitalizacji, które spełniają wymogi wynikające z polityki inwestycyjnej instytutu.
Partnerstwo z Morningstar
Bank Watykański poinformował, że projekt został zrealizowany we współpracy z firmą Morningstar. Spółka ta od lat rozwija różnorodne indeksy tematyczne, obejmujące zarówno sektory technologiczne, jak i strategie inwestycyjne oparte na kryteriach środowiskowych, społecznych i zarządczych.
„Inwestorzy coraz częściej poszukują benchmarków odzwierciedlających określone wartości lub założenia polityki inwestycyjnej” – podkreślono w oświadczeniu towarzyszącym uruchomieniu indeksów.
Kryteria doboru spółek
Przedstawiciele Instytutu Dzieł Religijnych wyjaśnili, że spółki wchodzące w skład indeksów muszą spełniać konkretne wymogi etyczne. Kryteria te odnoszą się między innymi do stanowiska wobec świętości ludzkiego życia, ochrony środowiska oraz przeciwdziałania nadużyciom finansowym i korupcji.
Największe spółki w indeksach
Wśród głównych komponentów amerykańskiego indeksu znalazły się Meta oraz Amazon.com. W przypadku indeksu strefy euro najwyższe pozycje zajmują ASML Holding oraz Deutsche Telekom. Dobór spółek odzwierciedla zarówno skalę działalności przedsiębiorstw, jak i zgodność z przyjętymi zasadami inwestycyjnymi.
Rynek inwestycji opartych na wartościach
Nowe indeksy wpisują się w rozwijający się segment inwestycji opartych na określonych wartościach. Już ponad dekadę temu uruchomiono indeks S&P 500 Catholic Values Index, który stał się punktem odniesienia dla funduszy inwestycyjnych wykorzystujących podobne kryteria selekcji.

Rosnące zainteresowanie inwestorów
Uruchomienie nowych benchmarków odzwierciedla zmieniające się podejście inwestorów, którzy coraz częściej łączą decyzje finansowe z przekonaniami światopoglądowymi. Trend ten widoczny jest zarówno na rynku amerykańskim, jak i europejskim.
W Stanach Zjednoczonych katolicy stanowią największą grupę religijną, liczącą ponad 50 milionów dorosłych wiernych. Dla tej części rynku nowe indeksy mogą stać się istotnym narzędziem w budowaniu portfeli inwestycyjnych zgodnych z wyznawanymi zasadami.
Źródło: cbs
Foto: Joi Ito, Congreso
News USA
Przełom w sprawie zaginięcia Nancy Guthrie – zatrzymano porywacza?
Śledztwo w sprawie zaginięcia 84-letniej Nancy Guthrie weszło w nową fazę. Jak przekazały osoby zaznajomione ze sprawą, we wtorek, na południe od Tucson, jedna osoba została zatrzymana do przesłuchania. Źródła podają, że zatrzymanie ma charakter procesowy i dotyczy czynności wyjaśniających. Na obecnym etapie nie ujawniono dodatkowych informacji, a służby nie potwierdziły, czy przesłuchiwana osoba jest tą samą, która została zarejestrowana na nagraniach monitoringu opublikowanych tego samego dnia.
Nagrania z monitoringu kluczowym elementem śledztwa
Federalne Biuro Śledcze opublikowało we wtorek materiały wideo, które po raz pierwszy pokazały osobę znajdującą się przed domem Nancy Guthrie w noc jej zaginięcia. Na nagraniu widoczna jest zamaskowana postać z plecakiem oraz kaburą na broń.
Materiał wideo, trwający łącznie mniej niż minutę, pokazuje osobę zbliżającą się do wejścia, próbującą odwrócić głowę od kamery dzwonka, a następnie ingerującą w urządzenie. Postać trzyma latarkę w ustach i usiłuje zasłonić kamerę ręką w rękawiczce oraz fragmentem rośliny wyrwanej z ogrodu.
Dyrektor FBI Kash Patel poinformował, że zarejestrowana osoba „wydaje się być uzbrojona” oraz że doszło do manipulacji przy kamerze. Nie jest jednak jednoznacznie potwierdzone, czy w kaburze znajdowała się broń.
Techniczne trudności w odzyskaniu nagrań
Według przedstawicieli śledztwa, odzyskanie materiału wideo było możliwe dopiero po analizie danych z systemów zaplecza technicznego. Kamera dzwonka miała zostać odłączona we wczesnych godzinach 1 lutego, a brak aktywnej subskrypcji początkowo uniemożliwił dostęp do nagrań.
Wciąż brak odpowiedzi o losie zaginionej
Opublikowane nagrania nie pokazują momentu uprowadzenia ani nie pozwalają jednoznacznie ustalić, co stało się z Nancy Guthrie. Śledczy od ponad tygodnia podkreślają, że kobieta została najprawdopodobniej uprowadzona wbrew swojej woli.
Trwające działania służb
We wtorek funkcjonariusze ponownie pojawili się w okolicy domu zaginionej, zabezpieczając teren. Równolegle prowadzono działania operacyjne w rejonie zamieszkania członków rodziny, gdzie policja prowadziła rozmowy z mieszkańcami oraz przeszukiwała pobliskie tereny odwadniające.
Rosnące obawy o stan zdrowia
Służby przypominają, że Nancy Guthrie zmaga się z nadciśnieniem, problemami z poruszaniem się oraz chorobami serca. Kobieta wymaga codziennego przyjmowania leków, co dodatkowo zwiększa niepokój bliskich i śledczych.
„Jesteśmy w godzinie desperacji. Potrzebujemy waszej pomocy” – powiedziała Savannah Guthrie w jednym z ostatnich nagrań opublikowanych przez rodzinę.
Śledztwo pozostaje w toku
Organy ścigania nie ujawniają na razie, czy zatrzymanie doprowadzi do postawienia zarzutów. Dochodzenie w sprawie zaginięcia Nancy Guthrie jest kontynuowane.
Źródło: baynews9
Foto: YouTube, FBI
News USA
Tragiczna strzelanina w szkole w Kolumbii Brytyjskiej: Nie żyje 8 osób
Kanadą wstrząsnęła jedna z najtragiczniejszych strzelanin ostatnich lat. We wtorek w szkole średniej Tumbler Ridge Secondary School w Kolumbii Brytyjskiej zginęło osiem osób, w tym kobieta, którą policja uznaje za sprawczynię ataku. Władze poinformowały również o dwóch kolejnych ofiarach śmiertelnych odnalezionych w pobliskim domu.
Bilans ofiar i rannych
Według Royal Canadian Mounted Police, w wyniku strzelaniny rannych zostało ponad 25 osób. Dwie z nich, w stanie krytycznym, zostały przetransportowane do szpitala śmigłowcem. Służby ratunkowe podkreślają, że liczba poszkodowanych może ulec zmianie w miarę napływu kolejnych informacji.
Błyskawiczna reakcja służb
Premier Kolumbii Brytyjskiej David Eby przekazał, że funkcjonariusze dotarli na miejsce w ciągu zaledwie dwóch minut od zgłoszenia. Na terenie szkoły odnaleziono siedem ciał, w tym osobę podejrzaną o dokonanie ataku, która – jak wskazują wstępne ustalenia – zmarła w wyniku samobójstwa. Ósma ofiara zmarła w drodze do szpitala.
Dodatkowe ofiary w pobliskim domu
W trakcie działań operacyjnych policja odkryła dwa kolejne ciała w domu, który – jak przypuszczają śledczy – może mieć związek ze sprawą. Na obecnym etapie dochodzenia służby nie ujawniają szczegółów dotyczących powiązań między tym miejscem a strzelaniną w szkole.
Sprawczyni zidentyfikowana, motyw nieznany
Przedstawiciele RCMP poinformowali, że zidentyfikowano kobietę podejrzaną o przeprowadzenie ataku, jednak jej nazwisko nie zostało podane do publicznej wiadomości. Motyw działania sprawczyni pozostaje niejasny. Śledczy badają również relacje pomiędzy ofiarami a podejrzaną.
Wstrząs dla niewielkiej społeczności
Tumbler Ridge, liczące około 2,700 mieszkańców, to niewielka miejscowość położona ponad 620 mil na północ od Vancouver. Lokalna szkoła średnia, według danych rządowych, kształci około 175 uczniów.
„To zdarzenie jest absolutnie druzgocące dla całej naszej społeczności” – powiedział Burmistrz Tumbler Ridge Darryl Krakowka. „Żyjemy tutaj jak jedna wielka rodzina. Prawdopodobnie znałem każdą z ofiar.”
Reakcja władz federalnych
Premier Kanady Mark Carney wyraził głębokie poruszenie tragedią, podkreślając solidarność z rodzinami ofiar oraz wdzięczność wobec służb ratunkowych. W związku z wydarzeniami odwołano zaplanowane wcześniej wizyty oraz wystąpienia publiczne.
Rzadkie i bolesne wydarzenie
Strzelaniny w szkołach należą w Kanadzie do rzadkości, co dodatkowo potęguje szok i skalę społecznego poruszenia. Wydarzenia w Tumbler Ridge określane są jako najtragiczniejszy tego typu incydent w kraju od kilku lat.
Śledztwo trwa
Policja kontynuuje dochodzenie, koncentrując się na ustaleniu pełnego przebiegu zdarzeń, motywu działania sprawczyni oraz powiązań między wszystkimi ofiarami. Władze apelują o spokój i cierpliwość w oczekiwaniu na kolejne komunikaty.
Źródło: AP
Foto: YouTube
-
News USA4 tygodnie temuPełnotłuste mleko wraca do szkolnych stołówek po podpisie Prezydenta Trumpa
-
News USA4 tygodnie temuTrump grozi użyciem Insurrection Act po kolejnych protestach w Minneapolis
-
News Chicago2 tygodnie temuPolski CUD na autostradzie I-294. W nocy kierowca z Michigan wjechał pod prąd
-
News USA2 tygodnie temuNowe nagranie: Wcześniejsza konfrontacja Alexa Prettiego z agentami federalnymi
-
Polonia Amerykańska3 tygodnie temuZmarła Bogna Kosina, krzewicielka polskiej kultury, wielki przyjaciel artystów i żeglarzy
-
News Chicago2 tygodnie temuIllinois na froncie prawnym przeciwko administracji Trumpa: Ponad 50 pozwów
-
Galeria3 tygodnie temuKoncert kolęd Polonijnej Orkiestry Dętej „Trójcowo” w Muzeum Polskim w Ameryce, 18 stycznia
-
Polonia Amerykańska2 tygodnie temuStudniówka 2026: Bal 650 maturzystów z 40 polskich szkół, 24 stycznia, Sala Bankietowa Drury Lane. Fot. StelmachLens










