Połącz się z nami

News USA

Sierpniowe niebo będzie wyjątkowe w tym roku. Już dzisiaj wieczorem zobaczymy superksiężyc

Opublikowano

dnia

Dzisiaj Księżyc będzie wydawał się wyjątkowo duży i jasny, to tzw., jesiotrowy superksiężyc, którym rozpocznie się sierpień. Ale to nie wszystko co czeka nas w sierpniu – rzadki niebieski superksiężyc pojawi się na niebie pod koniec miesiąca. W połowie sierpnia możemy także spodziewać się pięknego pokazu roju Perseidów.

Dwa z czterech superksiężycowych wydarzeń w 2023 roku będą miały miejsce właśnie w sierpniu, a pierwsze już dzisiaj, we wtorek. Na koniec miesiąca, 30 sierpnia, na niebie będzie widoczny niebieski superksiężyc, który nie powtórzy się aż do 2032 roku.

Jeśli dodamy do tego jeszcze charakterystyczne dla tego miesiąca Perseidy, to w sierpniu naprawdę warto spojrzeć w nocne niebo nad nami.

Oto, co powinniśmy wiedzieć o czekających nas zjawiskach.

Co to jest superksiężyc?

Pełnia perygejska, lepiej znana jako superksiężyc, ma miejsce, gdy Księżyc jest w pełni podczas znajdowania się na swoich najbliższych położeniach względem Ziemi. Dzięki temu wygląda na do 8% większy i 16% jaśniejszy niż typowy księżyc w pełni, według The Old Farmer’s Almanac.

Według NASA typowa orbita Księżyca znajduje się w odległości od 226 000 do 251 000 mil od Ziemi, ale odchylenia mogą ją nieco przybliżyć lub oddalić. Tylko najbliższe Ziemi trzy lub cztery podejścia każdego roku kwalifikują się jako superksiężyce. Ostatni miał miejsce 3 lipca.

Superksiężyc jesiotra

Księżyc jesiotra zawdzięcza swoją nazwę plemionom rdzennych Amerykanów, które odkryły, że jesiotr olbrzymi z Wielkich Jezior był „najłatwiej łapany” o tej porze lata, zgodnie z almanachem farmera. Jest również znany pod innymi nazwami; jako księżyc zielonej kukurydzy, księżyc zboża, księżyc latający, księżyc żniw, księżyc ryżu, księżyc czarnych wiśni i księżyc cienia gór.

To widowisko osiągnie szczytową iluminację o 2:32PM ET. „Tego wieczoru spójrz na południowy wschód po zachodzie słońca, aby zobaczyć wschodzący Księżyc Jesiotra” – mówi Farmer’s Almanac.

Jesiotr to ogromna ryba, pochodząca jeszcze z okresu jurajskiego, która spędza życie — które trwa do 150 lat — zarówno w wodach słodkich, jak i słonych. Według US Geological Survey jesiotr biały jest największą rybą słodkowodną w Ameryce Północnej, osiągającą długość 20 stóp i prawie 2000 funtów wagi. Ale większość osobników jesiotra zamieszkującego Wielkie Jeziora mierzy około 6 stóp długości i waży około 200 funtów.

Rzadki niebieski superksiężyc

Podczas gdy określenie superksiężyc odnosi się do orbity Księżyca w stosunku do Ziemi, tzw. niebieski księżyc ma związek z częstotliwością, odnosząc się do drugiej pełni księżyca w jednym miesiącu kalendarzowym, podaje NASA. Jest również używany do opisania trzeciej z czterech pełni księżyca w sezonie astrologicznym.

Księżyc okrąża Ziemię w 27,3 dnia, ale ze względu na sposób, w jaki światło słoneczne pada na satelitę, ukończenie cyklu księżycowego od jednego nowiu do następnego zajmuje 29,5 dnia.

Termin „raz na błękitny księżyc” to idiom używany do opisania rzadkiego, ale powtarzającego się wydarzenia. Ale według NASA nie są one tak rzadkie, powtarzające się mniej więcej co dwa i pół roku.

Niebieski superksiężyc zdarza się jednak znacznie rzadziej. Według strony internetowej Time and Date ostatni niebieski superksiężyc wystąpił w grudniu 2009 roku, a następny pojawi się dopiero w sierpniu 2032 roku.

Tegoroczny niebieski superksiężyc osiągnie szczyt o 9:36PM ET 30 sierpnia, mówi Farmer’s Almanac, ale możesz użyć ich kalkulatora wschodu księżyca, aby zobaczyć, kiedy będzie widoczny w Twojej okolicy.

Pod koniec sierpnia superksiężyc będzie największym i najjaśniejszym w całym 2023 roku, ponieważ nasz satelita będzie „wyjątkowo blisko” Ziemi: 222 043 mil, prawie 17 000 mil bliżej niż średnia odległość.

Perseidy

Jeden z najbardziej widowiskowych rojów meteorytów w roku powraca ze szczytową aktywnością, jak zawsze w sierpniu.

Perseidy to fragmenty komety Swift-Tuttle. Kiedy Ziemia mija kometę każdego lata, szczątki Swift-Tuttle tworzą tzw. spadające gwiazdy widoczne na niebie.

W zeszłym roku była akurat pełnia księżyca podczas najlepszych nocy do oglądania Perseidów, co nie pozwoliło na pełne doświadczenie tego pokazu. Do tej obserwacji pomocne jest ciemne niebo. Najbardziej aktywny okres Perseidów przypada w tym roku na dni 11 – 13 sierpnia, tuż przed nowiem. Perseidy powinny być bardzo dobrze widoczne.

 

Źródło: npr, fox13
Foto: YouTube, istock/Tomwang112/

News USA

Nowa lalka Barbie firmy Mattel wspieraj dzieci ze spektrum autyzmu

Opublikowano

dnia

Autor:

Koncern Mattel wprowadził na rynek nową lalkę Barbie, zaprojektowaną z myślą o dzieciach w spektrum autyzmu. To pierwsza taka lalka w historii marki, której celem jest wzmocnienie poczucia reprezentacji i zauważenia wśród najmłodszych.

Projekt inspirowany doświadczeniami dzieci w spektrum

Nowa Barbie posiada cechy nawiązujące do zachowań i potrzeb części osób autystycznych. Jej oczy są delikatnie skierowane w bok, co ma odzwierciedlać unikanie kontaktu wzrokowego, typowe dla niektórych dzieci w spektrum. W zestawie znalazły się również akcesoria wspierające codzienne funkcjonowanie: fidget spinner, słuchawki wygłuszające hałas oraz tablet.

Prace nad lalką trwały ponad rok i były prowadzone we współpracy z Autistic Self Advocacy Network.

Jak podkreślił Colin Killick, dyrektor wykonawczy organizacji, partnerstwo z marką Barbie pozwoliło przekazać wiedzę i wskazówki niezbędne do tego, aby lalka autentycznie reprezentowała i celebrowała społeczność osób autystycznych, w tym narzędzia pomagające w samodzielności.

Darowizny dla szpitali i wsparcie terapeutyczne

Z okazji premiery Mattel zapowiedział przekazanie ponad 1 000 egzemplarzy nowej Barbie do szpitali oferujących specjalistyczne wsparcie dla dzieci w spektrum autyzmu. Darowizny mają pomóc w terapii oraz codziennym funkcjonowaniu najmłodszych pacjentów.

Część linii Barbie Fashionistas

Lalka jest elementem serii Barbie Fashionistas, w ramach której marka od lat wprowadza postacie reprezentujące różnorodne niepełnosprawności i schorzenia, w tym cukrzycę, zespół Downa czy niewidomość. Nowa Barbie kontynuuje strategię inkluzywności i różnorodności.

Dostępność na rynku

Nowa Barbie dla dzieci w spektrum autyzmu jest już dostępna online oraz w sklepach detalicznych na terenie całych Stanów Zjednoczonych, a Mattel zapowiada dalsze działania na rzecz reprezentacji i włączania społecznego w ofercie swoich produktów.

Źródło: scrippsnews
Foto: YouTube
Czytaj dalej

Kościół

W czeskich Neratovicach powstaje największy drukowany w 3D kościół świata

Opublikowano

dnia

Autor:

kościół w neratovicach

W czasach komunistycznej Czechosłowacji władze planowały uczynić Neratovice pierwszym miastem całkowicie pozbawionym kościołów. Dziś, w demokratycznych Czechach, które od stycznia 2026 roku wprowadziły zakaz promowania komunizmu, ta sama miejscowość może stać się siedzibą największego na świecie kościoła wykonanego w technologii druku 3D.

Decyzja o pełnym druku zapadnie w 2026 roku

Wieża nowej świątyni ma zostać wykonana w technologii druku 3D. Trwa jednak analiza, czy w ten sposób powstanie cała nadziemna konstrukcja budynku.

Jak potwierdził Marek Matocha, członek zarządu Neratovice Community Center Foundation, decyzja w tej sprawie ma zapaść na początku 2026 roku, po zakończeniu obliczeń dotyczących sklepień budynku. Fundacja została powołana przez Archidiecezję Pragi, ponieważ Neratovice leżą na jej terytorium.

Architektoniczna innowacja o światowych ambicjach

W grudniu czeska edycja Forbes określiła planowaną świątynię jako „wyjątkowy kościół, który ma ambicję zmienić fundamenty budownictwa”. Zdaniem magazynu projekt może „przywrócić Czechy na światową mapę architektury”.

Kamień węgielny pod Kościół Trójcy Świętej oraz Centrum Społeczności Kardynała Josefa Berana został poświęcony w 2024 roku przez arcybiskupa Pragi Jana Graubnera. Autorem projektu jest nagradzany architekt Zdeněk Fránek, który ma już doświadczenie w realizacji obiektów sakralnych.

Ekologia i przestrzeń wspólna

Zarówno kościół, jak i centrum społecznościowe mają być energooszczędne. Budynki zostaną pokryte zielonymi dachami nawadnianymi wodą deszczową gromadzoną w zbiornikach retencyjnych. W planach jest także park z stawem oraz placem zabaw dla dzieci.

Koszty i finansowanie projektu

Proboszcz parafii, Peter Kováč, podkreśla, że druk 3D może przynieść realne oszczędności i pozwolić na realizację unikatowej wizji – być może największego drukowanego w 3D kościoła na świecie.

Kościół w Neratovicach

Kościół w Neratovicach – projekt wnętrza

Szacunkowy koszt inwestycji wynosi 204 mln koron czeskich, czyli ponad 8 mln USD. Projekt jest już częściowo finansowany dzięki darczyńcom, którzy przekazali kilka milionów. Obecnie wierni uczestniczą w nabożeństwach w tymczasowej kaplicy.

Konstrukcja świątyni przypomina Arkę Noego i składa się z 520 drukowanych w 3D bloków, montowanych jak puzzle. Elementy te mają falistą strukturę, która pełni także funkcję akustyczną.

Neratovice, liczące około 16 000 mieszkańców, zostały założone w 1957 roku jako miasto przemysłowe przez władze komunistyczne i nigdy wcześniej nie miały kościoła. Dla lokalnych katolików, starających się o budowę świątyni od dziesięcioleci, projekt ma więc wymiar przełomowy.

Josef Beran

Arcybiskup Josef Beran

Kardynał Josef Beran – patron niezłomności

Patronem centrum społecznościowego jest Josef Beran (1888–1969), arcybiskup Pragi więziony podczas II wojny światowej w obozie Dachau, a następnie prześladowany przez komunistów. Po odmowie złożenia przysięgi wierności ateistycznemu reżimowi był internowany przez 14 lat.

Po mianowaniu kardynałem przez papieża Pawła VI w 1965 roku pozwolono mu wyjechać do Rzymu, lecz nie mógł już wrócić do ojczyzny. Resztę życia spędził na emigracji, odwiedzając rodaków w Europie i USA. Jego proces beatyfikacyjny jest obecnie w toku.

Planowana świątynia w Neratovicach ma być nie tylko nowatorskim osiągnięciem architektonicznym, lecz także symbolem historycznego zwrotu – od ideologicznego zakazu religii do nowoczesnej przestrzeni wiary i wspólnoty.

Źródło: cna
Foto: Neratovice Community Center Foundation, deutsch.radio.cz
Czytaj dalej

News USA

Sztuczna inteligencja przewidzi choroby na podstawie jednej przespanej nocy

Opublikowano

dnia

Autor:

Zespół badaczy na Uniwersytecie Stanforda opracował system sztucznej inteligencji, który potrafi przewidywać ryzyko rozwoju poważnych chorób, a nawet zgonu, analizując dane zaledwie z jednej nocy snu. Nowe narzędzie, nazwane SleepFM, może identyfikować zagrożenia zdrowotne na wiele lat przed postawieniem diagnozy.

Analiza tysięcy nocnych zapisów

Naukowcy przeanalizowali zapisy snu pochodzące od ponad 65 000 osób. Łącznie system przetworzył ponad 585 000 godzin danych, obejmujących uczestników w wieku od 2 do 96 lat. Na tej podstawie algorytm nauczył się rozpoznawać wzorce związane z przyszłym rozwojem chorób.

Skuteczność powyżej 80 procent

Według zespołu badawczego system osiągnął skuteczność przekraczającą 80% w przewidywaniu ryzyka aż 130 różnych schorzeń. Wśród nich znalazły się m.in. nowotwory, powikłania ciążowe, choroby układu krążenia, zaburzenia psychiczne, choroba Parkinsona oraz demencja.

Sen jako źródło niezwykle bogatych danych

“Rejestrujemy ogromną liczbę sygnałów, badając sen” – wyjaśnia Emmanuel Mignot, profesor medycyny snu na Stanford University i współautor badania. Jak podkreśla, sen dostarcza pełnego obrazu fizjologii organizmu obserwowanej przez około 8 godzin, w czasie gdy badany pozostaje nieruchomy, co czyni dane wyjątkowo wartościowymi.

Niedoceniany obszar badań nad AI

Zdaniem współautora projektu, Jamesa Zou, sen pozostaje stosunkowo mało eksplorowanym obszarem w badaniach nad sztuczną inteligencją. Większość prac koncentruje się na patologii czy kardiologii, a znacznie rzadziej na śnie, mimo że jest on jednym z najważniejszych elementów ludzkiego życia – zauważa badacz.

Potencjał dla medycyny przyszłości

Twórcy systemu podkreślają, że SleepFM może w przyszłości stać się narzędziem wczesnej diagnostyki i profilaktyki, umożliwiając lekarzom identyfikowanie zagrożeń zdrowotnych na długo przed pojawieniem się objawów. Choć technologia wymaga dalszych testów klinicznych, jej potencjał może znacząco zmienić podejście do monitorowania zdrowia i zapobiegania chorobom.

Źródło: scrippsnews
Foto: istock/demaerre/
Czytaj dalej
Reklama

Popularne

Kalendarz

lipiec 2023
P W Ś C P S N
 12
3456789
10111213141516
17181920212223
24252627282930
31  

Nasz profil na fb

Popularne w tym miesiącu