Kościół

Trzecia Niedziela Wielkiego Postu: Jak siódmy mężczyzna w życiu Samarytanki odmienił jej życie?

Opublikowano

3 lata temu

dnia

13 marca 2023

Autor:

bwyderka

Jezusowa koncepcja mesjanizmu była inna od tej, którą przyjmowali Mu współcześni. W rozmowie z Samarytanką Chrystus ujawnia się jako prorok, który zna jej trudną sytuację życiową oraz jako Mesjasz, który wie, że o własnych siłach nie potrafi ona pokonać swego grzechu i poskładać swego życia – o tym, w jaki sposób Samarytanka rozpoznała w napotkanym Żydzie Mesjasza i jak to spotkanie zmieniło jej życie w komentarzu dla Centrum Heschela KUL mówi biblista ks. prof. zw. dr hab. Mariusz Rosik.

„Miałaś bowiem pięciu mężów, a ten, którego masz teraz, nie jest twoim mężem” (J 4, 17-18).

Co stało się z owymi pięcioma? Trudno przypuścić, że kobieta była pięciokrotną wdową, bo długość życia mężczyzn była znacznie dłuższa niż kobiet. A może Samarytanka nie mogła mieć dzieci i dlatego była odsyłana przez kolejnych mężów albo nie potrafiła zachować wierności?

Komentarz do Ewangelii III niedzieli Wielkiego Postu przybliża nieoczywistość i złożoność spotkania Jezusa z Samarytanką oraz kontekst sytuacji, w jakiej znajdowała się kobieta.

Publikujemy pełną treść komentarza:

W dialogu z Samarytanką Jezus przyznaje wprost, że jest Mesjaszem. Na szczere wyznanie kobiety „Wiem, że przyjdzie Mesjasz, zwany Chrystusem. A kiedy On przyjdzie, objawi nam wszystko” (J 4,25), Jezus z rozbrajającą szczerością, nie pozostawiającą miejsca na wątpliwość, stwierdza: „Jestem nim Ja, który z tobą mówię” (J 4,26).

Aby ułatwić czytelnikowi połapanie się w zawiłościach samarytańskich wierzeń, Jan uprościł nieco całą sprawę. Aby być dokładnym, ewangelista winien włożyć w usta rozmówczyni Jezusa słowa: „Wiem, że przyjdzie Mesjasz, zwany Taeb”, takim bowiem tytułem określali Pomazańca Bożego Samarytanie.

Tak w Izraelu, jak i wśród mieszkańców Samarii oczekiwania mesjańskie były wciąż żywe.

Jezusowa koncepcja mesjanizmu jest zgoła odmienna od tej, którą przyjmowali Mu współcześni. Jezus marzy o królestwie Bożym, jednak Jego wizja odbiega od powszechnie przyjmowanej.

Żydzi tęsknią za wyzwoleniem politycznym z niewoli Rzymian. Jezus tęskni za wyzwoleniem duchowym z niewoli grzechu. Żydzi marzą o mocnym państwie o nienaruszalnych granicach. Jezus pragnie, by granice królestwa biegły przez ludzkie serca.

Żydzi kreślą wizję przyszłości rządzonej przez niezawisłego króla, przed którym drżeć będą narody pogańskie. Jezus widzi raczej na tronie Syna Człowieczego, przed którego majestatem staną z pokłonem i czcią wszystkie narody świata. Rękojmią władzy Mesjasza w rozumieniu Żydów jest oręż i mocna armia, w rozumieniu Jezusa – krzyż, cierpienie i śmierć.

O ile w lustrze żydowskich oczekiwań mesjańskich odbija się postać niezwyciężonego króla, w zwierciadle Jezusa widać raczej cierpiącego Sługę Jahwe, o którym rozpisywał się prorok Izajasz.

Samarytanka przy Jakubowej studni wcale nie pyta Jezusa o szczegóły Jego mesjańskiej misji, a On nie kwapi się, by je ujawniać. Wystarczyło, że Jezus przejrzał jej przeszłość i niczym prorok mówił o oddawaniu czci Bogu. Wystarczyło, że powiedział o jej pięciu mężach i zinterpretował symbol wody żywej.

A może wystarczyło już to, że nie podporządkował się żydowskim zwyczajom i zaczął rozmowę z mieszkanką pogardzanej Samarii. Kobieta dziwiła się przecież: „Jakżeż Ty będąc Żydem, prosisz mnie, Samarytankę, bym dała Ci się napić?” (J 4,9).

Nie wiadomo, który moment dialogu był dla czerpiącej wodę kobiety przełomowy. Nie wiadomo, w której chwili przekonała się w sercu, że Jezus jest prorokiem i oczekiwanym Mesjaszem. Wiadomo natomiast, że ta świadomość otworzyła przed nią nową perspektywę.

Rezolutna rozmówczyni rozpoznaje więc w wędrownym Rozmówcy proroka i Mesjasza. Rolą proroka jest odczytywanie bieżących wydarzeń w świetle woli Bożej. Rolą Mesjasza jest wprowadzenie ludzi do królestwa niebieskiego poprzez skłonienie ich do porzucenia drogi grzechu.

Jezus ujawnia się jako prorok, gdy odczytuje bieżącą sytuację kobiety: „Dobrze powiedziałaś: Nie mam męża. Miałaś bowiem pięciu mężów, a ten, którego masz teraz, nie jest twoim mężem. To powiedziałaś zgodnie z prawdą” (J 4, 17-18).

Jezus ujawnia swą mesjańską godność, gdy zapowiada nowy początek dla tych, którzy w Niego uwierzą: „Każdy, kto pije tę wodę, znów będzie pragnął. Kto zaś będzie pił wodę, którą Ja mu dam, nie będzie pragnął na wieki, lecz woda, którą Ja mu dam stanie się w nim źródłem wody wytryskującej ku życiu wiecznemu” (J 4,13-14).

Jezus jako prorok interpretuje obecną sytuację kobiety, jako Mesjasz stawia ją przed kolejną szansą zmiany życia.

Przypuszczenie, że Samarytanka kilkukrotnie zaczynała budować swe życie od nowa, graniczy niemal z pewnością. Miała pięciu mężów, obecnie zaś żyje z mężczyzną, który nie jest jej mężem. Co stało się z owymi pięcioma? Trudno przypuścić, że kobieta była pięciokrotną wdową.

Badania statystyków dowodzą, że w czasach Jezusa średnia długość życia mężczyzn była znacznie dłuższa niż kobiet. Kobiety w wieku dwunastu lub trzynastu lat zaczynały rodzić dzieci, które przychodziły na świat najczęściej rok po roku. Bywało, że w wieku trzydziestu lat kobieta była matką ośmiorga pociech. Organizm szybko się wyniszczał, a to zwiększało umieralność.

Mało prawdopodobne więc, by Samarytanka aż pięć razy owdowiała. To raczej panowie narażeni byli na stan wdowców. A może kobieta z Samarii otrzymywała od poszczególnych mężów listy rozwodowe z powodu braku potomstwa?

Właśnie w tym kierunku najczęściej odczytywano treść zapisu Prawa: „Jeśli mężczyzna poślubi kobietę i zostanie jej mężem, lecz nie będzie jej darzył życzliwością, gdyż znalazł u niej coś odrażającego, napisze jej list rozwodowy, wręczy go jej, a potem odeśle ją od siebie” (Pwt 24,1). „Czymś odrażającym” była niepłodność.

Czyżby więc Samarytanka nie mogła mieć dzieci i dlatego była odsyłana przez kolejnych mężów? I taką możliwość trudno dopuścić, a to z tego względu, iż jeśli kobieta raz została uznana za niepłodną i oddalona, nikt inny nie chciał już brać jej za żonę.

Dlaczego więc zostawiło ją aż pięciu mężczyzn? Prawdopodobna odpowiedź nasuwa się jedna: nie potrafiła zachować wierności. Różniące się w wielu poglądach szkoły rabinów Szammaja, Hillela i Akiby, były zgodne co do jednego: zdrada małżeńska to wystarczający, a nawet zmuszający do rozwodu powód.

Jeśli więc przyjąć, iż Samarytanka była oddalana przez poszczególnych mężów z powodu niewierności, staje się jasne, że jej świat aż pięciokrotnie zawalił się. Za każdym jednak razem próbowała się pozbierać. Za każdym razem stawała na nogi i wierzyła, że teraz się uda. Nie traciła nadziei i wciąż o własnych siłach próbowała układać sobie życie.

Łączyła się z kolejnymi mężczyznami. Ostatni był już na tyle ostrożny, że nie dopuścił do zaślubin. Dla Jezusowej rozmówczyni była to już szósta próba budowania wszystkiego na nowo. Budowania ludzkimi siłami. Układania życia własnym wysiłkiem.

I właśnie w tym ważnym momencie życia Samarytanki pojawia się siódmy mężczyzna – sam Jezus. Pojawia się, by powiedzieć: człowiek o własnych siłach nie potrafi pokonać swego grzechu i poskładać swego życia.

Może to jednak uczynić Duch Święty.

To On jest wodą życia, która zmywa grzech, przynosi oczyszczenie i daje orzeźwienie. Kto Go otrzyma, nie będzie pragnął na wieki. Stanie się On źródłem wody wytryskującej ku życiu wiecznemu.

Ks. prof. dr hab. Mariusz Rosik – biblista, profesor nauk teologicznych, dyrektor i pracownik badawczo-dydaktyczny Instytutu Nauk Biblijnych na Papieskim Wydziale Teologicznym we Wrocławiu,. Specjalizuje się w teologii Nowego Testamentu, egzegezie Ewangelii synoptycznych oraz starożytnej historii Żydów. Autor licznych publikacji naukowych, popularnonaukowych i duszpasterskich.

Centrum Heschela KUL

Foto: YouTube, istock/Dennis Swanson – Studio 101 West Photography/ sedmak/ artplus/ Wirestock

Powiązane tematy:wielkanoc 2023 Wielki Post

Nastepne

Media stają się dzisiaj niebezpiecznym narzędziem indoktrynacji

Nie przegap

Tajemnica spowiedzi – czy prawo może ją złamać w celu ścigania przestępców?

Kościół

W piątek odbędzie się instalacja bp. Ronalda Hicksa w Archidiecezji Nowego Jorku

Opublikowano

3 godziny temu

dnia

5 lutego 2026

Autor:

bwyderka

Archidiecezja Nowego Jorku przygotowuje się na historyczny moment. Po raz pierwszy od niemal siedemnastu lat wspólnota otrzyma nowego arcybiskupa. Arcybiskup-nominat Ronald Hicks zostanie uroczyście wprowadzony na urząd podczas ceremonii w katedrze św. Patryka, która w piątek wypełni się wielowiekową symboliką i tradycją Kościoła.

Uroczystość instalacji biskupa nie ma charakteru sakramentalnego, lecz administracyjny. Jak podkreślają hierarchowie Kościoła, biskupi nie są wybierani, lecz mianowani, a sama ceremonia koncentruje się na znakach potwierdzających to mianowanie oraz na symbolicznym objęciu katedry, czyli kościoła biskupiego.

Trzykrotne pukanie do drzwi katedry

Piątkowa ceremonia rozpocznie się na Piątej Alei, przed głównym wejściem do katedry św. Patryka. Bp Ronald Hicks trzykrotnie zapuka do drzwi świątyni, co symbolizuje prośbę o przyjęcie przez wspólnotę wiernych. Ten gest podkreśla, że nowy arcybiskup wchodzi do katedry po raz pierwszy jako jej pasterz, zaproszony przez Kościół lokalny.

Procesja i odczytanie papieskiego dekretu

Po otwarciu drzwi nowego arcybiskupa przywita kardynał Timothy Dolan. Następnie duchowni wezmą udział w uroczystej procesji do głównego ołtarza. Kluczowym momentem będzie odczytanie listu papieskiego przez nuncjusza apostolskiego, kardynała Christophe’a Pierre’a. To właśnie ten dokument, podpisany przez papieża Leona XIV, formalnie nadaje Ronaldowi Hicksowi prawo objęcia archidiecezji.

Objęcie katedry arcybiskupiej

Po odczytaniu listu nowy arcybiskup zaprezentuje dokument wiernym, co jest praktyką sięgającą setek lat. Następnie zostanie poprowadzony do tronu biskupiego, zwanego katedrą, który znajduje się obok głównego ołtarza. Zajęcie tego miejsca oznacza oficjalny początek jego posługi w Nowym Jorku.

Zmiana symboli i znaków urzędu

Przed uroczystością zmienione zostaną detale liturgiczne. Dywan prowadzący do tronu zostanie wymieniony z czerwonego na zielony, co odzwierciedla fakt, że nowy pasterz jest arcybiskupem, a nie kardynałem. Na katedrze pojawi się także nowy herb Ronalda Hicksa, zastępując herb kardynała Dolana.

katedra św. patryka nowy jork

Symboliczny początek nowego etapu

Instalacja nowego arcybiskupa na katedrze jednoznacznie zamyka okres przejściowy i rozpoczyna nowy rozdział w historii archidiecezji. To moment, który potwierdza ciągłość urzędu i odpowiedzialność za wspólnotę wiernych jednej z najważniejszych diecezji w Stanach Zjednoczonych.

Droga kapłańska i oczekiwania

Dla Ronalda Hicksa jest to kolejny etap długiej drogi kościelnej, obejmującej święcenia diakonatu, kapłaństwa, konsekrację biskupią oraz wcześniejszą posługę jako biskup diecezjalny Diecezji Joliet w Illinois. Hierarchowie podkreślają, że każda z tych uroczystości buduje wiarę i pogłębia poczucie odpowiedzialności za Kościół.

Biskup Ronald Hicks

Nowy pasterz Nowego Jorku

Oczekiwania wobec nowego arcybiskupa są duże, jednak osoby, które towarzyszyły mu na wcześniejszych etapach posługi, nie mają wątpliwości, że swoją misję rozpocznie z pokorą, wdzięcznością i gotowością do głoszenia nauki Kościoła o zbawieniu przez Jezusa Chrystusa.

Źródło: cbs
Foto: Peter K Burian, Diecezja Joliet

Czytaj dalej

Kościół

Kard. Pierre o relacjach Watykanu z amerykańskimi biskupami. Nuncjusz kończy swoją posługę

Opublikowano

18 godzin temu

dnia

5 lutego 2026

Autor:

bwyderka

Relacje między Watykanem a Konferencją Episkopatu Stanów Zjednoczonych nie są tak napięte, jak często się je przedstawia – przekonuje kardynał Christophe Pierre w wywiadzie, którego udzielił przed swoimi 80. urodzinami. Hierarcha, który od 2016 roku pełni funkcję nuncjusza apostolskiego w USA, podsumował w nim niemal dekadę posługi, nazywając ją jednocześnie „bardzo piękną” i „trudną”. Rozmowę z kardynałem przytacza Ojciec Paweł Kosiński SJ.

Podczas rozmowy francuski hierarcha odniósł się do licznych tematów, które w ostatnich latach budziły emocje w Kościele: rzekomych napięć między Watykanem a biskupami w czasie pontyfikatu papieża Franciszka, synodu o synodalności, odnowy eucharystycznej, rosnącej polaryzacji politycznej oraz kwestii migracji. Podkreślił przy tym, że różnice zdań są czymś naturalnym w Kościele powszechnym.

„To nie jest wojna”

Kardynał Pierre stanowczo odrzucił tezę o konflikcie między Stolicą Apostolską a biskupami w USA. Zaznaczył, że przez dziesięć lat swojej posługi nie był świadkiem „wojny” z papieżem, mimo że takie określenia pojawiały się w debacie publicznej.

“Musimy być bardzo ostrożni, gdy mówimy o napięciach między Ojcem Świętym a biskupami. Napięcia są czymś normalnym. To nie jest wojna” – podkreślił.

Papież Franciszek i synodalność

Choć przyznał, że papież Franciszek bywał postacią prowokującą do refleksji, kardynał określił go mianem „wspaniałego lidera”, doceniając jego intuicję i zdolność rozeznawania znaków czasu. Zwrócił uwagę, że proces synodalny, choć nierzadko wprowadzał zamieszanie, zachęcał Kościół do wspólnego słuchania, dialogu i rozeznawania.

Kościół wobec polaryzacji politycznej

Nuncjusz podkreślił, że misją Kościoła nie jest powielanie społecznych podziałów, lecz leczenie ran i odbudowywanie jedności. Jego zdaniem wspólnoty kościelne nie powinny ulegać pokusie bycia „wojownikami kulturowymi”, skoncentrowanymi na obronie ideologii zamiast na kontemplacji Chrystusa.

Eucharystia w centrum życia Kościoła

Odnowa eucharystyczna w Stanach Zjednoczonych, jak zauważył kardynał Christophe Pierre, pomogła wielu wiernym ponownie odkryć centrum życia Kościoła – osobę Chrystusa i Jego realną obecność. To właśnie ten wymiar duchowy ma, jego zdaniem, kluczowe znaczenie w czasach napięć i sporów.

Jedność Kościoła wobec migracji

Kardynał z uznaniem mówił o postawie Kościoła w USA w sprawach migracyjnych, podkreślając brak wewnętrznych podziałów wśród biskupów. Zachęcał katolików do zabierania głosu i apelował do polityków o realne rozwiązania kryzysu migracyjnego.

Na zakończenie Pierre przypomniał, że sercem przesłania Kościoła jest godność każdej osoby ludzkiej. Zwrócił uwagę, że migranci stanowią około 40 procent z blisko 80 milionów katolików w Stanach Zjednoczonych.

Oczekiwanie na następcę

Kardynał Christophe Pierre, który ukończył 80 lat 30 stycznia, zachowuje tytuł kardynalski dożywotnio, choć nie będzie już uczestniczył w konklawe. Jak zapowiadają watykańskie źródła, jego następca na stanowisku nuncjusza apostolskiego w USA powinien zostać ogłoszony w najbliższym czasie.

Źródło: cna
Foto: YouTube

Czytaj dalej

Kościół

Wielki Post w Parafii św. Tomasza Apostoła w Naperville: Środa Popielcowa i Droga Krzyżowa

Opublikowano

23 godziny temu

dnia

5 lutego 2026

Autor:

bwyderka

Środa Popielcowa, przypadająca w tym roku 18 lutego, rozpocznie w parafii św. Tomasza Apostoła w Naperville czas Wielkiego Postu. Tego dnia wierni będą mogli uczestniczyć w nabożeństwach z obrzędem posypania głów popiołem, które odbędą się o różnych porach, aby umożliwić udział jak największej liczbie parafian.

Plan nabożeństw w Środę Popielcową

Rozpoczęcie dnia modlitwą zaplanowano na godzinę 6.30 rano. Następnie o 8.30AM odprawiona zostanie Msza święta. W południe odbędzie się nabożeństwo modlitewne, a obrzęd posypania popiołem będzie dostępny do godziny 1.00PM. Kolejne nabożeństwo modlitewne o 4.30PM poprowadzi program formacji wiary, natomiast dzień zakończy wieczorna Msza święta o godzinie 7.00PM.

Droga Krzyżowa w każdy piątek Wielkiego Postu

W czasie Wielkiego Postu parafia zaprasza także na nabożeństwa Drogi Krzyżowej, które będą odprawiane w każdy piątek o godzinie 7.00PM, począwszy od 20 lutego. Nabożeństwo upamiętnia ostatnie godziny życia Jezusa Chrystusa i Jego mękę prowadzącą do ukrzyżowania.

Modlitwa angażująca całego człowieka

Droga Krzyżowa w Parafii św. Tomasza Apostoła ma charakter refleksyjny i wielowymiarowy. Obejmuje modlitwę, wspólne odpowiedzi, śpiew, elementy ruchu oraz sztuki, które pomagają głębiej przeżywać tajemnicę największego aktu miłości Chrystusa wobec ludzi.

Post, modlitwa i wspólnota

Połączenie prostego posiłku, zachowania piątku jako dnia postu oraz udziału w nabożeństwie Drogi Krzyżowej może stać się duchowo umacniającą praktyką Wielkiego Postu. Organizatorzy zachęcają do uczestnictwa zarówno indywidualnie, jak i wspólnie z rodziną lub przyjaciółmi.

Dane kontaktowe i informacje dla wiernych

Szczegółowe informacje dotyczące nabożeństw Środy Popielcowej oraz Drogi Krzyżowej można znaleźć w internetowym biuletynie parafialnym. W sprawach organizacyjnych parafia św. Tomasza Apostoła jest dostępna pod numerem telefonu (630) 355-8980. Dodatkowych informacji udziela także dyrektor ds. liturgii i muzyki, Scott Knisley, pod numerem (630) 355-8980, wewnętrzny 111.

Parish of St. Thomas the Apostle

Parafia o bogatej historii i misji

Parafia św. Tomasza Apostoła w Naperville, należąca do diecezji Joliet, została założona w 1984 roku. Wspólnota liczy obecnie ponad 3 tysiące gospodarstw domowych i ponad 9 tysięcy zarejestrowanych wiernych. Jej misją jest głoszenie Dobrej Nowiny o bezwarunkowej miłości Boga poprzez liturgię, formację wiary, świadectwo i służbę, docierając do kolejnych pokoleń parafian.